Bản phúc trình về Hạnh phúc Thế giới lần đầu tiên được công bố vào tháng 4 năm 2012 nhằm hỗ trợ Hội nghị cấp cao của LHQ về hạnh phúc và an sinh.
Kể từ đó dến nay thế giới đã đi một chặng đường dài và ngày càng có nhiều nơi đang dùng chỉ số hạnh phúc như là một thước đo đúng đắn về tiến bộ xã hội và mục tiêu của chính sách công.
Vào tháng 6 năm 2016, Tổ chức Các Quốc gia Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) tự cam kết là sẽ "định nghĩa lại sự phát triển tăng trưởng qua việc đặt mục tiêu nâng cao chỉ số an sinh của người dân làm trọng tâm các nỗ lực của chính phủ".
Và nhân Ngày Hạnh phúc Thế giới 20 tháng 3 năm nay, bảng Phúc trình Hạnh phúc Thế giới một lần nữa được đưa vào nghị trình làm việc của Liên Hợp Quốc.
Tóm tắt những điểm nổi bật trong Phúc trình Hạnh phúc Thế giới 2017
Na Uy đã nhảy vọt từ vị trí thứ 4 năm 2016 lên vị trí thứ nhất trong năm nay. Sau Na-uy là Đan Mạch, Iceland và Thụy Sĩ, và ba nước này có thể nói là luân phiên chiếm hàng đầu.
Tất cả bốn quốc gia đầu bảng đều đạt được được thứ hạng cao về những yếu tố mà được cho là chính yếu để tạo nên một cuộc sống hạnh phúc.
Đó là sự quan tâm, có tự do, bác ái, trung thực, khỏe mạnh, thu nhập và một nền quản trị tốt.
Chỉ số bình quân của các yếu tố vừa nêu trên của bốn quóc gia đứng đầu bảng Hạnh Phúc xê xích gần nhau đến nỗi mà chỉ cần một thay đổi nhỏ có thể làm thay đổi bảng xếp hạng năm của họ.
Ví dụ Na Uy đứng đầu bảng xếp hạng mặc dù giá dầu giảm. Giá dầu thì liên quan gì đến chỉ số xếp hạng hạnh phúc? Là bởi vì vẫn có ý kiến cho rằng Na Uy đạt được và duy trì mức sống cao và sự bằng lòng của người dân hạnh phúc cao nhờ vào xuất khẩu dầu dù thực chất không hẳn hoàn toàn là vậy.
Thế nhưng việc Na Uy chọn làm chậm lại việc sản xuất dầu và đầu tư tiền thu được cho tương lai chứ không phải chi tiêu cho mình trong hiện tại, thì Na Uy đã tự tách mình ra khỏi cái vòng bùng nổ và bứt phá của nhiều quốc gia làm giàu nhờ tài nguyên.
Để thực hiện thành công này đòi hỏi sự tin tưởng lẫn nhau cao giữa chính phủ và dân chúng, về mục đích chia sẻ, sự rộng lượng từ cả của chính phủ và của người dân, và một nền quản trị tốt, tất cả các yếu tố đó giúp giữ cho Na Uy và bốn quốc gia hàng đầu nằm ở vị trí hàng đầu trong bảng xếp hạng hạnh phúc.
Có sáu yếu tố quan trọng mà để lọt vào 10 quốc gia hạnh phúc nhất thế giới: thu nhập, tuổi thọ sức khỏe, có ai đó để có thể cậy nhờ khi gặp rắc rối, tính hào phóng, sự tự do, và niềm tin hay sự tin tưởng. Với yếu tố sau - niềm tin, thì được đo bằng chỉ số cao thấp trong hối lộ và tham nhũng cả ở khu vực tư nhân và chính phủ.
Sau bốn nước đầu bảng vừa kể trên thì sáu nước còn lại trong bảng top ten là Phần Lan đứng thứ 5, kế đến là Hà Lan, Canada, New Zealand.
Úc và Thụy Điển cùng đứng ở vị trí thứ 9, vì có cùng số điểm trong 2014-2016 chính xác đến ba số thập phân.
Theo báo cáo năm 2017, với vị trí thứ 94, Việt Nam tăng hai bậc so với năm trước, đứng ngay sau Somalia.
Trong khi đó, các quốc gia Đông Nam Á khác như Thái Lan xếp thứ 32, Malaysia thứ 42, Philippines thứ 72, Indonesia thứ 81. Singapore được chọn là quốc gia hạnh phúc nhất trong khu vực.
Hạnh phúc cá nhân không thể tách rời hạnh phúc xã hội
Báo cáo năm nay nhấn mạnh tầm quan trọng của một xã hội ổn định của là nền tảng cho hạnh phúc.
Điều này có thể được nhìn thấy bằng cách so sánh những gì đang diễn ra và người dân đang trãi nghiệm trong cuộc sống giữa 10 quốc gia hàng đầu và 10 quốc gia chót bảng trong Phúc trình Hạnh phúc năm nay.
Có một khoảng cách quá lớn, đến bốn điểm chứ không phải là số thập phân giữa hai nhóm nước, trong đó nổi bật lớn nhất là do sự khác biệt về chỉ số đánh giá việc có một ai đó để tin cậy dựa vào khi khốn khó, sự rộng lượng, cảm giác tự do, và một xã hội không tham nhũng.
Đó là là những yếu tố mà người ta thấy rằng khiến ai đó cảm thấy yên lòng và có thể tự tin nói mình hạnh phúc rồi thì mới tính đến thu nhập bình quân đầu người và tuổi thọ khỏe mạnh. Mà thu nhập và sức khỏe thì theo như bản báo cáo giải thích, phụ thuộc rất nhiều vào bối cảnh xã hội.
Và thật vậy ngay cả trong các quốc gia giàu có thì sự khác biệt về chỉ số hạnh phúc không dựa trên thu nhập, mà người ta tính vào sức khoẻ tâm thần, sức khoẻ thể chất và các mối quan hệ cá nhân.
Thống kê cho thấy sự bất ổn trong các mối quan hệ là nguyên nhân lớn nhất của sự đau khổ dẫn đến tâm thần bất ổn và bệnh tâm thần.
Ngay như tại các nước nghèo, thì khoảng cách thu nhập là một vấn đề lớn đối với người dân thế nhưng buồn phiền rồi dẫn đến suy sụp tinh thần và bệnh thì vẫn được xem là một nguồn gốc của đau khổ.
Công việc cũng là một yếu tố chính ảnh hưởng đến hạnh phúc. Thất nghiệp là nguyên nhân của sự giảm sút hạnh phúc, và ngay cả những người làm việc thì chất lượng công việc có thể gây ra những thay đổi lớn trong hạnh phúc.
Người Trung Quốc không hạnh phúc từ hơn 25 năm nay
Tương phản với những chỉ số nhảy vọt về thu nhập bình quân đầu người ở Trung Quốc trong 25 năm qua thì chỉ số hạnh phúc của người Trung Quốc giảm từ năm 1990 đến năm 2005.
Chỉ số này phục hồi phục chậm chạm và đạt lại mức như nó đã có vào những năm 1990.
Các nhà nghiên cứu cho rằng chỉ số hạnh phúc giảm là do tình trạng thất nghiệp gia tăng và việc bị lấy mất đi các tiện ích an sinh xã hội. Và hạnh phúc người dân chỉ phục hồi dù nhờ vào sự sự hồi phục của cả hai yếu tố vừa kể trên.
Có một điều dáng buồn là những quốc gia Châu Phi đã không có một một chút sáng sủa nào khác hơn trong bản phúc trình lần này và người dân vẫn có vẽ như vẫn còn tiếp tục thất vọng nhiều về cuộc sống của họ.
Dân chúng Mỹ đang kể về một hạnh phúc với thì quá khứ
Năm 2007 Hoa Kỳ xếp thứ 3 trong số các nước OECD; Vào năm 2016 nó đứng thứ 19.
Lý do của việc tụt hạng này là do sự sụt giảm các dịch vụ hỗ trợ xã hội của chính phủ trong khi chỉ số tham nhũng thì lại gia tăng (xem Chương 7).
Và đó cũng là lý di để giải thích vì sao các nước Bắc Âu luôn đứng ở thứ hạng cao hơn Hoa Kỳ.
Bản Phúc trình Hạnh Phúc này được tổ chức Mạng lưới Giải pháp Phát triển bền vững (SDSN) xuất bản và hơn nữa còn nhận được một sự tài trợ hậu hĩnh trong ba năm từ Quỹ Ernesto Illy cho việc nghiên cứu và khảo sát về chỉ số hạnh phúc an sinh với việc phát triển xã hội.
