Với rất ít lời giải thích chính thức đằng sau việc loại bỏ ông, có khả năng ông Tần là nạn nhân của các cuộc tranh giành quyền lực trong bộ máy nhà nước.
Ông Tần mất tích từ ngày 25 tháng Sáu. Trong ngày hôm đó, ông đã có các cuộc tiếp xúc với các phái viên nước ngoài đến từ Việt Nam, Sri Lanka và Nga.
Và sau đó, không có tin gì.
Cả một tháng biệt âm vô tín người ta đã nghe được tin đồn rằng ông Tần dính líu đến một cuộc tình ngoài hôn nhân khiến ông gặp rắc rối với cấp trên của mình.
Điều đó có đúng hay không, hoặc liệu nó có thể được sử dụng như một cái cớ hay không, vẫn còn là một câu hỏi.
Hôm qua, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã ký một sắc lệnh theo quyết định của Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân (Quốc Hội) cuối cùng đã chính thức chấm dứt nhiệm kỳ Bộ trưởng Ngoại giao của ông Tần.
Người dẫn tin đã thông báo trên truyền hình nhà nước CCTV các thay đổi nhân sự.
"Đầu tiên. Cách chức Tần Cương khỏi chức vụ Bộ trưởng Bộ Ngoại giao kiêm nhiệm và bổ nhiệm Vương Nghị làm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Thứ hai, cách chức Dịch Cương khỏi vai trò Thống đốc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc và bổ nhiệm Pan Gongsheng lên thay.”
Được mô tả là một cựu phụ tá của Tập Cận Bình, ông Tần Cương đã kế nhiệm ông Vương Nghị vào tháng 12 năm ngoái.
Vậy tại sao Tần Cương lại bị cách chức sớm như vậy?
Theo Eric Chan, một chiến lược gia cấp cao trong Lực lượng Không quân Hoa Kỳ và là nhà nghiên cứu tại Viện Đài Loan Toàn cầu, quyết định thăng chức Ngoại trưởng Tần Cương của Tập Cận Bình đã vấp phải khá nhiều phản đối trong nội bộ.
"Tần Cương không nổi tiếng lắm ở quê nhà. Có rất nhiều đối thủ đang tranh giành vị trí của ông ấy, đặc biệt là vì bản thân ông đã được Tập Cận Bình lựa chọn cẩn thận so với một số nhà ngoại giao cấp cao hơn. Đây là một minh chứng rằng ông Tập không phải là không thể sai lầm trong quyết định."
Eric Chan cũng tin rằng ông Tần không đủ thân cận với Tập Cận Bình để được bảo vệ.
"Có thể có một số giới hạn về mức độ thân thiết của Tần với Tập bởi vì Tần Cương chỉ thực sự gặp Tập và làm việc với Tập bắt đầu từ khoảng năm 2015, khi ông ấy là bộ trưởng phụ trách lễ tân, do đó, thời gian và tương tác tương đối hạn chế với Tập. Ông Tập có thích ông ấy ở mức độ cá nhân, nhưng ông ấy không phải là một trong những người thân cận nhất, những người đã làm việc với ông ấy khi Tập còn là Thống đốc trước đây."
Chính thức ông Tần, 57 tuổi, đã nghỉ hưu vì lý do sức khỏe không xác định.
Người tiền nhiệm của ông, Vương Nghị, 69 tuổi, đã trở lại trong thời gian Tần Cương vắng mặt, và hiện đã chính thức được phục hồi.
Không có dấu hiệu gì là giới lãnh đạo Trung Quốc không hài lòng với công việc của ông Tần khi ông chủ trì cuộc gặp do Bắc Kinh hậu thuẫn giữa Ả Rập Saudi và Iran, cũng như việc thiết lập quan hệ ngoại giao với Honduras.
Có tin đồn rằng ông Tần có thể được coi là quá cứng rắn trong chính sách đối ngoại, nhưng ông ta không khác nhiều so với Vương Nghị, khiến giả thuyết này khó đứng vững.
Thật vậy, ở Hoa Kỳ, không có nhiều thay đổi được kỳ vọng từ việc thay thế ông Tần.
Vedant Patel, phó phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao, tiên đoán công việc sẽ như bình thường.
"Chúng tôi sẽ tiếp tục hợp tác với Ngoại trưởng Vương Nghị và các quan chức Trung Quốc khác. Và chúng tôi tiếp tục tin rằng việc duy trì các đường dây liên lạc là vô cùng quan trọng và đó là một con đường quan trọng để quản lý mối quan hệ này một cách có trách nhiệm, đó là điều mà cộng đồng quốc tế mong đợi ở chúng tôi."
Eric Chan đồng tình rằng khó có thể thay đổi phong cách ngoại giao của Bắc Kinh.
"Theo chúng tôi, đây sẽ là công việc như bình thường. Bản thân Vương Nghị một lần nữa rất có thể sẽ giữ nguyên quan điểm, đặc biệt là khi giao dịch với Hoa Kỳ và cả với các quốc gia khác."
Ông Tần Cương sinh ngày 19 tháng 3 năm 1966, người Hán, là nhà ngoại giao, chính trị gia nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
Ông là Ủy viên Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX, từng là Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Trung Quốc (30/12/2022 - 25/7/2023) Nguyên Phó Bí thư Đảng ủy Bộ.
Ông từng là Đại sứ Trung Quốc tại Hoa Kỳ; Thứ trưởng Ngoại giao và là người phát ngôn của cơ quan phụ trách ngoại giao này.
