Coming Up Fri 2:00 PM  AEST
Coming Up Live in 
Live
Turkish radio

Demans vaka sayısının 2050’de üç katına çıkması bekleniyor

Sidney'in CBD'sindeki yayalar. Demans vakalarının her ülkede artması ve küresel sayının yüzyılın ortasına kadar üç katına çıkması bekleniyor. Source: AAP

Yeni araştırmalar, dünya çapında Demans yani bunama yaşayan yetişkin sayısının 2050 yılına kadar neredeyse üç katına, yani 153 milyona ulaşacağını gösteriyor.

  • Avustralya İstatistik Bürosu'na göre Demans, Avustralyalıların önde gelen ikinci ölüm nedeni.
  • Demans esas olarak yaşlıları etkilese de, riski azaltmak için alınabilecek yaşam tarzı ile ilgili önlemler var.
  • Doçent Doktor Michael Woodward, Akdeniz diyetinin beyin sağlığı, kalp sağlığı ve hatta genel sağlık için çok önemli olduğunu ve bir fark yaratabileceğini söylüyor.


Yeni araştırmalar, dünya çapında Demans yani bunama yaşayan yetişkin sayısının 2050 yılına kadar neredeyse üç katına, yani 153 milyona ulaşacağını gösteriyor.

En büyük artışın Kuzey Afrika ve Orta Doğu'da gerçekleşmesi beklense de, Demans vakalarının her ülkede artması bekleniyor.  En az artışın ise Asya Pasifik ve Batı Avrupa’da olacağı tahmin ediliyor.

Araştırmaların Avustralya'daki takipçileri, yaşam tarzı risk faktörleriyle mücadele eden programların büyütülmesi ve tedavi araştırmalarına daha fazla destek verilmesi çağrısında bulunuyor.

Avustralya İstatistik Bürosu'na göre Demans, Avustralyalıların önde gelen ikinci ölüm nedeni.

Bunama, yaşlanmanın normal etkilerinin ötesinde, bilişsel işlevde bir bozulmayı içeren bir durum ve tahmini olarak küresel maliyeti 1,8 trilyon Avustralya dolar civarında.

Lancet Halk Sağlığı dergisinde ilk kez yayınlanan bir araştırma, Demansın 195 ülkede 40 yaş ve üzeri kişilerde yaygınlığı hakkında fikir edinebilmek için, ülke düzeyinde kapsamlı tahminler kullanıyor.

Aynı zamanda, bilinen bunama risk faktörlerine maruz kalma eğilimlerinin potansiyel etkilerinin de muhasebesini yapıyor.

Washington Üniversitesi'nden baş araştırma yazarı Emma Nichols, 2050 yılına kadar Demans olan yetişkin sayısının üç katına, yani 153 milyona ulaşmasının beklendiğini söylüyor.

Emma Nichols “Bunama yaşayan insan sayısının, herhangi bir bölgeden bağımsız küresel olarak her ülkede artmasını bekliyoruz. Bu nedenle, nerede olursanız olun, gelecek planlaması açısından dikkate alınması gereken önemli bir hastalık“ diyor.

En büyük artış için belirlenen bölgeler yüzde 367 artışla Kuzey Afrika ve Orta Doğu ve yüzde 357 artışla Doğu Sahra altı Afrika.

En az artışların ise yüzde 53 artışla Asya Pasifik ve yüzde 74’lük bir artışla Batı Avrupa olacağı tahmin ediliyor.

Emma Nichols, nüfusun büyümesi ve yaşlanmanın, öngörülen artışı tetiklediğini söylüyor.

"Kuzey Afrika ve Orta Doğu'daki tahminler oldukça büyüktü ve bu hem nüfus artışındaki hem de nüfusun yaşlanmasındaki büyük artışlardan kaynaklanıyordu. Dolayısıyla özellikle o bölgedeki bu iki demografik faktör, beklenen bu büyük artışları tetikledi. Dolayısıyla bu bulgular, bu ülkelerdeki hükümetlerin ve politika yapıcıların planlama açısından gerçekten bilmesi gereken bir şey." İfadesini kullanıyor.

Halk sağlığı kampanyaları yoluyla artış kısmen durdurdu ve küresel olarak 2050 yılına kadar vakaların 6,2 milyon azalması bekleniyor.

Ancak bu rakam, obezite, yüksek kan şekeri ve sigaradan dolayı öngörülen fazladan 6,8 milyon Demans vakası artışıyla dengeleniyor.

Demans esas olarak yaşlıları etkilese de, riski azaltmak için alınabilecek yaşam tarzı ile ilgili önlemler var.

2020'de yayınlanan Lancet komisyonu, 12 risk faktörü ele alınırsa vakaların yüzde 40'a kadarının önlenebileceğini veya ertelenebileceğini ileri sürdü. Bu risk faktörleri, düşük eğitim, yüksek tansiyon, işitme bozukluğu, sigara, orta yaş obezitesi, depresyon, fiziksel hareketsizlik, diyabet, sosyal izolasyon, aşırı alkol tüketimi, kafa travması ve hava kirliliği olarak sıralandı.

Avustralya Dementia'nın fahri tıp danışmanı Doçent Doktor Michael Woodward, halk sağlığı kampanyalarının gözle görülür bir etkisi olduğunu söylüyor.

Ve 2050 yılına kadar Avustralyalı yetişkinlerde bir milyon demans vakasına ulaşması öngörülen artışı durdurmak için bu alandaki çabaların hızlandırılması gerektiğini söylüyor.

Michael Woodward "Beyninizi korumakla ilgili halk sağlığı kampanyaları. 1980'lerde fiziksel zindeliğin önemi hakkında benzer kampanyalarımız vardı. Zihinsel aktivitenin, fiziksel zindeliğin ve iyi bir diyetin önemi hakkında daha genel bir programımız olabilir. Dinleyicilerinizin birçoğunun çok iyi bildiği gibi Akdeniz diyeti beyin sağlığı, kalp sağlığı ve hatta genel sağlık için çok önemlidir. Yani bunları daha genel hale getirebilirsek bir fark yaratabiliriz. Toplumumuzun bu kadar çok Demanslı insana nasıl bakacağını planlamalıyız. Onlara nasıl bakacağız? Ayrıca hastalığa yonelik tedaviler geliştirmemiz gerekiyor” görüşünü paylaşıyor.

Yapılan çalışma, COVID-19'un etkisiyle sağlık sisteminde yaşanan kapasite eksikliği nedeniyle gözden kaçan Demans teşhislerini hesaba katmıyor.

Ancak Doçent Doktor Woodward, etkilerin sosyal izolasyon nedeniyle zaten görülebileceğini ve Demans teşhisinde ve tedaviye erişimde yaşanacak gecikmelerin durumu daha da kötüleşeceğini söylüyor.

"Evet. pandemi bunu etkiledi” diyen Doctor Michael Woodward “Ama bence en önemli faktör her zaman olduğu gibi geç veya yanlış teşhis. Ne yazık ki, insanlar ve hatta sağlık uzmanları arasında, yakında toplumumuzda ana ölüm nedeni olacak bir duruma çok olumsuz bir yaklaşım var. Bu görüşe göre tabii ki yaşlanıyorsunuz ve hafızanızı kaybediyorsunuz, bu konuda ne yapabiliriz ki? Mevcut tedavi açısından doğru teşhisin birçok faydası olduğunu düşünüyorum. En yaygın Demans türü olan Alzheimer'a yakalandığınızda artık çok geç olduğunu düşünebilirsiniz ama durum böyle değil çünkü hastalığın ilerleyişini hala yavaşlatabilirsiniz" bilgisini paylaşıyor.

Şu anda Avustralya'da yaklaşık 500.000 kişinin Demanslı olduğunu, ancak bu sayının yarısından azına doğru bir teşhis konulduğunu söylüyor.



Coming up next

# TITLE RELEASED TIME MORE
Demans vaka sayısının 2050’de üç katına çıkması bekleniyor 13/01/2022 06:38 ...
SBS Türkçe Canlı – 19 Mayıs 2022 19/05/2022 46:19 ...
19 Mayıs: Ulusal Kurtuluş Savaşı'nın ilk adımı 19/05/2022 03:33 ...
İzolasyondaki COVID pozitifler oylarını nasıl kullanacak? 19/05/2022 07:29 ...
SBS Türkçe Haberler 19 Mayıs 19/05/2022 14:20 ...
SBS Türkçe Canlı – 18 Mayıs 2022 18/05/2022 49:52 ...
Liberaller seçim sözlerini kamu hizmetlerini kısarak gerçekleştirecek 18/05/2022 03:31 ...
Avustralya’nın en büyük küçük partisi: Yeşiller 18/05/2022 05:59 ...
Avustralya’da maaş artışı enflasyona yenik düştü 18/05/2022 01:32 ...
SBS Türkçe Haberler 18 Mayıs 18/05/2022 12:12 ...
View More