Key Points
- Aboriginal Aborygeni i mieszkańcy wysp Cieśniny Torresa od tysięcy lat projektują ubrania i dodatki, dostosowując się do klimatu oraz celebrując kulturę, społeczność i historie.and Torres Strait Islander people have designed clothing and accessories for thousands of years, adapting to climate and celebrating culture, community and stories.
- Projektanci z Pierwszych Narodów są dumni ze swojej obecności na świecie mody.
- W modzie Pierwszych Narodów często pojawiają się prace artystów Pierwszych Narodów, którzy są wymienieni z imienia i nazwiska oraz właściwie opłacani.
- Projektanci z Pierwszych Narodów, opierając się na tradycyjnej wiedzy, są liderami w dziedzinie zrównoważonego rozwoju.
- Gdzie dziś można znaleźć pokazy mody Pierwszych Narodów?
- Co wyróżnia modę Pierwszych Narodów?
- Czy moda Pierwszych Narodów jest zrównoważona?
- Tworzenie ścieżek dla twórców z Pierwszych Narodów
- Czy mogę nosić ubrania marek aborygeńskich?
Przed przybyciem europejskiego osadnictwa - społeczności Pierwszych Narodów w całej Australii tworzyły odzież dostosowaną do klimatu, środowiska i stylu życia.
To, co ktoś nosił, mogło pokazywać, kim jest, skąd pochodzi i do jakiej wspólnoty należy.
Wielu projektantów Pierwszych Narodów do dziś postrzega modę w ten sposób — jako coś, co niesie historie, kulturę i troskę o Kraj w codziennym życiu.
Gdzie dziś można zobaczyć modę Pierwszych Narodów?
Przez długi czas moda Aborygenów i mieszkańców Cieśniny Torresa rzadko pojawiała się w mediach głównego nurtu. Ubrania w stylu zachodnim były promowane poprzez misje, szkoły i politykę rządową, podczas gdy rdzenni mieszkańcy podtrzymywali przy życiu stroje kulturowe w swoich społecznościach i ceremoniach.
W ciągu ostatniej dekady sytuacja ta zaczęła się zmieniać. Projektanci z Pierwszych Narodów są teraz dumnie reprezentowani na całym świecie. Modę Aborygenów i mieszkańców Cieśniny Torresa można zobaczyć na wydarzeniach krajowych, takich jak Australijski Tydzień Mody, na corocznym pokazie mody Pierwszych Narodów (Country to Couture) oraz na okładkach najważniejszych magazynów, takich jak Vogue. Inicjatywy takie jak First Nations Fashion + Design i National Indigenous Fashion Awards pomogły stworzyć bardziej widoczną i niezależną platformę dla twórców z Pierwszych Narodów.
Dunghutti i Anaiwancreative, założycielka społeczności internetowej Aus Indigenous Fashion, Yatu Widders Hunt, pamiętają, że ich ograniczona reprezentacja miała miejsce, gdy dorastała w Sydney.
I was also looking for ways to connect to my own identity and also to contemporary expressions of First Nations identity, and I found fashion was a really great way to do that.Yatu Widders Hunt
Nathan McGuire, model WhadjukNoongar i założyciel Mob in Fashion, mówi, że często był jedynym Aborygenem na planie, gdy zaczynał karierę modela. Dziś widzi w branży więcej talentów z Pierwszych Narodów. „Chodzi o to, żeby nasi ludzie byli zauważeni, a nasze piękno docenione w kraju. I myślę, tak właśnie miało być” – mówi.
What makes First Nations fashion different?
Co więc wyróżnia modę Pierwszych Narodów?
Wiele marek opisujemy jako opowiadające historie lub powiązane z Country. Termin „Country” odnosi się do ziemi, wody, nieba, społeczności i kultury. Projekty często nawiązują do konkretnych miejsc, języków lub tematów kulturowych.
Wzory pochodzą z dzieł artystów Pierwszych Narodów, którzy są doceniani i wynagradzani, a wiele marek tworzy mniejsze kolekcje, aby wspierać zrównoważony rozwój i jakość.
Jedną z projektantek działających w ten sposób jest dyrektorka kreatywna Yolŋu, Liandra Gaykamangu, właścicielka marki resortwear Liandra.
Liandra Gaykamangu, dyrektor kreatywna i założycielka marki odzieży wakacyjnej Liandra, mówi, że jej marka powstała z myślą o otwartym i zachęcającym innej narodowości, dzieleniu się kulturą.
Zawsze stawialiśmy na kolor, kulturę i radość... wykorzystując modę jako otwarte zaproszenie dla innych osób spoza naszej społeczności, aby mogły się angażować i celebrować różnorodność tożsamości i niuansów kulturowych Australii poprzez naszą markę.Liandra Gaykamangu
Od samego początku każda z jej kolekcji niosła ze sobą historię. Wzór na sukience czy koszuli rzadko jest tylko zabawny – może stać się pretekstem do rozmowy o kulturze, historii czy społeczności.
Czy moda Pierwszych Narodów jest zrównoważona?
Wielu projektantów z Pierwszych Narodów postrzega swoją pracę jako element znacznie starszej relacji z ziemią i jej zasobami. Tradycyjne praktyki odzieżowe opierały się na używaniu tylko tego, co niezbędne, szacunku dla zwierząt i roślin oraz zrozumieniu pór roku. Nowoczesne marki adaptują to myślenie do współczesnego systemu mody. Yatube uważa, że wiedza Pierwszych Narodów ma kluczowe znaczenie dla branż starających się reagować na zmiany klimatu i szkody w środowisku. „Projektanci z Pierwszych Narodów przodują w tworzeniu firm nastawionych na zysk w sposób uwzględniający potrzeby krajów” – zauważa. Dla konsumentów może to oznaczać wybór ubrań, które wspierają zarówno kulturę, jak i bardziej przemyślane, długoterminowe metody produkcji.
Tworzenie ścieżek dla twórców z Pierwszych Narodów.
Coraz więcej marek i studiów należących do Aborygenów i mieszkańców Cieśniny Torresa tworzy ścieżki kariery w całym ekosystemie mody. Liandra wykorzystuje swoją markę, aby łączyć odległe i regionalne społeczności z możliwościami na poziomie branżowym. Dzięki projektom i partnerstwom, jej marka pomogła początkującym twórcom zdobyć doświadczenie, a następnie rozpocząć własną karierę: „Podpisaliśmy kontrakty z czołowymi australijskimi agencjami, chodziliśmy po międzynarodowych wybiegach, braliśmy udział w niesamowitych kampaniach i budowaliśmy własną niezależność ekonomiczną”.
Na poziomie krajowym Yatu zauważa, że przedsiębiorstwa Pierwszych Narodów stanowią już istotną część gospodarki, którą należy wspierać. „Mamy naprawdę prężnie rozwijający się sektor biznesowy Pierwszych Narodów, mamy projektantów i artystów pracujących w całym kraju, w tym w odległych rejonach, więc kupując odzież rdzennych mieszkańców, wspierasz również przedsiębiorstwa Pierwszych Narodów”.
Czy mogę nosić ubrania marek aborygeńskich?
Jeśli jesteś niedawnym przybyszem w Australii, możesz zapytać: jak wchodzić w kontakt z modą Pierwszych Narodów z szacunkiem?
Oto kilka prostych wskazówek.
Wiele marek jasno informuje, gdy projekty są „ally friendly”, czyli mogą je nosić wszyscy.
Niektóre elementy — zwykle związane z ceremoniami lub szczególnymi rolami kulturowymi — są przeznaczone tylko dla Aborygenów i mieszkańców Wysp Cieśniny Torresa. Zwykle są wyraźnie oznaczone.
Wiele marek udostępnia informacje o artyście, społeczności i historii wzoru — sprawdź metkę lub stronę internetową.
„Powiedziałbym, że większość projektantów z Pierwszych Narodów tworzy prace dostępne dla każdego, nie tylko dla rdzennych mieszkańców” – wyjaśnia Yatu. „Myślę, że to ekscytujące, ponieważ opowiadanie historii przez Pierwsze Narody jest w istocie kluczowe dla australijskiej tożsamości, a nasza kultura jest niezwykle hojna i ciepła, i kochamy ją i chcemy, żeby ludzie byli z niej dumni”.
Nathan postrzega modę jako nowoczesny i przyjemny sposób, w jaki nowi migranci mogą nawiązać kontakt ze społecznościami Pierwszych Narodów. Kupowanie ubrań od marek Pierwszych Narodów, uczestnictwo w pokazach mody czy śledzenie projektantów w mediach społecznościowych – to wszystko może być punktem wejścia. „Jako przedłużenie tego, co ma stać się częścią australijskiej kultury, jest to naprawdę dobry sposób na zaangażowanie się w naszą społeczność”. Moda Pierwszych Narodów może pomóc w budowaniu szacunku i więzi poprzez coś tak prostego, jak ubrania.
Subskrybuj lub posłuchaj podcastu Australia Explained, aby uzyskać więcej cennych informacji i wskazówek dotyczących osiedlenia się w Australii. Masz jakieś pytania lub pomysły na tematy? Napisz na adres australiaexplained@sbs.com.au
