Watch FIFA World Cup 2026™

LIVE, FREE and EXCLUSIVE starting June 12 2026

40 χρόνια από το θάνατο της Μαρίας Κάλλας

Η κορυφαία Ελληνίδα υψίφωνος και η απόλυτη ντίβα στο χώρο του λυρικού θεάτρου. Η Μαρία Κάλλας σίγησε πριν από 40 χρόνια αλλά με τα μοναδικά της φωνητικά προσόντα κατάφερε να αποτελέσει σημείο αναφοράς για κάθε τραγουδίστρια της όπερα.

Maria Callas, with Onassis in the rear, leaving the Savoy, today.
Η Μαρία Κάλλας τον Απρίλιο του 1967 Source: WATFORD/Mirrorpix/Mirrorpix via Getty Images

Η Μαρία Σοφία Άννα Καικιλία Καλογεροπούλου, όπως ήταν το πλήρες ελληνικό όνομά της, γεννήθηκε στις 2 Δεκεμβρίου του 1923 στη Νέα Υόρκη. Οι γονείς της είχαν μετακομίσει στην αμερικανική μητρόπολη προς αναζήτηση ενός καλύτερου αύριο.

Σε πολύ μικρή ηλικία άρχισε να ασχολείται με τη μουσική, παίρνοντας τα πρώτα μαθήματα πιάνου-σολφέζ και άρχισε να ξεχωρίζει για το μοναδικό της ταλέντο.

Οι τεταμένες ωστόσο σχέσεις μεταξύ των γονιών της οδήγησαν στο οριστικό ρίγμα και τον χωρισμό, με τη Μαρία μαζί με  τη μεγάλη αδερφή και τη μητέρα της να φεύγουν από φεύγουν από τη Νέα Υόρκη με προορισμό τη Αθήνα το 1937. Με τη βοήθεια των μελών της οικογένειας της, η Μαρία γράφετε στο Εθνικό Ωδείο.

Ο παρθενική της εμφάνιση ήταν η «Σαντούτσα» στην όπερα του Μασκάνι «Καβαλερία Ρουστικάνα», σε μία παράσταση των μαθητών του ωδείου.

Τ ο 1939 εγγράφηκε στο Ωδείο Αθηνών στην τάξη τραγουδιού της διάσημης Ελβίρα ντε Ιντάλγκο κοντά στην οποία γνώρισε την υψηλή τεχνική των ρόλων του ιταλικού ρομαντικού ρεπερτορίου.

Το 1940 προσλήφθηκε στη Λυρική Σκηνή του τότε Βασιλικού Θεάτρου και το 1941 πρωτοεμφανίστηκε ως «Βεατρίκη» στην οπερέτα Βοκκάκιος του Σουπέ. Στη συνέχεια και ως το 1945 πρωταγωνίστησε στην Τόσκα αλλα και σε άλλες όπερες, λαμβάνοντας πάντα διθυραμβικές κριτικές για τη φωνή και τις ερμηνείες της.

Η Κάλλας ανοίγει τα φτερά της

Αναγνωρίζοντας τα στενά όρια της Ελλάδας όσων αφορά την περαιτέρω εξέλιξη της στο τραγούδι, αποφασίζει το 1945 να γυρίσει στη γενέτειρα της όπου και εξακολουθούσε να ζει ο πατέρας της.

Άλλαξε το όνομα της σε Κάλλας και λαμβάνει μέρος σε πολλές ακροάσεις χωρίς ωστόσο να δέχεται να λάβει μέρος σε παράσταση, Χαρακτηριστικά απέρριψε δύο ρόλους στα έργα “Φιντέλιο” του Μπετόβεν και “Μανταμ Μπατερφλάι” του Πουτσίνι.  Δεν ήθελε να τραγουδήσει το “Φιντέλιο” στην αγγλική, ενώ αισθανόταν εύσωμη για το ρόλο τηε “Μπάτερφλάι”. Η γνωριμία της με τον καλλιτεχνικό διευθυντή της Αρένας της Βερόνα ωστόσο, Τζοβάννι Τζενατέλλο την οδηγεί στην Ιταλία.

Εκεί αναλαμβάνει να τραγουδήσει την «Τζιοκόντα» στην ομώνυμη όπερα του Αμίλκαρε Πονκιέλι στην Αρένα της Βερόνας, έναν από τους σπουδαιότερους λυρικούς χώρους της Ιταλίας. Η εμφάνιση της αποτέλεσε το πρώτο σημαντικό βήμα για την διεθνή καταξίωση της.

Τον ίδιο χρόνο ερμηνεύει την Ιζόλδη από το “Τριστάνος και Ιζόλδη” στη Βενετία υπό την καθοδήγηση του μαέστρου Τούλιο Σεραφίν. Συνάμα έρχεται και η γνωριμία της με τον μουσικόφιλο Ιταλό βιομήχανο Τζοβάννι Μπατίστα Μενεγκίνι.

Ο Μενεγκίνι, γοητεύεται από την Κάλλας ενώ η Κάλλας, δηλώνει ενθουσιασμένη με τον βιομήχανο ο οποίος είναι 30 χρόνια μεγαλυτερός της. Τελικά παντρεύονται στις 21 Απριλίου του 1949 και ο Μενεγγίνι αναλαμβάνει το ρόλο του μάνατζερ της ελληνίδας σοπράνο.

Πρέπει να σημειώσουμε ότι η εικόνα της Κάλλας τότε ήταν πολύ διαφορετική από αυτή που την έχουμε συνηθίσει. Είχε παραπανίσια για τους ρόλους που ήθελε κιλά, και δεν είχε την απαστάπτουσα κομψότητα που ξέρουμε.

Ο Μενεγγίνι αφιερώνεται στην ανέλιξη της Κάλλας στο παγκόσμιο στερέωμα, υποβάλλοντάς την σε δίαιτα με σκοπό να αποκτήσει καλύτερη εμφάνιση και αναλαμβάνει την κάλυψη όλων των οικονομικών της αναγκών.

Το 1951, η Κάλλας κατακτά τη «Σκάλα» του Μιλάνου με τους Σικελικούς Εσπερινούς του Βέρντι, ενώ το 1956 η Μητροπολιτική Όπερα της Νέας Υόρκης υποδέχεται το φαινόμενο Κάλλας.

Όμως, η εξαντλητική δίαιτα στην οποία είχε υποβληθεί και οι φωνητικοί ακροβατισμοί της  είχαν επιπτώσεις στην ποιότητα της φωνής της, η οποία σταδιακά άρχισε να αδυνατίζει στις υψηλές νότες.

Η πτώση

Από το 1958 άρχισε η καθοδική της πορεία. Τον Ιανουάριο στη Ρώμη αποχώρησε με την πρώτη πράξη της Νόρμας του Μπελίνι και αποδοκιμάστηκε από το κοινό και τον Μάιο η «Σκάλα» του Μιλάνου της διέκοψε το συμβόλαιο.

Τα Μέσα Ενημέρωσης, τα οποία βοήθησαν στην διάδωση του ονόματος της, άρχισαν να της επιτίθενται. «Αυτή είναι καλλιτέχνιδα δεύτερης κατηγορίας, που έγινε Ιταλίδα χάρη στον γάμο της», σχολίαζε ο ιταλικός τύπος. Δεν ήταν τα πρώτα βέλη που δέχθηκε η Κάλλας για το γάμο της με τον Ιταλό βιομήχανο. Σε συνέντευξη της στην Ελλάδα ωστόσο είχε δηλώσει σχετικά με τη καταγωγή της: «Το αίμα της είναι ελληνικό και αυτό κανείς δεν μπορεί να το αλλάξει».

Πέρα από τις μεγάλες αναταραχές στην καριέρα της, η Κάλλας αντιμετώπιζε πολλά προβλήματα και  στην προσωπική της ζωή. Ήταν κοινό μυστικό η θυελλώδης σχέση της με τον Έλληνα κροίσο, Αριστοτέλη Ωνάση.

Ζητά διαζύγιο από τον σύζυγό της για να παντρευτεί τον Ωνάση, ο οποίος αρνείται να της το δώσει. Το 1966 απεκδύεται την αμερικανική υπηκοότητα και λαμβάνει την ελληνική. Με αυτή της την ενέργεια λύεται και τυπικά ο γάμος της με τον Μενεγκίνι αλλά η πρόταση γάμου από τον Ωνάση δεν έρχεται ποτέ. Ο Έλληνας Μεγιστάνας το 1968 παντρεύεται την Τζάκι Κέννεντυ, βυθίζοντας σε κατάθλιψη την Κάλλας.

Προσπαθώντας να ξανασταθεί στα πόδια της

Στρέφεται εκ νέου στην καριέρα της δίνοντας ρεσιτάλ και διδάσκοντας ενώ έπαιξε στην κινηματογραφική εκδοχή της Μήδειας του Ευριπίδη, σε σκηνοθεσία Πιερ-Πάολο Παζολίνι (1969), ηχογραφεί δίσκους, διδάσκει όπερα στη μουσική σχολή Τζούλιαρντ της Νέας Υόρκης και δίνει ρεσιτάλ με τον ιταλό τενόρο Τζουζέπε Ντι Στέφανο, που κι αυτός αντιμετώπιζε φωνητικά προβλήματα.

Η τελευταία της εμφάνιση έγινε στην πόλη Σαπόρο της Ιαπωνίας στις 11 Δεκεμβρίου του 1974.

Έκτοτε, η Μαρία Κάλλας κλείστηκε στο διαμέρισμά της στο Παρίσι και τον εαυτό της. Η μεγάλη ντίβα έφυγε από τη ζωή το πρωί της 16ης Σεπτεμβρίου 1977 σε ηλικία 54 ετών.

Το έργο της Κάλλας εξακολουθεί να εμπνέει ακόμα και τώρα, 40 χρόνια μετά το θάνατό της. Αν και η ζωή της είχε πολλές τρικυμίες, η Κάλλας κατάφερε να χαράξει το δικό της δρόμο. Ένα παιδί Ελλήνων μεταναστών, η οποία κατέκτησε τις καρδιές του κόσμου με τη φωνή, το λυρισμό και το σπάνιο ταλέντο της.

 

 

 


5 min read

Published

Updated

By Odysseas Kripotos


Share this with family and friends


Follow SBS Greek

Download our apps

Listen to our podcasts

Get the latest with our exclusive in-language podcasts on your favourite podcast apps.

Watch on SBS

Greek News

Watch it onDemand

Stream now