وسله والو طالبانو د تېر کال په اګست کې د دغه هېواد واک بېرته تر لاسه کړ او ژمنه يې وکړه چې د ۱۹۹۶ او ۲۰۰۱ کلونو تر منځ د واک د وروستۍ دورې په پرتله چې د بشري حقونو سرغړونې په کې وې، د نرمې واکمنۍ ژمنه وکړه.
خو دوی لا دمخه پر ښځو یو لړ محدودیتونه وضع کړي دي -- هغوی له ډېرو دولتي دندو، ثانوي زده کړو، او له خپلو ښارونو یا افغانستان څخه بهر یوازې سفر کولو منع کړي دي.
د شنبې په ورځ، د طالبانو مشر هبت الله اخندزاده د ښځو لپاره په عامه ځايو کې د جامو د سخت قانون اعلان وکړ.
د هغه په نوم یو فرمان چې په کابل کې د طالبانو د چارواکو له خوا خپور شو، وویل، «دوی باید چادري (د سر څخه تر پښو پورې برقه) واغوندي ځکه چې دا دودیزه او د درناوي وړ ده.
هغه وویل: "هغه میرمنې چې ډیرې زړې یا ځوانې نه وي باید د شرعي لارښوونو سره سم د سترګو پرته خپل مخ پټ کړي، ترڅو د هغو نارینه وو سره چې محرم نه وي (بالغ نږدې نارینه خپلوان) سره ملاقات کولو کې د اشتعال مخه ونیسي."
له تمې سره سم د طالبانو وروستی حکم نړيوال غبرګونونه راپارولي او طالبان يې خپل کړو ژمنو کې پاتې بللي.
دا پداسې حال کې ده چې افغانستان له اقتصادي ناورين سره مخ دی او بله خوا طالبان له نړۍ څخه رسميت هم غواړي ولې د هغوی پر ښځو فشارونو راوړلو برخه کې دوی نړۍ له ځانه لرې کوي.
تمه کیده چې دا حکم به په بهر کې د غندنې جریان رامینځته کړي. په نړیواله ټولنه کې ډیری د افغانستان لپاره د بشردوستانه مرستو او د طالبانو د حکومت په رسمیت پيژندل د ښځو د حقونو له بیا رغولو سره تړلي غواړي.
د اخندزاده په فرمان کې دا هم ویل شوي چې که ښځو بهر کوم مهم کار نه درلود نو "ښه به وي چې په کور کې پاتې شي".
طالبانو د خپل لومړي حکومت پر مهال د ښځو لپاره د چادرۍ اغوستل اجباري کړي ول.
دغو سخت دریځو اسلامپالو د مارچ په میاشت کې هغه مهال نړیواله غوسه راوپاروله کله چې دوی واک ته له رسیدو وروسته د لومړي ځل لپاره د بیا پرانستلو څو ساعته وروسته د نجونو لپاره د منځني ښوونځیو د تړلو امر وکړ.
چارواکو هېڅکله دا بندیز نه دی توجیه کړی، سربېره پر دې یې ویلي چې د نجونو تعلیم باید د "اسلامي اصولو" سره سم وي.
دا بندیز هم د څو طالب چارواکو په وینا اخندزاده صادر کړی و.
ښځو ته هم امر شوی چې په پلازمینه کې د نارینه وو څخه په جلا ورځو کې پارکونو څخه لیدنه وکړي.
ځینو افغان میرمنو په پیل کې کوچنۍ مظاهرې او لاریونونه ترسره کړل چیرې چې دوی د زده کړې او کار حق غوښتنه کوله.
خو طالبانو دغه غیرمنظم لاریونونه په شا وتمبول او یو شمیر مشران یې ونیول، په داسې حال کې چې د دوی نیول کیدل یې رد کړل.
د طالبانو د دوو واکمنیو په منځ کې په شلو کلونو کې نجونو ته اجازه ورکړل شوه چې ښوونځي ته لاړې شي او ښځو وکولای شول چې په ټولو برخو کې کار پیدا کړي، سره له دې چې هیواد له ټولنیز پلوه محافظه کار پاتې شو.
په ژوره محافظه کاره او وطنپاله افغانستان کې، په کلیوالو سیمو کې ډیری ښځې لا دمخه چادرۍ اغوندي.
