Ο ισραηλινός στρατός απάλλαξε το προσωπικό του από κάθε ποινική ευθύνη για το πλήγμα του Απριλίου 2024 στη Γάζα, στο οποίο σκοτώθηκε η Αυστραλή εργαζόμενη σε ανθρωπιστική οργάνωση βοήθειας Ζόμι Φράνκομ. Η ανακοίνωση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις της κυβέρνησης Αλμπανήζι και της αντιπολίτευσης
Η 43χρονη Ζόμι Φράνκομ σκοτώθηκε την 1η Απριλίου 2024 μαζί με έξι συναδέλφους της από την ανθρωπιστική οργάνωση World Central Kitchen (WCK), όταν τα οχήματα της αυτοκινητοπομπής τους δέχθηκαν πλήγματα ενώ μετέφεραν βοήθεια στη Γάζα.
Μαζί της έχασαν τη ζωή τους ένας Παλαιστίνιος, ένας Πολωνός, ένας Αμερικανοκαναδός και τρεις Βρετανοί συνάδελφοί της.
Ο ισραηλινός στρατός ισχυρίστηκε αρχικά ότι την αυτοκινητοπομπή χρησιμοποιούσε η Χαμάς, πριν παραδεχθεί αργότερα την εσφαλμένη ταυτοποίηση και τα λάθη στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Δύο αξιωματικοί απομακρύνθηκαν από τις θέσεις τους και τρεις ανώτεροι αξιωματικοί έλαβαν επίσημη επίπληξη.
Τον Ιούλιο του 2024, έκθεση του πρώην αρχηγού των Αυστραλιανών Ενόπλων Δυνάμεων, Πτεράρχου Μαρκ Μπίνσκιν, διαπίστωσε ότι το πλήγμα προκλήθηκε από εκ μέρους του ισραηλινού στρατού, χωρίς ωστόσο να θεωρεί ότι οι εργαζόμενοι της οργάνωσης στοχοποιήθηκαν εσκεμμένα.
Η Αυστραλία ζήτησε, εκ μέρους της οικογένειας, το ηχητικό υλικό από το drone του πλήγματος, ενώ ο πρωθυπουργός Άνθονι Αλμπανήζι έθεσε το ζήτημα του θανάτου της Φράνκομ στον Ισραηλινό Πρόεδρο Ισαάκ Χέρτσογκ κατά την επίσκεψη του τελευταίου τον Φεβρουάριο.
Χθες ανήμερα της Παγκόσμιας Ημέρας Ανθρωπιστικής Δράσης, η υπουργός Εξωτερικών Πένι Γουόνγκ μίλησε σε εκδήλωση στο Κοινοβούλιο της Καμπέρας, παρουσία της οικογένειας Φράνκομ, για την καθιέρωση του Ανθρωπιστικού Βραβείου «Ζόμι Φράνκομ», ζητώντας «πλήρη λογοδοσία» για τους θανάτους.
«Δύο χρόνια μετά τον θάνατο της Ζόμι Φράνκομ, ο πόνος της απώλειάς της παραμένει μαζί μας», είπε. «Άνθρωποι σαν τη Ζόμι είναι σπάνιοι και το θάρρος τους αξίζει να τιμάται».
Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι ολοκλήρωσε τον έλεγχο περίπου 150 περιστατικών συμπεριφοράς στρατευμάτων στη Γάζα και δημοσιοποίησε αποφάσεις για πέντε υποθέσεις.
Για το πλήγμα στην αυτοκινητοπομπή της Φράνκομ, έκρινε ότι, παρά τις «σοβαρές αποτυχίες» στη διαδικασία που οδήγησε στην εκτίμηση ότι στα οχήματα επέβαιναν μέλη της Χαμάς, οι αποφάσεις των διοικητών «δεν εγείρουν ποινικό αδίκημα» που να δικαιολογεί την έναρξη ποινικής έρευνας.
Η World Central Kitchen απέρριψε κατηγορηματικά την ισραηλινή εκδοχή. «Ο ισραηλινός στρατός γνώριζε πως η ομάδα της ήταν άοπλη και δεν αποτελούσε απειλή, είχε πλήρη οπτική εικόνα των οχημάτων και γνώριζε εκ των προτέρων «τις κινήσεις, τις ταυτότητες και τις δραστηριότητες» της ομάδας.
Το πρωί της Πέμπτης, η Πένι Γουόνγκ εξέδωσε μία από τις πιο σκληρές δηλώσεις της ως υπουργός Εξωτερικών: «Η απόφαση αυτή απέχει πολύ από τη λογοδοσία που περιμένουμε. Οι δημοκρατίες επιδιώκουν και αποδέχονται υψηλότερα πρότυπα. Η αυστραλιανή κυβέρνηση δεν θα σταματήσει να πιέζει το Ισραήλ για δικαιοσύνη για τη Ζόμι και τους συναδέλφους της», τόνισε.
Οι αντιδράσεις υπήρξαν διακομματικές.
Ο σκιώδης υπουργός Άμυνας Τζέιμς Πάτερσον χαρακτήρισε «εξαιρετικά ανησυχητική» την απαλλαγή των στρατιωτών.
Η επικεφαλής των Πρασίνων Λαρίσα Γουότερς χαρακτήρισε την απόφαση «εξωφρενική» και ζήτησε να εξεταστεί η απέλαση του πρέσβη, καθώς και κυρώσεις κατά του Ισραήλ και τερματισμό του διμερούς εμπορίου όπλων.
Την απέλασή του ζήτησε και ο Κρις Σιντότι, μέλος της Εξεταστικής Επιτροπής του ΟΗΕ για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη και το Ισραήλ, χαρακτηρίζοντας τον κ. Νιούμαν «απαράδεκτο εκπρόσωπο» που «έχει παρέμβει στην εσωτερική πολιτική της Αυστραλίας».
Μετά τη συνάντησή του με την Πένι Γουόνγκ, ο Ισραηλινός πρέσβης μίλησε στα ΜΜΕ στο Κοινοβούλιο, ερωτηθείς αν μπορεί να απολογηθεί στην οικογένεια, ο Νιούμαν απάντησε:
«Εκφράσαμε βαθιά θλίψη και πένθος με την οικογένεια. Δεν θέλω να μπω σε διαδικασία απολογίας καθώς αυτό έχει νομικές προεκτάσεις. Δεν μπορώ να αποδεχθώ ευθύνη εκ μέρους του κράτους του Ισραήλ».
Εν τω μεταξύ, χθες Τετάρτη, ισραηλινό αεροπορικό πλήγμα σκότωσε εννέα Παλαιστίνιους σε αστυνομικό τμήμα στη Γάζα, σύμφωνα με διασώστες, με 15 τραυματίες.
Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε ότι έπληξε μαχητές της Χαμάς που «επιχειρούσαν από το μη στρατιωτικό αστυνομικό τμήμα».
