3 adımda parlamentonun iptali ve seçim (double-dissolution election)

Federal hükümetler parlamentoya sunduğu yasaları Temsilciler Meclisi ve Senato’dan geçiremezse, Avustralya Anayayası özel bir mekanizmanın devreye girmesine olanak sağlar: bu mekanizma parlamentonun tümden feshedilip erken seçime gidilmesidir.

A general view of the Murray river. Source: SOPA Images/LightRocket via Gett

1.     Hükümet öncelikle ‘erken seçim tetikleyici’ bir yasa teklifine sahip olmalıdır.

Bu öyle bir yasa teklifi olmalı ki, Temsilciler Meclisi veya Senato, yasayı onaylamamalı. Yasa tasarısı değişikliğe uğramadan Temsiciler Meclisi’nde kabul edildiği halde Senato’da iki kez reddedilmeli. Senato’da iki kez yapılan oylamalar arasında en az üç ay zaman farkı olmalı.

Source: AAP

2.     Başbakan, Genel Vali’den parlamentoyu feshedip erken seçim ilan etmesini isteyebilir.

Bu durumda Senato’nun tamamı, yani 76 senatör sandalyesi boşalır. Seçimde her eyalette 12, ve özel bölgelerde 2 senato sandalyesi için adaylar çıkar. 12 eyalet senatörünün altısı 3 yıl, diğer altısı 6 yıl için seçilir.

Source: AAP

3.      Genel Vali’nin Başbakanın isteğine uyup her iki meclisi de iptal etmesi beklenir.

Erken seçim sonunda Senato, seçime gitmeye neden olan ‘tetikleyici yasayı’ tekrar redderse, Senato ve Temsilciler Meclisi ortak oturuma çağrılır.

Source: Wikimedia-JJ Harrison, Ryan Wick

Daha fazla bilgi için Parliament of Australia veya How Government Works ziyaret edilebilir.