Các biện pháp an toàn sinh học nhằm ngăn chặn cúm gia cầm H5 đang buộc nhiều trang trại phải nhốt gà trong chuồng, thay vì cho thả ngoài trời. Dù ngành trứng của Úc chưa bị ảnh hưởng trực tiếp, giới chuyên gia cảnh báo một đợt bùng phát lớn có thể khiến hàng ngàn con gia cầm bị tiêu hủy, làm giảm đáng kể nguồn cung thịt gà và trứng trong nhiều tháng.
Ngành trứng của Úc đến nay vẫn chưa bị ảnh hưởng bởi đợt bùng phát cúm gia cầm H5N1. Tuy nhiên, những biện pháp phòng ngừa nhằm hạn chế virus lây lan có thể khiến sản lượng trứng thả vườn giảm đáng kể.
Đợt bùng phát H5N1 gần đây tại Nam Úc đã làm dấy lên lo ngại về sức khỏe và sự an toàn không chỉ của các loài chim hoang dã mà còn của ngành chăn nuôi thương mại.
Giám đốc điều hành Australian Eggs, ông Rowan McMonnies, cho biết ngành này “sẽ phải đối mặt với môi trường hoạt động nhiều rủi ro hơn trong tương lai gần”.
“Việc virus lây truyền giữa các loài động vật hoang dã tại Úc cho thấy cúm gia cầm H5 đã xuất hiện lâu dài và sẽ tiếp tục tồn tại trong trung hạn,” ông nói.
Theo ông McMonnies, mặc dù khả năng loại trừ hoàn toàn virus “dường như rất thấp”, ngành trứng đã chuẩn bị trong nhiều năm để ứng phó với một đợt bùng phát như hiện nay.
“Những biện pháp quan trọng đang được triển khai để kiểm soát rủi ro. Các quy định an toàn sinh học nghiêm ngặt tiếp tục được duy trì, cùng những biện pháp tăng cường nhằm xua đuổi chim hoang dã và hạn chế virus xâm nhập vào các trang trại trứng,” ông nói.
“Ngành cũng đã phối hợp chặt chẽ với giới chức để cải thiện quy trình ứng phó, dựa trên kinh nghiệm từ nước ngoài. Nhờ đó, nếu một trang trại bị ảnh hưởng, hoạt động sản xuất có thể phục hồi nhanh hơn, hạn chế tác động đến nguồn cung trứng.”
Trứng “thả vườn” có thể đến từ gà tạm thời bị nhốt trong chuồng
Từ năm 2018, Ủy ban Cạnh tranh và Người tiêu dùng Úc, ACCC, đã áp dụng tiêu chuẩn đối với trứng được dán nhãn “free range”, hay trứng thả vườn.
Theo đó, gà mái phải thường xuyên được tiếp cận khu vực ngoài trời vào ban ngày, có thể đi lại và kiếm ăn, với mật độ tối đa 10.000 con trên mỗi hecta. Mật độ nuôi cũng phải được ghi rõ trên bao bì sản phẩm.
Tuy nhiên, hồi tháng Bảy, ACCC xác nhận sẽ không tiến hành biện pháp thực thi đối với những trường hợp không đáp ứng tiêu chuẩn ghi nhãn trứng thả vườn, nếu các trang trại phải nhốt gia cầm trong chuồng vì lý do an toàn sinh học.
“Hãy nhốt gia cầm trong chuồng”
Hạn chế cho gia cầm ra ngoài là một trong những biện pháp an toàn sinh học đang được nhiều trang trại áp dụng.
Phó giáo sư Julian Cox, chuyên gia vi sinh và an toàn thực phẩm, nói với SBS News:
“Khuyến cáo hiện nay là nhốt gia cầm trong chuồng.”
Ông giải thích rằng những con gia cầm được thả ngoài trời có thể nhiễm virus và tiếp xúc với các loài khác, từ đó lây bệnh cho chim hoang dã hoặc các loài không được nuôi thương mại. Ngược lại, chim hoang dã trong khu vực cũng có thể truyền virus sang gia cầm thả vườn tại các trang trại thương mại.
Theo ông Cox, bất kỳ ai đang nuôi và chăm sóc gia cầm cũng nên cân nhắc áp dụng biện pháp này.
“Nếu quý vị có chuồng nuôi, hãy nhốt chúng vào trong. Điều đó là để bảo vệ chính đàn gia cầm.”
Một đợt bùng phát sẽ ảnh hưởng thế nào đến an toàn thực phẩm và nguồn cung?
Ông Cox, đồng thời là Giám đốc khoa học của Hội đồng Thông tin An toàn Thực phẩm, cho biết nếu dịch bùng phát tại một cơ sở chăn nuôi thương mại, các quy trình kiểm soát sẽ được triển khai để hạn chế tác động.
Nếu dịch xuất hiện tại một khu vực tập trung nhiều trang trại thương mại, theo ông Cox, có khả năng toàn bộ gia cầm trong “cả khu vực” sẽ bị tiêu hủy.
Ông ví phương pháp này với việc tạo một “vành đai ngăn lửa” để kiểm soát cháy rừng.
Ông Cox cho biết trong kịch bản xấu nhất, một đợt bùng phát lớn có thể khiến hàng ngàn con gia cầm bị tiêu hủy, dẫn đến tình trạng sụt giảm đáng kể nguồn cung thịt gà và trứng.
“Việc vệ sinh và tái đàn có thể mất nhiều tuần. Đối với gà đẻ trứng, có thể phải mất từ bốn đến năm tháng để thay thế đàn và khôi phục sản lượng. Với gà thịt, thời gian tối thiểu là sáu tuần,” ông nói.
“Thị trường sẽ cần một khoảng thời gian mới có thể trở lại mức sản xuất bình thường, và điều đó còn phụ thuộc vào việc giới chức có tin chắc rằng mọi dấu vết của virus đã được loại bỏ hay chưa.”
Thịt gia cầm và trứng vẫn an toàn để sử dụng
Trong bối cảnh Úc có thể tiếp tục ghi nhận những đợt bùng phát cúm gia cầm, ông Cox nhấn mạnh thịt gia cầm và trứng vẫn an toàn cho người tiêu dùng.
“Ăn thực phẩm không phải là con đường lây truyền virus. Nguy cơ chủ yếu đến từ việc tiếp xúc với động vật sống,” ông nói.
“Chuỗi cung ứng thực phẩm của chúng ta trải qua rất nhiều công đoạn, từ sản xuất ban đầu cho đến khi được mua và sử dụng. Vì vậy, những đàn gà đẻ trứng hoặc gà thịt mắc bệnh nhiều khả năng sẽ bị tiêu hủy từ lâu trước khi sản phẩm có thể đến gần người tiêu dùng.”
“Nói một cách đơn giản, cúm gia cầm sẽ không xâm nhập vào các hộ gia đình thông qua việc mua thực phẩm.”
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
