Theo AP, đây là hành động mới nhất nằm trong chuỗi hành động đáp trả của thống đốc đảng Dân chủ, giữa lúc chính phủ của tổng thống Trump đang nỗ lực trục xuất những di dân có tiền án, đặc biệt là những di dân đến từ các quốc gia Đông Nam Á.
California từng được mệnh danh là “nơi trú ẩn” của những di dân đến Mỹ một cách “bất hợp pháp”. Bang này hồi năm 2017 đã phê chuẩn một đạo luật nhằm ngăn chặn các cơ quan an ninh của bang cũng như tại địa phương hợp tác với Bộ Di trú Mỹ truy tìm những di dân có tiền sử phạm tội. Đa số đó là những tội nhẹ, thường chịu hình phạt quản thúc hoặc bị giam ít hơn một năm.
Trong số những người được ân xá có Saman Pho, 44 tuổi, cư trú tại Oakland. Hồi đầu tháng 11, anh là người được các nhóm ủng hộ di dân vận động giải cứu, trong các cuộc biểu tình và ký thỉnh nguyện thư. Theo nhóm các nhà hoạt động đòi Công bằng cho người Mỹ gốc Á Châu, thì anh Saman Pho đã bị Bộ Di trú giam giữ từ đầu tháng 10.
Saman Pho đến Mỹ từ năm 7 tuổi, sau khi đào thoát khỏi Campuchia với gia đình. Anh từng bị kết án năm 1995 vì tội mưu sát, sau khi anh bắn vào chân một nạn nhân trong một vụ ẩu đả. Anh bị giam 12 năm. Hiện nay anh có một người vợ mang quốc tịch Mỹ và bốn đứa con nhỏ.
Hai người được ân xá còn lại là cư dân vùng Santa Clara, Quyen Mai, 36 tuổi và Dat Vu, 38 tuổi. Cả hai đều đang đấu tranh để thoát khỏi lệnh trục xuất về Việt Nam.
Hai người này đều có tiền sử phạm tội ít nhất 16 năm trước. Đại diện văn phòng thống đốc Newsom cho hay lệnh trục xuất họ sẽ gây ra “những hậu quả bất công và tổn thất cho gia đình và cộng đồng”.
Lệnh ân xá không bảo vệ những di dân này khỏi bị trục xuất, vì bản thân sự ân xá không thể xóa bỏ tiền án của họ. Tuy nhiên việc ân xá nhấn mạnh vào quá trình hoàn lương của những di dân.
Theo văn phòng thống đốc, anh Mai bị giam gần ba năm vì tội đồng lõa trong một vụ nổ súng năm 2005. Hiện Mai là giám đốc điều hành Quỹ Thiện nguyện vì Việt Nam. Cơ quan này đã từng nhận các giải thưởng cộng đồng, cũng như sắp mở một chương trình talk show, do những thanh thiếu niên người Mỹ gốc Việt điều phối. Mai đến Mỹ với tư cách tị nạn từ năm anh 11 tuổi.
Vu bị kết án năm 2000 vì hành hung ba người đàn ông trong hai vụ ẩu đả, cũng như đe dọa một nhân chứng. Anh đến Mỹ hồi năm 9 tuổi với tư cách tị nạn. Hiện anh có một người vợ mang quốc tịch Mỹ và hai con nhỏ.
Hai đơn xin ân xá của Mai và Vu được ủy viên đảng Dân chủ Ash Kalra tại San Jose ủng hộ. Đơn của anh Pho nhận được sự ủng hộ của thị trưởng Oakland Libby Schaaf và hầu hết các nghị viên của hội đồng thành phố.
Mặc dù đã có nhiều lệnh ân xá được ban ra, các nhóm ủng hộ di dân vẫn kêu gọi thống đốc Newsom cần tích cực hơn nữa nhằm chặn đứng tình trạng giới chức địa phương chuyển hồ sơ những di dân có tiền án lên Bộ Di trú.
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
