Coming Up Fri 2:00 PM  AEST
Coming Up Live in 
Live
Turkish radio

Avustralya'da COVID-19: Aşı ve kendi dilinizde bilmeniz gereken her şey

Avustralya 140 milyon doz aşı için anlaşma imzaladı. Source: AAP

SBS, COVID-19 salgını hakkında size ana dilinizde güvenilir ve gerekli bilgiler sunar. Bu sayfada Avustralya'da yaşayan her toplumun bilmesi gereken bilgileri bulacaksınız. (En son bilgiler için aşağıdaki linke tıklayın.)

Güvende kalın. İrtibatta kalın: Hayat kurtarın

 

SBS COVID-19 Eyalet ve bölgelere ilişkin bilgiler için BURAYA TIKLAYIN.

Bu bilgiler en son 12.01.2021 tarihinde güncellenmiştir. En son bilgileri edinmek için buraya tıklayın.

 


Avustralya'da COVID - 19 Aşısı:

Avustralya Hükümeti, güvenli ve etkili COVID - 19 aşılarını, geldiği anda bütün Avustralyalıların erişimine sunmaya kararlıdır. 

Avustralya COVID-19 Ulusal Aşı Stratejisine sahiptir ve şunları içerir:

  • Aşı için öncelikli kesimler ve Avustralya'da aşı kampanyasanın aşamaları
  • Sağlık çalışanlarının, karantina ve sınır görevlilerinin, yaşlı ve engelli merkezlerinde yaşayanların nasıl aşılanacağının ayrıntılı planı
  • Avustralya çapında aşının yapılacağı yerler

Avustralya'nın aşı yol haritası için buraya tıklayın

COVID-19 vaccine national roll-out strategy
COVID-19 vaccine national roll-out strategy
Australian Government - Department of Health

 

Aşı dozları başlangıçta sınırlı olacağı için aşı önce öncelikli gruplara yapılacaktır:

  • 1. Aşama - Pfizer/BioNTech aşısı: Karantina ve sınır görevlileri, hastalarla yakın temaslı sağlık görevlileri, yaşlılar ve engellilerle onlara hizmet veren görevliler.  
  • 2. Aşama - Pfizer/BioNTech aşısı: 70 yaş üzeri yaşlılar, diğer sağlık çalışanları, 55 yaş üzeri Aborijin ve Torres Boğazı Adalıları, başka rahatsızlıkları olan daha genç yetişkinler;  bir engeli olan, yüksek risk taşıyan polis, itfaiyeci, asker, acil yardım hizmetleri çalışanları ve et sektöründe çalışanlar dahil.

  • 3. Aşama - AstraZeneca ve Novavax aşıları: 50 yaşüzeri yetişkinler, 18 yaş üzeri Aborijin ve Torres Boğazı Adalıları, diğer yüksek risk taşıyan çalışanlar.

  • 4. Aşama - AstraZeneca ve Novavax aşıları: Geri kalan yetişkin nüfus, önceki aşamalarda aşı olmayan Avustralyalılar.

  • 5. Aşama - AstraZeneca ve Novavax aşıları: Eğer gerekirse 18 yaş altı çocuklar.  

Covid-19 ile ilgili akıl sağlığı destek hizmetleri 

Avustralya Hükümeti, salgın ve tecrit sırasında Covid-19’dan kaynaklanan akıl sağlığı sorunları için "Head to Health" adlı portal aracılığı ile bilgi ve rehberlik sağlamaktadır.  

Hükümet, hakkı olanlar için her yıl mental health care plan  çerçevesinde MBS (Better Access) aracılığıyla psikolog görmesi için bedeli Medicare tarafından karşılanacak ekstra 10 psikologla görüşme hakkı sağlamıştır. 

Mali zorluklar (Salgın İzni Felaket Ödeneği)

Eğer mali zorluk içindeyseniz www.moneysmart.gov.au internet sitesini ziyaret edin veya 1800 007 007 numaradan National Debt Helpline'ı arayınız.

Federal Hükümet, ücretli salgın izni için "felaket ödeneği" uygulaması başlattı. 

  • Ödenekten, tecritte veya karantinada kalması gerektiği veya COVID – 19 hastası birine baktığı için para kazanamayanlar yararlanır.

Daha fazla bilgi için buraya tıklayın: https://www.servicesaustralia.gov.au/individuals/services/centrelink/pandemic-leave-disaster-payment

Eyalet ve bölgelerdeki Salgın İzni Felaket Ödeneği uygulaması için aşağıdakilere tıklayın: 

COVID-19 nasıl bulaşır ve bulaşmayı nasıl engelleriz?

COVID-19 insandan insana şu yollarla bulaşıyor:

  • Hasta olan kişiyle bulaşıcı olduğu dönemde, hatta belirtiler ortaya çıkmadan önce yakın temas.
  • Hasta olduğu bilinen ve öksüren ve hapşıran kişiyle yakın temas.
  • Hasta olduğu bilinen kişinin öksürmesi veya hapşırmasıyla kontamine olmuş bir yüzey veya objeye (örneğin kapı kolu veya masa) dokunduktan sonra ağzınıza veya yüzünüze dokunmak.

Ellerin sık sık yıkanması, öksürüp hapşırırken dikkat etmek ve hastaysak başkalarıyla aramızda gerekli mesafeyi korumak, virüslerin çoğuna karşı en iyi koruma yöntemidir.

Yapmanız gerekenler:

  • Diğer insanlarla en az 1.5 metrelik sosyal mesafeyi koruyun ve 4 metrekareye bir kişi kuralını uygulayın.
  • Yemek yemeden ve yedikten sonra ve tuvalet ihtiyacınızı giderdikten sonra, ellerinizi sık sık su ve sabunla yıkayın.
  • Öksürürken ve hapşırırken ağzınızı ve burnunuzu dirseğinizle örtün. Kullandığınız kağıt mendilleri çöpe atın. Alkol içerikli el dezenfektanları kullanın.
  • Kendinizi iyi hissetmiyorsanız başkaları ile temasa geçmeyin. (İnsanlarla aranıza koyduğunuz mesafe 1.5 metreden daha fazla olsun.) 

 Avustralya Hükümeti halka COVIDSafe uygulamasını telefonlarına indirmesi çağrısı yapıyor. Ayrıntılı bilgi burada

Eğer semptom belirirse test yaptırın

Koronavirüsün belirtileri hafif rahatsızlıktan zatürreye kadar değişebilir ve belirtileri diğer soğuk algınlığı türleri ve gribe benziyor.

Belirtiler:

  • Yüksek ateş
  • Solunum şikayetleri
  • Öksürük
  • Boğaz ağrısı 
  • Nefes darlığı

Diğer belirtiler burun akması, baş ağrısı, kas ve eklem ağrıları, bulantı, ishal, kusma, koku alma duyusunu kaybetme, tat alma duyusunda değişiklik, iştahsızlık ve uyuyamama olabilir.

Yetkililer, evinizden kullanabileceğiniz bir COVID-19 Semptomu Testi hazırladı.  
https://www.healthdirect.gov.au/symptom-checker/tool/basic-details

Koronavirüsün belirlenmiş bir tedavisi yok. Ancak belirtilerin çoğu destekleyici tıbbi bakımla tedavi ediliyor. Virüslere karşı antibiyotikler etkili değildir.

Eğer Koronavirüs belirtisi gösterirseniz, hemen test yaptırmalısınız. Önce, gösterdiğiniz belirtileri telefonda anlatmadan bir klinik veya hastaneye gitmeyin. Kendinizi tecrite alın. 

Sağlık yetkilileri size doğrudan normal hayatınıza dönmenizin güvenli olduğunu söyleyene kadar evinizde, otelde veya bir sağlık merkezinde izolasyonda kalın.

Eğer belirtiler konusunda uzman birine danışmak isterseniz, haftanın yedi günü, günün 24 saati açık olan Ulusal Koronavirüs Yardım Hattı'nı 1800 020 080 numaradan arayabilirsiniz.    

 Nerede test yaptırabilirim?

Test yapılan kliniklerin listesini görmek için tıklayın: 

Eğer COVID-19 teşhisi konursa kendinizi tecrit etmeniz gerekir. Ayrıca,

  • İş, okul, alışveriş merkezleri, kreşler veya üniversite gibi kamuya açık alanlara gitmeyin
  • Başkalarından gıda ve diğer tüketim ihtiyaçlarınızı alıp evinizin kapısına bırakmalarını isteyin.
  • Evinize misafir almayın. Sadece beraber yaşadığınız kişilerin de evde tecritte olması gerekiyor.

En fazla risk altında olanlar kimler?

Virüsü kapanların bazıları hasta bile olmayabilir. Bazıları belirtileri hafif bir şekilde atlatıp kısa sürede iyileşiyor. Ancak bazı kişilerde belirtiler kısa süre içinde ciddileşiyor. Daha önceki koronavirüs salgınlarından bildiğimiz üzere, en büyük risk altında olanlar:

  • 50 yaş ve üstü ve bir veya daha fazla kronik rahatsızlığı olan Aborigin ve Torres Körfezi Adalılar.
  • Kronik hastalığı olan 65 yaş ve üstü kişiler. ‘Kronik rahatsızlık’ tanımı, COVID-19 hakkında daha fazla bilgi elde ettikçe daha detaylandırılacaktır.
  • 70 yaş ve üstü kişiler
  • Bağışıklık sistemi zayıf kişiler.

Yüz maskesi takmalı mıyım?

Bazı eyalet ve bölgelerde maske takmak zorunlu veya önerilmektedir.  

Eğer eyaletinizde veya bölgenizde durum değişirse, maaske kullanmaya ilişkin tavsiye de değişebilir. Bu nedenle yaşadığınız yerdeki eyalet veya bölge hükümetinin sağlayacağı tavsiyeleri takip edin. 

Maske konusunda belediyenizdeki son kuralları öğrenmek için tıklayın: 

 

Maskeyi doğru takmak önemlidir:

 

  • Maskeyi takmadan ve çıkardıktan sonra ellerinizi iyice yıkayın
  • Maskenin burun ve ağzınızı iyice kapatmasını, çenenizin altına kadar inmesini, burun kemerini ve yanaklarınızı kapatmasını sağlayın
  • Maskeyi takıp çıkarırken ön cephesine dokunmayın. Maskenin boynunuzda asılı kalmasına ve burnunuzun altına inmesine izin vermeyin
  • Tek kullanımlık maskeleri ikinci kez kullanmayın; çok kullanımlı maskeleri her sefer taktıktan sonra yıkayın, kurtun ve temiz ve kuru bir yere kaldırın.

 

 

 

 

Avustralya içi ve dışı yolculuklar

Eyalet ve bölgeler kendi önlemlerini alıyor. Bu önlemler arasında, eyalete girişleri tamamen yasaklamak da bulunuyor.

Zorunlu bilgi toplama

1 Ekim 2020 tarihinden itibaren, eyalet ve bölge hükümetlerine temas takibinde yardımcı olmak için,  iç hat yolcularının adı, e mail adresi, cep telefonu numarası ve yaşadıkları eyaletin bilgileri zorunlu olarak alınmaktadır. 

Toplu Taşıma Ulusal İlkeleri 

Kamu taşımacılığı, eyalet ve bölgelerin sorumluluğu altındadır ve Ulusal Kabine, hastayken seyahat etmeme, sürücü ve diğer yolcularla araya mesafe koyma, ve bilet için peşin para alışverişinde bulunmama gibi; taşıma ağındaki işçiler ve diğer yolcuların sağlık ve esenliği için gerekli prensipleri desteklemektedir. 

Seyahat sınırlamaları

Yurt dışı uçak seferlerinde geçici önlemler alınmıştır ve Avustralya Hükümeti bu önlemleri sürekli incelemektedir. 

Önlemler, Avustralya'ya uçuşunuzu etkileyebilir. Bilgiler sürekli değişmektedir. Daha fazla bilgi için Smart Traveller sayfasına bakın. 

Karantina ve test koşulları eyalet ve bölge hükümetleri tarafından belirlenir:

Yurt dışına gitmek isterseniz, aşağıdaki koşullara uyuyorsa internetten muafiyet başvurusu yapabilirsiniz: 

  • seyahatiniz, yardımlar dahil COVID-19 salgınıyla mücadelenin bir gereğiyse  
  • seyahatiniz, kritik sanayi ve sektörleri ilgilendiren (ithalat - ihracat dahil) önemli bir iş gezisiyse 
  • hastalığınızın, Avustralya'da mümkün olmayan acil bir tedavisi içinse 
  • yerine getirmekten kaçınamayacağanız bir kişisel iş ise  
  • seyahatiniz, vicdani ve insani bir nedene dayanıyorsa 
  • seyahatiniz, ulusal çıkarlar için gerekli olan bir seyahatse. 

Avustralya'dan ayrılma koşulları konusunda daha fazla bilgi için buraya tıklayın. 

Avustralya hükümetinin COVID-19 salgınına karşı ne yaptığını öğrenmek için buraya tıklayın.

En son bilgilere İngilizce olarak erişebilmek için: health.gov.au/news/health-alerts/novel-coronavirus-2019-ncov-health-alert 

İçişleri Bakanlığı’ndan Türkçe olarak ihtiyacınız olan tüm bilgiler

Avustralya’da kişiler diğerleriyle aralarında en az 1.5 metrelik bir mesafe koymalıdır. Yaşadığınız eyaletteki toplantı sınırlamalarını kontrol edin.

Nezle, grip belirtileri varsa, evden çıkmayın ve test yaptırmak için doktorunuzu, veya 1800 020 080 numaralı telefondan ulusal Koronavirüs Sağlık Bilgi Hattı’nı arayın.

63 dilde haber ve bilgi için buraya tıklayın: sbs.com.au/coronavirus.

Yaşadığınız eyalet ve bölgedeki ilgili kuralları buradan kontrol edebilirsiniz: NSW, VictoriaQueenslandWestern AustraliaSouth AustraliaNorthern TerritoryACTTasmania