Coming Up Wed 11:00 AM  AEDT
Coming Up Live in 
Live
Dutch radio

Dutch small talk: Amsteldam?

Rudy van Voorst Source: Rudy van Voorst

The river running to Amsterdam is the Amstel not the Amster so why not call Amsterdam, Amsteldam? Frans Hertoghs is a names specialist and he explains how this happenend.

 Amstelerdammer Amsteldam

 Dat Amsterdam niet aan de Amster ligt maar aan de Amstel, dat weet iedereen, niet alleen Amsterdammers. Waarom heet de stad dan geen AmsteLdam? Hoe komt het dat die L in-eens wordt uitgesproken en geschreven als een R? Als we een dam bouwen in de Amstel dan heet die toch de AmsteLdam en niet Amster-dam? We zeggen toch ook Amstelveen en Am-stelhoek?

 

 

 Kubuswoningen in Rotterdam
wiki commons

Om dat te kunnen begrijpen moeten we een uitstapje maken naar aartsrivaal Rotterdam. Rotterdam was oorspronkelijk een ‘dam in het water van de Rotte’. Die Rotte werd in die tijd gebruikt om hennep en vlas klaar te maken voor verwerking. De stengels werden in het wa-ter gelegd om de vezels vrij te maken van de plant, die dan natuurlijk ligt te rotten. Rotter-dammers hadden er geen problemen mee om te wonen bij een Rottedam. Sterker nog, ze maakten de Rotte rotter.

 Hoe komen Rotterdam en Amsterdam aan die extra R ? Dat komt omdat dat vroeger een tweede naamval was. Die gaf aan dat iets van iets of iemand was. Daarom zeg je ook Haar-lemmERmeer, BommelERwaard en SneekERvaart. En in datzelfde rijtje zit ook RotteRdam, de dam van de Rotte.

 

Amsterdam ligt aan de Amstel. Heel lang geleden heette hun riviertje ‘de Ame- stelle’, waarbij ame ‘water’ betekent en stelle ‘plaats, woonplaats’. Amstel betekent dus oorspronke-lijk ‘waterplaats’, waarbij je beslist niet moet denken aan het werkwoord wateren. En de dam die daarin gelegd werd heette dus oorspronkelijk AmestelleR-dam. Die L in het midden viel weg door slordigheid of Amsterdamse spreeksnelheid, en zo komen we via Amstelerdam aan AmsteRdam, wat dus letterlijk betekent: ‘Wa-terwoonplaatsdam’.

 Kort samengevat: zoals Rotterdammers be-woners zijn bij de dam in de Rotte, zo zijn in-woners van Amsterdam om heel precies te zijn dus “Waterwoonplaatsdambewoners van de Amstelerdammer Amsteldam”.

Coming up next

# TITLE RELEASED TIME MORE
Dutch small talk: Amsteldam? 26/11/2016 04:13 ...
'Madeleine doet onderzoek naar zogenaamd 'superkoraal' in een poging de koraalriffen te redden' 25/01/2022 12:05 ...
Nederlands / Australisch SBS Dutch nieuwsbulletin van zaterdag 22 januari 2022 22/01/2022 06:43 ...
Felicia uit Perth: 'Op een gegeven moment moeten we door die golf heen, we kunnen niet eeuwig dichtblijven' 21/01/2022 14:51 ...
Taalman Frans Hertoghs: Spelen met taal 19/01/2022 05:13 ...
Nederlands / Australisch SBS Dutch nieuwsbulletin van woensdag 19 januari 2022 19/01/2022 06:42 ...
De Podcast Podcast: De plantage van onze voorouders, De Man en de Maan en Hans 18/01/2022 11:59 ...
Nederlands / Australisch SBS Dutch nieuwsbulletin van zaterdag 8 januari 2022 08/01/2022 07:34 ...
Taalman Frans Hertoghs: Lezen of luisteren? 08/01/2022 08:58 ...
'Paul Rubens gives an update about the 2022 edition of the Holland Festival' 07/01/2022 08:34 ...
View More