Coming Up Fri 7:00 PM  AEST
Coming Up Live in 
Live
Vietnamese radio

Du học ở Úc (257) Sinh viên Việt tham gia nghiên cứu bảo vệ nông nghiệp Úc khỏi dịch gỉ sắt ở lúa mạch

Đinh Xuân Hoàn hiện đang là nghiên cứu sinh theo bậc tiến sĩ ngành Nông nghiệp tại trường đại học Sydney. Xuân Hoàn là một trong những thành viên của nhóm nghiên cứu giải pháp giúp bảo vệ hạt giống cây lúa mạch kháng bệnh gỉ sắt, một trong những vấn đề gây tổn thất cho ngành lúa mì trên toàn cầu.

SBS Việt ngữ: Chào anh Hoàn, anh có thể giới thiệu một chút về mình? Lý do vì sao anh quyết định sang Úc học bằng tiến sĩ về ngành nông nghiệp không?

Xuân Hoàn: Mình là Đinh Xuân Hoàn, năm nay 34 tuổi, tốt nghiệp ĐH nông nghiệp hà nội năm 2007, hoàn thành bằng Master năm 2012. Sau đó mình làm việc ở Viện Bảo vệ Thực vật thuộc Bộ Nông nghiệp Việt Nam 9 năm cho đến năm 2016 sang Úc làm đề tài Tiến sĩ.

Suốt thời gian làm việc ở Việt Nam, mình nhận thấy người Việt phải đối mặt với rất nhiều khó khăn trong sản xuất nông nghiệp. Những nghiên cứu trong nước không chuyên đủ chuyên sâu để giải quyết triệt để những vấn đề đó, đòi hỏi nhà nghiên cứu khoa học phải có trình độ cao hơn, tiếp xúc và ứng dụng với những công nghệ tiên tiến ở các nước phát triển như Nhật và Úc. Vì lẽ đó, mình đã chọn Úc để phát triển cho đề tài Tiến sĩ.

SBS Việt ngữ: Được biết ngành lúa mạch là ngành nông nghiệp xuất khẩu phát triển quan trọng của Úc chiếm đến 7 tỉ đô la. Cơn dịch bùng phát bệnh nghiêm trọng của cây lúa mạch xảy ra năm 1973 đã làm tổn thất cho ngành này đến 300 triệu đô la và ngày nay, có thể vượt hơn 1 tỷ đô la.

Anh có thể chia sẻ rõ hơn về dự án nghiên cứu này?

Xuân Hoàn: Giống như những loại cây trồng khác trong sản xuất nông nghiệp, lúa mạch cũng chịu các loại dịch bệnhvnhư sâu hại, côn trùng hại và đặc biệt là bệnh gỉ sắt. Trước đây, thiệt hại ghi nhận có thể lên đến 62% năng suất. Để phòng trừ các bệnh hại này, người nông dân Úc nói riêng và người nông dân thế giới nói chung đã phải sử dụng các biện pháp khác nhau để bảo vệ năng suất thu hoạch vào cuối vụ. Việc lạm dụng các hóa chất bảo vệ thực vật có nguồn gốc hóa học mang lại rất nhiều hệ lụy cho ngành nông nghiệp, môi trường và sức khỏe người nông dân, đồng thời tạo các chủng bệnh mới có độc tính cao hơn và gây bệnh nặng hơn cho cho cây lúa mạch.

Một trong những biện pháp có thể thay thế cho thuốc hóa học và được ưu tiên gần đây là dùng giống mang gen kháng bệnh, tức là làm cho cây khỏe hơn và từ đó cây có thể kháng bệnh, người nông dân hạn chế hoặc không cần phải dùng thuốc nữa.

Mục đích chính của những nghiên cứu này là ứng dụng những gen kháng sẵn có một cách hiệu quả nhất vào thực tiễn sản xuấ. Nhóm mình cũng khai thác và tìm ra những gen kháng mới để kháng loại bệnh này và phục vụ cho tương lai. Lý do là vì sinh vật như nấm gây bệnh cũng như các loại cây trồng thay đổi rất nhanh về đặc tính di chuyển và có khả năng gây bệnh ngày càng cao. Do đó, việc tìm ra nguồn gen kháng mới là rất quan trọng, giống như chúng ta đi trước một bước trong cuộc chiến với loại bệnh hại này.

SBS Việt ngữ: Tại sao anh lại chọn tham gia chương trình nghiên cứu này? Và vai trò của anh trong dự án này là gì?

Xuân Hoàn: Lý do đầu tiên đó là kết quả nghiên cứu từ dự án từ nhóm nghiên cứu mình đang làm đóng góp rất lớn vào sự phát triển nông nghiệp toàn cầu chứ chỉ không riêng Úc.

Lý do thứ hai là cơ hội làm việc với các chuyên gia đầu ngành của Úc về lĩnh vực bệnh hại cây trồng cũng như nghiên cứu về gen kháng trong bảo vệ cây trồng. Qua đó, mình được học hỏi tư duy nghiên cứu, phong cách làm việc cũng như các vấn đề phát sinh trong nghiên cứu.  

Nghiên cứu này rất gần với chuyên môn của mình khi làm việc trước đây nên những kiến thức này có thể dễ dàng áp dụng cho đề tài Tiến sĩ và sau này.

Vai trò chính của mình trong chương trình là nghiên cứu một trong những gen kháng chuyên sâu có tác dụng giúp cây trồng kháng bệnh gỉ sắt trên lúa mạch.  Mục đích cho việc này là giúp trả lời những câu hỏi như: gen đó nằm bên nhiễm sắc thể nào của cây lúa mạch, gen đó nằm ở vị trí nào, trình tự như thế nào, mã hoá loại protein gì và cơ chế để hình thành tính kháng của protein đó như thế nào,vv.  Việc này cần dành thời gian từ  3-4 năm và kết quả của mình năm nay đã bước sang năm thứ 4.

SBS Việt ngữ: Được biết, các nhà nông dùng phương pháp truyền thống  đó là lựa ra những cây lúa mạch kháng bệnh tốt nhất và trồng lại cho vụ mùa tiếp theo. Và từ đó,mà họ cũng ít nhiều thay đổi được gen các cây này tốt hơn. Vậy phương pháp nghiên cứu anh đang thực hiện cùng nhóm của mình sẽ vượt trội  hơn như thế nào so với phương pháp truyền thống kia? 

Đinh Xuân Hoàn
Đinh Xuân Hoàn
supplied

Xuân Hoàn: Đây là câu hỏi mình rất tâm huyết. 

Thực tế ở Úc, có những gen giống có khả năng kháng cao được người nông dân chọn phương pháp truyền thống. Nhưng những phương pháp đó chỉ mang tính ngẫu nhiên, xác suất thành công khá thấp và khó áp dụng ra gen rộng. Vì giống được người ta chọn lọc sẽ không đồng đều về đặc điểm nông sinh học. Các nhà khoa học chọn tạo giống kháng bệnh thường lai tạo những giống có phẩm chất tốt và năng suất cao nhưng bị nhiễm bệnh gỉ sắt và lai với giống kháng bệnh những năng suất thấp nhằm gộp tất cả các đặc tính tốt với nhau.

Đó là mục đích chung của phương pháp truyền thống và hiện đại. Nhưng những nhà nông phải trồng cây lai, thu hoạch hạt, trồng lại và đánh giá thủ công. Công đoạn này được lặp đi lặp lại rất nhiều vụ, mỗi vụ kéo dài khoảng 3,5-4 tháng. Trong khi điều kiện ở Úc một năm chỉ  có 2 vụ, nên từ khi ứng dụng lai tạo cho đến khi đưa vào thực tiễn sẽ mất từ 20 năm trở lên. Nghiên cứu của nhóm mình đang phát triển sẽ rút ngắn được 2/3 thời gian, khoảng 7-8 năm. 

Với phương pháp truyền thống, mọi đánh giá đều dựa trên cảm quan và kinh nghiệm của người chọn lọc. Còn khi chúng ta ứng dụng công nghệ sinh học và chỉ thị phân tử,  nó sẽ có sự tham gia của khoa học công nghệ, mang tính chính xác và kiểm soát được đầu ra của sản phẩm. Chúng ta trồng và đánh giá phải mất 4 tháng để có kết quả, nhưng nếu ứng dụng chỉ thị phân tử chỉ 10 ngày- 2 tuần đã có kết quả. Do đó, phương pháp hiện đại có tính chính xác cao, giảm sai số về 0- gần như chính xác tuyệt đối. 

SBS Việt ngữ: Nói một chút về bản thân mình anh Hoàn nhé. Hiện này sinh viên chọn ngành này không nhiều, mà du học ngành này thì còn hiếm hơn. Vì sao anh chọn học ngành nông nghiệp?

Xuân Hoàn: Lý do khá thú vị.  Mình sinh ra và lớn lên ở vùng nông thôn Việt Nam. Từ nhỏ, gia đình mình đã gắn với nông ngiệp nên mình đã mang đam mê ngành này.

Bên cạnh đó, Việt Nam của chúng ta là một nước sản xuất nông nghiệp. Tính theo số liệu thống kê quý 1/2019, 36% người dân Việt Nam trong độ tuổi lao động đang làm việc trong ngành nông nghiệp, chưa kể con số thực tế có cả hững người trên và dưới độ tuổi lao động. 

Mình thấy với lực lao động lớn vậy, khả năng đóng góp của mình nếu học nông nghiệp sẽ lớn hơn và giúp người nông dân giải quyết đựic những khó khăn sản xuất trong nông nghiệp.

Hơn nữa, nếu nhìn nhận ngành nông nghiệp ở nước nhà, chúng ta phải thừa nhận mình bị tụt hậu so với các nước phát triển trên thế giới. Chúng ta muốn phát triển phải có bước tiến dài trong tương lai. Việc trước tiên phải học hỏi kinh nghiệm và tiến bộ khoa học của chính những nước phát triển, qua đó giúp  tăng hiệu quả kinh tế và giúp nền nông nghiệp Việt Nam phát triển nhanh hơn.

Mình đã rất ấn tượng với môn di truyền học khi còn học trung học. Mình thấy nghiên cứu tìm hiểu ngành này giúp mình hiểu rõ ứng dụng của di truyền học trong thực tế sản xuất và đời sống xã hội như thế nào.

SBS Việt ngữ: Theo anh quan sát thì các bạn du học sinh Việt Nam trong ngành này ở Úc có nhiều không? Nếu các bạn không được xuất thân và tiếp xúc nhiều ở vùng nông thôn, anh nghĩ các bạn có tiềm năng theo đuổi ngành học này không?

Xuân Hoàn: Tiềm năng ai cũng có cả, quan trọng là sự đam mê và quyết tâm đến đâu. Khi có quyết tâm nhiệt huyết, bạn có thể theo đuổi bất cứ ngành nào. Mình thấy những bạn đến từ thành phố lớn không tiếp xúc nhiều với nông nghiệp thường chọn kinh tế, xây dựng, CNTT chứ ít người chọn về nông nghiệp. Ba người học tiến sĩ nông nghiệp ở Đai học Sydney hiện tại với mình đểu xuất thân từ những vùng nông thôn ở Việt Nam.

SBS Việt ngữ: Nếu chia sẻ một kinh nghiệm học ngành này ở Úc với các bạn, anh sẽ chia sẻ điều gì?

Xuân Hoàn: Cơ hội của các bạn ở Úc rất lớn. Với sự đầu tư ở Úc cho ngành này hiện tại, khi bạn thực sự đầu tư nghiên cứu về lĩnh vực nào đó chuyên sâu, bạn sẽ có rất nhiều cơ hội để tiếp xúc những ứng dụng tiên tiến nhất, chỉ cần thể hiện mình có đam mê và nỗ lực, mọi sự giúp đỡ luôn ở quanh hỗ trợ bạn. Điều này bạn không thể có được khi ở những nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam.

Nghe nội dung đầy đủ trong phần audio

Điểm tin tại Úc

Vào tuần trước, trường RMIT Melbourne xảy ra hai vụ tai nạn liên quan đến sinh viên. Vụ đầu tiên xảy ra hôm thứ 3 ngày 6/8 khi một sinh viên được trường xác nhận đã thiệt mạng tại building 80 của trường. Vụ kế tiếp xảy ra vào ngày thứ 5 sau đó khi trường cho biết các dịch vụ cấp cứu và hỗ trợ đã có mặt kịp thời để chăm sóc cho một sinh viên khác cũng ngay tại khu building 80 của trường.

RMIT đã thông báo cho các sinh viên về dịch vụ tư vấn và hỗ trợ sinh viên có sẵn tại trường ở tầng 4, building số 8 ở cơ sở trung tâm. 

Sau tai nạn xảy ra , RMIT khuyến khích các sinh viên gặp khó khăn tìm gặp các nhân viên hỗ trợ của trường . Ngoài ra, những sinh viên bị trầm cảm hoặc các vấn đề liên quan đến sức khoẻ tinh thần cũng có thể liên hệ đến các đường dây nóng Lifeline tại  13 11 14 hoặc beyondBlue on 1300 22 4636 hoặc nói chuyện với chuyên gia sức khoẻ , bạn bè và người thân để được giúp đỡ.

Mỗi tuần một điều không thể bỏ lỡ ở Úc

Chỉ cách Melbourne ba tiếng đồng hồ, đến Cactus Country, bạn sẽ được cảm nhận “hương vị” Miền Tây hoang dã. Mang danh là nơi có nhiều xương rồng nhất nước Úc, Cactus Country có hơn 4 héc ta đất vườn chuẩn bị được khai thác. Khu vườn này giới thiệu đến bạn hơn 4,000 giống xương rồng và thân cây mọng nước

Giờ mở cửa: Mỗi ngày từ 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều.

Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/Vietnamese

Coming up next

# TITLE RELEASED TIME MORE
Du học ở Úc (257) Sinh viên Việt tham gia nghiên cứu bảo vệ nông nghiệp Úc khỏi dịch gỉ sắt ở lúa mạch 20/08/2019 19:34 ...
Nước Úc không được mời phát biểu tại cuộc họp thượng đỉnh về Khí Hậu của Liên hiệp quốc 19/09/2019 05:33 ...
Phe đối lập truy đuổi vụ bà Gladys Liu 19/09/2019 04:33 ...
Qantas và Virgin Australia cho biết họ mất lợi nhuận do việc điều hành phi trường ở Úc 19/09/2019 04:12 ...
Chính phủ có thể bị kiện vì tự động đòi nợ trợ cấp xã hội 19/09/2019 04:08 ...
Hàng trăm người New Zealand tiếp tục bị Úc hủy visa 19/09/2019 06:09 ...
Nuôi con ở Úc (29): “Tôi thật sự là người con gái, sinh ra trong thân thể nam giới” 19/09/2019 30:43 ...
Úc: 276 người chết đuối trong 12 tháng 18/09/2019 04:40 ...
Nga, Thổ và Iran hứa hẹn có ‘những bước cụ thể’ nhằm xuống thang bạo động tại Syria 18/09/2019 04:09 ...
Bước tiến đáng kể trên đường đạt được một hiệp ước giữa Thổ dân và chính phủ 18/09/2019 03:56 ...
View More