Tại lễ trao giải Oscars năm nay, người dẫn chương trình Jimmy Kimmel đã nói đùa rằng, “Mọi người trông thật tuyệt. Khi tôi nhìn quanh căn phòng này, tôi tự hỏi, ‘Liệu mình có nên xài thuốc Ozempic hay không?’”
Ozempic là một loại thuốc điều trị tiểu đường được cho là giúp giảm cân, và sau khi được quảng bá trong giới Hollywood, nó đã trở nên vô cùng phổ biến.
Đặc tính giúp giảm cân của Ozempic đã khiến một số bác sĩ kê đơn thuốc này cho bệnh nhân béo phì.
Các video quảng cáo về loại thuốc này cũng thu hút hàng triệu lượt xem trên TikTok.
Nhu cầu khổng lồ đã góp phần gây ra tình trạng thiếu hụt trên toàn thế giới, bao gồm ở Úc.
Một người phụ nữ sử dụng Ozempic để giảm cân cho biết cô ấy phải tìm nguồn hàng ở nước ngoài vì loại thuốc này quá khó tìm ở Úc.
“Thuốc hiệu quả lắm – tôi đã giảm được 12kg kể từ tháng 10/2022,” cô nói với The Feed. “Tôi vừa nhận được một đợt hàng Ozempic hồi thứ Sáu tuần trước.”
Thế nhưng một số kẻ lừa đảo trực tuyến đã “thừa nước đục thả câu”.
Cơ quan Quản lý Dược phẩm (TGA) nói với The Feed rằng những kẻ lừa đảo đang lừa khách hàng nhập thông tin cá nhân hoặc thông tin thanh toán trực tuyến để mua các sản phẩm không hề tồn tại.
TGA đang điều tra một số trang web bán semaglutide, tên thương mại là Ozempic, khi một số khách hàng cho biết họ không nhận được sản phẩm, hoặc nhận được một loại thuốc hoàn toàn khác.
Việc quảng cáo Ozempic hiện bị cấm tại Úc, và TGA khuyên người dân chỉ nên mua thuốc từ các nhà thuốc sau khi xin toa từ bác sĩ.
TGA cho biết một số sản phẩm ngụy trang dưới dạng semaglutide đang được nhập khẩu vào Úc và bị Lực lượng Bảo vệ Biên giới Úc chặn lại.
“Những sản phẩm này hiện đang được thử nghiệm tại phòng thí nghiệm của TGA,” một phát ngôn nhân của TGA cho biết.
Tìm kiếm lời khuyên phù hợp
Các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tìm kiếm lời khuyên y tế từ các chuyên gia đáng tin cậy.
Phó giáo sư Sof Adrikopoulos thuộc tổ chức Diabetes Australia nói với The Feed rằng loại thuốc này tác động đến não để giảm cảm giác thèm ăn.
“Nếu bạn đang đặt hàng, hoặc đang cố gắng tìm mua từ những nguồn khác, thì bạn không thể biết mình sẽ nhận được gì,” ông nói.
Phó giáo sư Adrikipoulos cho biết giá thông thường của một đơn thuốc được trợ giá là $30, so với mức giá hàng trăm đô la trên mạng.
“Tôi khuyên mọi người nên đến gặp bác sĩ nội tiết hoặc chuyên gia về bệnh tiểu đường để bảo đảm loại thuốc này phù hợp với họ, sau đó đến nhà thuốc để mua nó,” ông nói.
Một bác sĩ khác ở NSW là ông Namson Lau cho biết các đồng nghiệp của ông đã nhận được một số email và fax chào hàng thuốc semaglutide.
“Chúng tôi đã bỏ qua những tin nhắn này bởi vì theo lời khuyên của TGA, những tuyên bố như vậy là bất hợp pháp và lừa đảo, và cần phải được báo cáo cho họ,” bác sĩ Lau nói.
Không đủ thuốc cho bệnh nhân tiểu đường
Bà Yvonne Appleby mắc bệnh tiểu đường loại hai và cho biết tình trạng thiếu hụt thuốc Ozempic là “khá khủng khiếp”.
“Bởi vì tôi đã ngưng sử dụng thuốc quá lâu nên phải mất một thời gian dài tôi mới quen với việc sử dụng lại,” bà nói.
Người phụ nữ 58 tuổi này cho biết bà không muốn mua Ozempic trên mạng.
“Điều này cho thấy những người mắc bệnh tiểu đường loại hai cần loại thuốc này như thế nào, và những gì họ phải vượt qua để mua được nó,” bà nói.
Nhằm ưu tiên cho các bệnh nhân tiểu đường, TGA hiện khuyến khích các bác sĩ không kê đơn thuốc Ozempic vì mục đích giảm cân cho đến khi có thêm nguồn cung cấp thuốc.
‘Mạng xã hội là một con thú’
Giáo sư Nitika Garg đến từ UNSW chuyên nghiên cứu hành vi của người tiêu dùng. Bà cho biết những người gặp vấn đề với cân nặng là một nhóm người dễ bị nhắm mục tiêu trực tuyến.
“Nếu như bạn cảm thấy có một liều thuốc thần kỳ giúp giải quyết vấn đề, rồi sau đó tất cả những người có sức ảnh hưởng nói về nó, và những người nổi tiếng dường như đang sử dụng nó, thì bạn sẽ dễ dàng bỏ qua lời khuyên thực sự,” Giáo sư Garg nói.
Bà cho rằng cần phải chủ động ngăn chặn các vấn đề y tế tiếp theo cho người tiêu dùng.
“Mạng xã hội là một con thú – điều này sẽ xảy ra một lần nữa đối với một số sản phẩm khác, vì vậy chúng ta cần phải chuẩn bị sẵn sàng,” bà nói.
TGA dự đoán nguồn cung Ozempic sẽ trở lại bình thường trong những tuần tới.
Đồng hành cùng chúng tôi, Follow & Like SBS Vietnamese Facebook
Cập nhật tin tức mọi lúc mọi nơi tại sbs.com.au/vietnamese
Nghe SBS tiếng Việt trên trang mạng, hay trên ứng dụng SBS Radio, tải về từ iOS hay Android
