Coming Up Mon 2:00 PM  AEDT
Coming Up Live in 
Live
Turkish radio

Tüketici hakları ve internet dolandırıcılığı

Source: Getty Images/Klaus Vedfelt

COVID-19 yüzünden herkes işlerini internetten yapmaya çalışıyor. Hepimiz internete çok daha bağımlıyız. Ne kadar tecrübeli veya tecrübesiz olursanız olun, internet yine de pek güvenli bir ortam değil. Aslında yapmanız gereken biraz dikkatli olmak.

Öne çıkanlar

  • Son bir yıl içinde Avustralyalılar dolandırıcılara 66 milyon dolar kaptırdı
  • Aşık olduğunu söyleyip dolandıranlar toplamın yüzde 33'ünü oluşturuyor.

Koronavirüs pandemisi sırasında aile ve işyerimizle bağlantıda kalmak için internet artık kilit önemde bir araç olmuş durumda. Ancak en azından internet kadar önemli bir başka şey de internet kullanımı güvenliği.

Avustralya merkezli ve devlet destekli Good Things Vakfı, 55 yaş üstü insanlara internet kullanımı konusunda bilgi veren Be Connected programını yürütüyor.

Kurumun ulusal müdürü Jess Wilson “phishing” adı verilen ve insanların kişisel ve mali verilerini paylaşmalarının istendiği dolandırıcılık yönteminin son derece sık görüldüğünü söylüyor.

Online scammer
Credit: Getty Images/Bill Hinton

Avustralya Rekabet ve Tüketici Komisyonu’nun Başkan Yardımcısı Delia Rickard, kayıtlarına göre bu yıl internet dolandırıcılığında insanların toplan 66 milyon dollar kaybettiğini söylüyor. Geçen seneye oranla bu yüzde 40’lık bir artış demek.

Bir başka sık kullanılan yöntem de “wangiri” adını taşıyor. Japoncada “bir kere çaldır kapat” anlamına geliyor. Bu dolandırıcılık tekniğinde, yurt dışından biri telefonunuzu bir kere çaldırıp kapatıyor.

Example of scam document
Services Australia impersonation email
Services Australia

Rickard’ın bir uyarısı da yardımlar üzerine. İnsanların cömertliğinin de bu süreçte kullanıldığını belirtiyor. Bazen yardım kuruluşlarına yaptığınız ödemeler de hedeflenen yerlere gitmiyor. İngilizce konuşulmayan göçmen toplumlarda, bazı toplum bağlantıları bile güvenli olmayabilir.

Cryptocurrency
Getty Images

Bir de aşk üzerinden dolandırıcılık var. Rickard, internetten hayatınızın aşkını bulmuş olabilirsinizn ancak yine de çok dikkatli olun diyor. Scamwatch verilerine göre toplam para kaybının üçte biri, yani 17 milyon doları burden kaynaklanıyor.

Ancak dolandırıcılık konusunda briaz bilgiye sahip olunca insanların daha dikkatli olduğunu söylüyor.

Yaşlı insanlar sadece sabit hat kullanmıyor aynı zamanda sabit hat aranınca cevap verip konuşmak için zamanları var diyen Rickard, birikmiş paraları olması ve bir kısmını evde tutuyor olma ihtimalleri yüzünden dolandırıcıların hedefi olduklarını söylüyor.

Internet üzerinden alışveriş konusunda da kaybetmeyi göze aldığınız kadar para ile alışveriş yapmanızı tavsiye ediyor. Eğer sahte bir siteden alışveriş yaptıysanız, tüketici haklarınızı kullanamayacağınızı söylüyor.

Rickard, alışveriş öncesi siteyi kontrol edip sahte olmadığından emin olmanızı tavsiye ediyor.

En son dolandırıcılık yöntemleri hakkında Türkçe bilgiye ulaşmak için Avustralya Rekabet ve Tüketici Komisyonu ACCC’nin Scamwatch sitesini ziyaret edin.

Veya Consumer Affairs Victoria sitesine de gidebilirsiniz.   

Kimlik bilgileriniz çalındıysa destek ve tavsiye için 1800 595 160’dan IDCARE’e ulaşabilirsiniz. IDCARE’e Avustrlaya doğu kıyıları saatiyle haftaiçi hergün sabah 8’le akşam 5 arasında ulaşabilirsiniz. Veya idcare.org sitesini ziyaret edebilirsiniz.  

This story is also available in other languages.
Show languages