Coming Up Wed 2:00 PM  AEST
Coming Up Live in 
Live
Polish radio

COVID-19: objawy i symptomy, usługi i dystans społeczny

Woman in quarantine Source: Getty Images/Jasmin Merdan

SBS zapewnia wiarygodne informacje w języku polskim, na temat COVID-19. Poniższy artykuł zawiera niezbędne informacje, które wszyscy z nas powinni znać.

Zostań w domu.   Uważaj na siebie.   Bądź na bieżąco.   Ratuj życie.

Po więcej informacji o sytuacji Covid-19, w poszczególnych stanach, kliknij tutaj.


Trudności finansowe

Jeśli borykasz się z trudnościami finansowymi, wejdź na stronę: www.moneysmart.gov.au

lub zadzwoń do National Debt Helpline pod numer 1800 007 007.

Pandemic Leave Disaster Payment

Rząd federalny wprowadził płatny urlop z powodu pandemii, tzw "Pandemic Leave Disaster Payment w wysokości 1500$. Jest on dostępny dla pracowników w Wiktorii, Tasmanii, Australii Zachodniej, a wkrótce (wrzesień-październik 2020) w Nowej Południowej Walii. Queensland pracuje nad porozumieniem z rządem federalnym i prawdopodobnie wkrótce dołączy do innych stanów.

Świadczenie dotyczy pracowników, którzy muszą się izolować, ale nie mają płatnych zwolnień chorobowych ani świadczeń  JobKeeper lub JobSeeker.

Świadczenia JobSeeker i JobKeeper

Świadczenie JobKeeper zostało przedłużone do marca 2021roku oraz JobSeeker do grudnia 2020 roku. W najbliższych miesiącach rząd ogłosi plany na rok 2021, dotyczące JobSeeker. 

Wysokość obu świadczeń będzie zmniejszona od końca września 2020 r.

JobSeeker:

Świadczenie JobSeeker jest przeznaczone dla osób w wieku od 22 lat do wieku emerytalnego, które są bezrobotne i szukają pracy lub wykonują określone działania, w celu znalezienia pracy. Dotyczy to również osób, które są chore lub kontuzjowane i nie mogą wykonywać swojej pracy lub studiować.

- obecnie: 1115$ 
- od września 2020 roku: 815$
Ponadto, od końca września dozwolony jest zarobek w wysokości 300$ na dwa tygodnie, zamiast poprzednich 106$, zanim będzie to miało wpływ to na świadczenie JobSeeker.
Od 4 sierpnia, każdy, kto otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych, musi zgłosić się do biura zatrudnienia i czeterokrotnie w miesiącu podjąć próbę poszukiwania pracy, aby nadal otrzymywać zasiłek.

JobKeeper:

Świadczenie  Jobkeeper dotyczy osób w wieku co najmniej 16 lat, prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, zatrudnionych na pełny etat, część etatu lub zatrudnionych na stałe ale w formie dorywczej pracy dłużej niż przez 12 miesięcy, od 1 marca 2020 r. Osoby w wieku 16 lub 17 lat, aby się zakwalifikować, muszą być niezależne finansowo.
Płatności podzielone są na 'dwie kategorie'; pierwsza dla pracowników zatrudnionych na pełny etat, a druga dla pracowników zatrudnionych na pól etatu.

Dwutygodniowe wypłaty dla pracowników zatrudnionych na pełny etat:
- obecnie: 1500$ 
- od września 2020 roku: 1200$
- od stycznia 2021 roku : 1000$


Dwutygodniowe wypłaty dla pracowników zatrudnionych na pól etatu:
- obecnie: 1500$ 
- od września 2020 roku: 750$ 
- od stycznia 2021 roku: 650$

Jak rozprzestrzenia się COVID-19?

COVID-19 przenosi się z osoby na osobę poprzez:

  • bliski kontakt z osobą, która jest zakażona lub na 24 godziny przed pojawieniem się u niej objawów.
  • bliski kontakt z osobą z potwierdzoną infekcją, która kaszle lub kicha.
  • poprzez dotykanie przedmiotów lub powierzchni (np klamek lub stołów) skażonych kropelkami wydalanymi podczas kaszlu lub kichnięcia osoby z potwierdzoną infekcją i następnie dotykanie własnych ust lub twarzy.

Rząd Australii zaleca wszystkim mieszkańcom pobranie aplikacji COVIDSafe. Więcej informacji tutaj.

Jakie są objawy COVID-19?

Według strony internetowej rządu federalnego, objawy koronawirusa mogą przybierać różne formy, od objawów łagodnej choroby do ostrego zapalenia płuc.

Objawy COVID-19 są podobne do innych przypadków przeziębienia lub grypy i występują w postaci:

  • gorączki
  • trudności w oddychaniu
  • kaszlu
  • bólu gardła
  • duszności
  • inne objawy to: katar, ból głowy, bóle mięśni lub stawów, nudności, biegunka, wymioty, utrata węchu, zaburzenia smaku, utrata apetytu i zmęczenie.

Rząd uruchomił stronę, dzięki której możesz sprawdzić z domu, jakie są objawy COVID-19.

https://www.healthdirect.gov.au/symptom-checker/tool

Nie ma specyficznego sposobu leczenia koronawirusa, ale większość objawów można leczyć za pomocą wspomagającej opieki medycznej. Antybiotyki nie są skuteczne w walce z wirusami.

Co zrobić, jeśli wystąpią u mnie objawy?

Jeśli wystąpią u ciebie objawy w ciągu 14 dni od przybycia do Australii lub w ciągu 14 dni od kontaktu z kimś, kto został zdiagnozowany z COVID-19, należy skontaktować się telefonicznie z lekarzem w celu umówienia się na konsultację telefoniczną lub skontaktować się z krajową infolinią ds. Informacji o koronawirusie pod nr 1800 020 080. Nie przychodzisz do przychodni ani szpitala bez poinformowania tej placówki o wystąpieniu u ciebie objawów.

Przed przyjazdem do kliniki lub szpitala, zadzwoń do tej placówki i przekaż informacje o podróży lub kontakcie z osobą z potwierdzonym przypadkiem COVID-19. Musisz pozostać  w izolacji  w domu, hotelu lub w ośrodku medycznym, dopóki organy służby zdrowia publicznego nie potwierdzą, że możesz bezpiecznie powrócić do codziennych czynności.

Jeśli chcesz porozmawiać z kimś o swoich objawach, zadzwoń na infolinie National Coronavirus Helpline. Linia działa 24 godziny na dobę, siedem dni w tygodniu, pod numerem: 1800 020 080

Dowiedz się, gdzie znajduje się ośrodek zajmujący się zaburzeniami oddychania oraz jak zapisać się na wizytę do lekarza.  Jeśli nie ma jeszcze takiej kliniki w twojej okolicy, odwiedź stronę Departamentu Zdrowia stanu lub terytorium, w którym mieszkasz, aby uzyskać więcej informacji na temat klinik epidemiologicznych lub innych dostępnych usług.

Jeśli masz trudności z oddychaniem lub potrzebujesz natychmiastowej pomocy medycznej, zadzwoń pod nr 000.

0:00

Kto jest najbardziej narażony na poważne skutki choroby?

Niektóre zakażone osoby mogą wcale nie zachorować, u innych wystąpić mogą jedynie łagodne objawy, ale niektórzy w krótkim czasie mogą być poważnie chorzy. Z wcześniejszych doświadczeń w walce z innymi koronawirusami wynika, że osoby najbardziej narażone na poważne skutki zakażenia to:

  • Aborygeni i mieszkańcy wyspy Torres Strait po 50-tym roku życia, cierpiący na jedną lub kilka chorób przewlekłych
  • Osoby po 65-tym roku życia cierpiące na choroby przewlekłe
  • Osoby po 70-tym roku życia
  • Osoby borykające się z niedoborami odporności i chorobami autoimmunologicznymi

Jak możesz zapobiec rozprzestrzenianiu się COVID-19?

Regularne i częste mycie rąk, kichanie/kaszel w zgięcie łokcia oraz utrzymywanie dystansu od innych, gdy jesteś chory jest najlepszą obroną przed rozprzestrzenianiem się wirusa.

Powinieneś:

  • nie wychodzić z domu, jeżeli nie jest to absolutnie konieczne.
  • zachować odleglość od innych na minimum 1,5 metra oraz starać się trzymać reguły – jedna osoba na 4 metry kwadratowe.
  • często myć ręce wodą i mydłem, przed i po jedzeniu oraz po wyjściu z toalety.
  • zasłaniać usta i nos, kaszląc i kichając. Używać chusteczek jednorazowych oraz płynów dezynfekujących do rąk na bazie alkoholu.
  • jeśli źle się poczujesz, unikaj kontaktu z innymi osobami (utrzymuj odległość większą niż 1,5 metra od innych).
  • bądź odpowiedzialny, pozostań w domu na tyle, na ile to możliwe.

Kto musi się izolować?

1) Wszystkie osoby, które przybyły do Australii lub mogły mieć kontakt z osobą z potwierdzonym COVID-19, muszą poddać się kwarantannie przez 14 dni.

2) Wszyscy podróżni przybywający do Australii są zobowiązani do podjęcia obowiązkowej 14-dniowej samoizolacji w wyznaczonych obiektach (na przykład w hotelu).

Podróżni zostaną przewiezieni bezpośrednio do wyznaczonych obiektów po przeprowadzeniu odpowiednich kontroli imigracyjnej, celnej i poszerzonej kontroli zdrowia.

3) Jeśli zdiagnozowano u ciebie COVID-19, musisz pozostać w domu:

  • nie idź do miejsc publicznych, takich jak praca, szkoła lub uniwersytet, centrum handlowe, przedszkole lub żłobek.
  • poproś kogoś, aby kupował dla ciebie jedzenie i inne niezbędne rzeczy i zostawiał je przed drzwiami
  • nie przyjmuj gości. Tylko osoby, które z tobą mieszkają, powinny przebywać w domu.

Dystansowanie się społeczne (najnowsze informacje)

Zachowanie przestrzeni pomiędzy osobami (social distancing) to sposób na spowolnienie pandemii koronawirusa COVID-19. Im więcej miejsca między tobą a innymi, tym trudniej wirus się rozprzestrzenia.

Należy unikać dotykania przedmiotów lub powierzchni (klamki, stoliki) zanieczyszczonych drobnymi kropelkami powstałymi w trakcie kaszlu i kichania osób z potwierdzonym przypadkiem COVID-19.

Zostań w domu

Narodowa Rada Ministrów zaleca wszystkim Australijczykom pozostanie w domu.

Możliwe jest tylko wyjście:

  • po podstawowe zakupy spożywcze i niezbędne zaopatrzenie
  • do lekarza lub do ośrodka opieki zdrowotnej, lub ze względu na opiekę nad inną osobą
  • na ćwiczenia fizyczne wykonywane zgodnie z wymogami zgromadzeń publicznych;
  • do pracy lub szkoły jeżeli nie ma możliwości pracy lub nauki zdalnej

Czy mogę odwiedzać rodzinę i przyjaciół w placówkach opieki nad osobami starszymi?

Zasadą ogólną, w całej Australii, jest unikanie odwiedzin w placówkach opieki nad osobami starszymi, jeśli:

  • W ciągu ostatnich 14 dni wróciłeś/wróciłaś z zagranicy
  • W ciągu ostatnich 14 dni byłeś/byłaś w kontakcie z osobą z potwierdzonym przypadkiem COVID-19
  • Masz gorączkę lub objawy infekcji dróg oddechowych (np. kaszel, ból gardła, duszność).
  • Musisz mieć szczepienie przeciwko grypie, jeśli chcesz odwiedzać ośrodek opieki dla osób starszych.

Należy pamiętać, że poszczególne stany i terytoria mają określone przepisy w zakresie swoich jurysdykcji, które nie mogą być sprzeczne z zaleceniami Narodowej Rady Ministrów.

Czy powininno się nosić maskę chirurgiczną?

W Australii niedawny wzrost liczby przypadków przenoszenia COVID-19 z osoby na osobę oznacza, że niektóre stany i terytoria zalecają lub wymagają stosowanie maseczek ochronnych na twarz.
Maseczki ochronne są teraz wymagane lub zalecane w Wiktorii (w zależności od tego, gdzie mieszkasz) ze względu na wyższe wskaźniki przenoszenia się tam koronawirusa. Więcej, na stronie: https://www.dhhs.vic.gov.au/face-coverings-1159pm-wednesday-22-july

Mieszkańcy Nowej Południowej Walii zostali poproszeni o rozważenie noszenia maseczek na twarz, jeśli mieszkają lub pracują w miejscu ogniskowym wirusa (hotspot) lub gdzie utrzymanie fizycznej odległości nie jest możliwe.

Maseczka ochronna może być używana jako dodatkowe zabezpieczenie, ale mimo to, musisz :
• zostać w domu, jeśli źle się czujesz
• utrzymywać fizyczną odległość (ponad 1,5 m) od innych osób, gdy jestes poza domem
• unikać dużych zgromadzeń i zatłoczonych pomieszczeń
• utrzymywać higienę rąk i dróg oddechowych

Jeśli w twoim stanie lub terytorium sytuacja ulegnie zmianie, może być wprowadzona zmiana zalecenia dotyczącego noszenia maseczek ochronnych. Ważne, aby być na bieżąco z zaleceniami, jakie obowiązują w twoim regionie.

Podróżowanie z , do oraz po Australii

Obywatele Australii muszą zrezygnować ze wszystkich podróży wewnątrz kraju, które nie są konieczne. Poszczególne stany i terytoria mogą wprowadzić swoje własne obostrzenia,  włącznie z zamknięciem granic stanu.

Obowiązkowe zbieranie danych
Od 1 października 2020 roku, będzie wprowadzony obowiązek zbierania danych dotyczących lotów krajowych, w celu ułatwienia stanom i terytoriom śledzenia kontaktów.  Zbierane dane to: imię i nazwisko, adres e-mail, numer telefonu komórkowego i stan zamieszkania.

Szkoły z internatem
Dzieci ze szkół z internatem w całym kraju mogą jechać do domu na wakacje szkolne, od września do października 2020 roku. Dotyczy to szczególnie uczniów mieszkajacych w odległych osadach.

Transport publiczny - Zasady ogólnokrajowe
Usługi transportu publicznego podlegają regulacjom stanowym i terytorialnym. Narodowa Rada Ministrów zatwierdziła szereg zasad, które pomagają zapewnić bezpieczeństwo i ochronę zdrowia pracowników i pasażerów w sieci transportu publicznego, w tym zalecenia: nie podróżowania w przypadku złego samopoczucia, utrzymywania fizycznej odległości od kierowców i innych pasażerów, unikania opłaty gotówką. Użytkownicy transportu publicznego nie są zobowiązani do noszenia maseczek ochronnych, ale mogą to robić dobrowolnie.

Więcej informacji na temat zasad transportu publicznego COVID-19: https://www.infrastructure.gov.au/transport/files/COVID19_public_transport_principles_29052020.pdf

Podróżni przybywający do Australii z zagranicy

Obowiązuje limit pasażerów przylatujących z zagranicy do Australii (do 24 października 2020 roku):

• Melbourne - zakaz przylotu pasażerów z zagranicy;
• Sydney - limit 350  pasażerów dziennie;
• Perth - limit 525 pasażerów tygodniowo;
• Brisbane - limit 500 pasażerów tygodniowo;
• Adelaide - limit 500 pasażerów tygodniowo;
• Canberra, Darwin - limit pasażerów, na każdym locie ustalany jest zgodnie z jurysdykcją , osobno dla każdego przypadku;
• Hobart - nie ma lotów z zagranicy.

Najnowsze ustalenia:

• Nowa Południowa Walia zwiększy limit o dodatkowe 500 pasażerów tygodniowo, od 27 września 2020 r.
• Queensland i Zachodnia Australia zwiększą o 200 pasażerów tygodniowo, od 27 września.
• Queensland po 4 października i Zachodnia Australia po 11 października  przyjmą 300 pasażerów więcej.

Wszyscy podróżni przybywający do Australii z zagranicy, bez względu na narodowość lub miejsce wyjazdu, muszą odbyć 14sto dniową kwarantannę w wyznaczonych miejscach, zanim będą mogli pojechać do domu.

Wszyscy zostaną poddani testom na obecność koronawirusa, przed rozpoczęciem kwarantanny i zanim będą mogli wyjechać.

Być może, będziesz musiał pokryć część kosztów kwarantanny. Koszty te są wyznaczane i egzekwowane przez rządy stanowe i terytorialne:

Obywatele Australii i stali rezydenci nie mogą podróżować za granicę,  z powodu obostrzeń związanych z COVID-19.

Jeśli jednak musisz opuścić Australię, możesz ubiegać się przez Internet o zwolnienie z zakazu podróżowania, jeśli zaliczasz się do jednej z następujących kategorii:

  • twoja podróż jest akcją reagowania na wybuch epidemii COVID-19, w tym udzielania pomocy
  • twoja podróż jest niezbędna w prowadzeniu działalności w najważniejszych branżach gospodarki i biznesie (w tym eksport, import)
  • podróżujesz w celu podjęcia pilnego leczenia, które nie jest dostępne w Australii
  • podróżujesz w pilnej i nieuniknionej sprawie osobistej
  • w celach humanitarnych
  • twoja podróż leży w interesie narodowym

Węzły tranzytowe

Przepisy dotyczące podróży mogą zmieniać się często. Jeśli zdecydowałeś się wrócić do Australii:

  • dokładnie sprawdź swoją trasę i bądź w kontakcie z linią lotniczą lub biurem podróży
  • postępuj zgodnie z oficjalnymi ogłoszeniami lotnisk tranzytowych i lokalnych władz
  • skontaktuj się z najbliższą ambasadą lub konsulatem kraju tranzytowego i sprawdź jakie są wymagania odnośnie tranzytu

Po więcej informacji oraz aktualizacje zajrzyj na stronę www.smartraveller.gov.au 

W jaki sposób władze Australii działają w obecnej sytuacji kryzysowej?

Premier uruchomił plan reagowania kryzysowego: Emergency Response Plan for Novel Coronavirus (COVID-19).

Inwestycja 2 miliardów dolarów australijskich, od października 2020 do marca 2021, ma zapewnić przedłużenie usług 'telehealth'  na kolejne sześć miesięcy. Usługi te mają dotrzeć do większej liczby Australijczyków, udostepniając pomoc, szczególnie w zakresie zdrowia psychicznego.

Elastyczność dla posiadaczy niektórych wiz

Posiadacze 'Working Holiday Visa': Zwolnienie z ograniczenia sześciomiesięcznego okresu  pracy u jednego pracodawcy, jeśli praca jest wykonywana  w sektorze zdrowia, opieki nad osobami starszymi, opieki nad  osobami  niepełnosprawnymi, opieki nad dziećmi, w rolnictwie i przemyśle spożywczym.

Posiadacze 'Working Holiday Visa' pracujący w wyżej wymienionych sektorach będą uprawnieni do kolejnej wizy, jeśli obecna wiza wygasa w ciągu najbliższych sześciu miesięcy.

Uczestnicy 'Seasonal Worker Program' i 'Pacific Labour Scheme': będą mogli przedłużyć wizy na okres do jednego roku.

Osoby posiadające wizę 'Temporary Skilled visa': W przypadku wiz czasowych, sponsorowanych przez pracodawcę , takich jak kategoria 457 i 482, osoby które straciły pracę, mają 60 dni na znalezienie innego sponsora lub opuszczenie Australii.

Nie będzie uważane za naruszenie warunku wizowego, jeśli pracownik został odsunięty od pracy ale nie zwolniony lub jego godziny pracy uległy skróceniu.  W  bieżącym roku finsowym mogą skorzystać ze swoich funduszy emerytalnych do maksymalnie 10 tysięcy australijskich dolarów.

Studenci zagraniczni:

- mogą zostać, jeśli nadal mają pracę. Jeśli nie mają pracy, wsparcia rodzinnego ani oszczędności, powinni rozważyć inny plan.

- międzynarodowi studenci pracujący w sektorze opieki nad osobami starszymi i jako pielęgniarki mogą pracować dłużej niż 20 godzin tygodniowo.

- mogą uzyskać dostęp do funduszu emerytalnego, jeśli przebywają w Australii przez co najmniej 12 miesięcy.

W stanie Wiktoria, studenci zagraniczni mogą otrzymać wypłatę do 1100 AUD, w ramach pakietu wsparcia w nagłych wypadkach, wprowadzoną przez rząd wiktoriański. Ma to pomóc dziesiątkom tysięcy studentów w całym stanie.

Turyści:

Powinni wrócić do swojego kraju, szczególnie turyści, którzy nie mają wsparcia finansowego ze strony rodziny.

Pomoc dotycząca trudności z opłatami za energię, wodę i czynsz:

Oferowane są elastyczne opcje płatności dla wszystkich gospodarstw domowych i małych firm znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej.

• Nie będą rozłączane i ograniczane dostawy / usługi dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej;
• Odroczone są postępowania w sprawie odzyskania długu i notowania zobowiązań kredytowych;
• Umarzone są kary za opóźnienia w opłatach rachunków i spłatach odsetek od zadłużenia; oraz
• Minimalizacja planowanych przestojów w przypadku niezbędnych prac.
• Ci, którzy mogą płacić rachunki, muszą to robić dalej - ma to kluczowe znaczenie dla zapewnienia ciągłości rentowności kluczowych dostawców usług.

Wsparcie dla osób borykających się z problemami psychicznymi

Rząd dodał 10 sesji terapii psychologicznej, dotowanej przez Medicare, dla osób podlegających kolejnym restrykcjom, na obszarach dotkniętych drugą falą pandemii COVID-19.

Aby nadal otrzymywać opiekę psychologiczną od psychologa, psychiatry, lekarza rodzinnego lub innego, uprawnionego pracownika slużby zdrowia, osoba musi mieć plan leczenia 'Mental Health Treatment Plan' i opinię lekarza rodzinnego.

Rządowy portal internetowy skupiony wokół spraw zdrowia psychicznego: „Head to Health”  (www.headtohealth.gov.au). Portal będzie mieć za zadanie przekazywanie informacji i porad, jak utrzymać dobre zdrowie psychiczne podczas pandemii koronawirusa, jak radzić sobie z domową kwarantanną oraz jak wspierać dzieci i najbliższych. Dodatkowo, na stronie znajdują się informacje, jak otrzymać dostęp do usług i pomocy związanej ze zdrowiem psychicznym.

  • Aby dowiedzieć się, w jaki sposób rząd Australii radzi sobie z COVID-19, zajrzyj na stronę Government Response 
  • Więcej informacji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w języku polskim 

Mieszkańcy Australii muszą zachowywać odległość co najmniej 1,5 metra od siebie nawzajem. 

Sprawdź, jakie ograniczenia dotyczące limitów zgromadzeń obowiązują w twoim stanie.

Jeśli masz objawy przeziębienia lub grypy, zostań w domu  i umów się na test, dzwoniąc do lekarza lub kontaktując się z infolinią 'Coronavirus' pod numerem 1800 020 080.

Wiadomości i aktualne informacje na temat rozwoju pandemii COVID -19 są dostępne w 63 językach na stronie SBS: sbs.com.au/coronavirus