Người Úc đang mất hàng trăm triệu đô la vì những kẻ lừa đảo, khi bọn tội phạm ngày càng sử dụng trí tuệ nhân tạo để đánh lừa nạn nhân. Trong Tuần lễ Nhận thức về Lừa đảo này, các chuyên gia trong lĩnh vực đang chia sẻ các biện pháp phòng ngừa mà mọi người có thể thực hiện để bảo vệ bản thân.
Theo Scamwatch, người Úc đã mất gần 187 triệu đô la vì những kẻ lừa đảo chỉ riêng trong năm nay.
Mặc dù con số này thấp hơn 23 triệu đô la so với cùng kỳ năm ngoái, các chuyên gia cho biết trí tuệ nhân tạo đang khiến việc phát hiện các vụ lừa đảo trở nên khó khăn hơn.
Giáo sư Richard Buckland, chuyên gia về tội phạm mạng tại Đại học New South Wales, đã trả lời phỏng vấn của SBS.
Tội phạm đang tận dụng rất tốt trí tuệ nhân tạo (AI). Chúng tiếp thu công nghệ nhanh hơn cả người dân bình thường, và các chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi hơn. Ngày xưa, chúng ta thường nói, "Đừng nhấp vào bất cứ thứ gì đáng ngờ." Ngày nay, chúng sẽ không còn đáng ngờ nữa. Đừng nhấp vào bất cứ thứ gì."
Những chiếc bẫy quen thuộc
Theo Scamwatch, các loại lừa đảo chính mà người Úc thường mắc phải là lừa đảo đầu tư, lừa đảo tình cảm, và chiếm đoạt tài khoản hoặc đánh cắp danh tính.
Giám đốc điều hành Hiệp hội Ngân hàng Úc, Simon Birmingham, cho biết các doanh nghiệp vừa và nhỏ đang đối mặt với nguy cơ đặc biệt cao.
"Vì vậy, chúng ta biết rằng khoảng bốn trong năm doanh nghiệp Úc đã bị báo cáo là mục tiêu của một vụ lừa đảo nào đó. Đôi khi đó là các vụ lừa đảo mạo danh doanh nghiệp, trong đó tội phạm sử dụng trí tuệ nhân tạo để mạo danh một doanh nghiệp, hồ sơ và sự hiện diện trực tuyến của họ.”
“Lần khác, đó là một hóa đơn giả được gửi đi nhằm lừa một khách hàng, một khách hàng hợp pháp, thanh toán vào một tài khoản ngân hàng khác.”
“Những lúc khác, chúng ta thấy chính các doanh nghiệp bị lừa đảo trực tiếp bởi những hóa đơn giả đó hoặc các nỗ lực rút tiền từ họ, vì vậy nó có thể đến dưới nhiều hình thức khác nhau.”
“Và ở mỗi bước, các doanh nghiệp cần phải thực sự cẩn thận để tự bảo vệ mình," ông Birmingham nhận định.
Theo nghiên cứu từ hiệp hội ngân hàng, 30% doanh nghiệp cho biết ngân hàng của họ đã gắn cờ một giao dịch đáng ngờ trong năm ngoái.
Hiệp hội Ngân hàng Úc (ABA) cho biết chỉ cần một hóa đơn giả thuyết phục vào một buổi chiều bận rộn là đủ để nhắm mục tiêu thành công vào một doanh nghiệp nhỏ.
Giáo sư Buckland cho biết việc mạo danh một doanh nghiệp một cách thuyết phục đã trở nên dễ dàng hơn nhiều.
"Đây được gọi là lừa đảo qua email doanh nghiệp, kẻ xấu sẽ liên hệ với một công ty và nói, "Chúng tôi đang thay đổi thông tin tài khoản ngân hàng thành tài khoản này, hoặc địa chỉ ngân hàng thành địa chỉ kia."
“Bạn vẫn thanh toán một hóa đơn bình thường, nhưng tiền sẽ được chuyển vào tài khoản ngân hàng của kẻ lừa đảo, và mọi thư từ liên quan cũng sẽ được gửi đến địa chỉ email của chúng.”
“Vì vậy, các đơn đặt hàng sẽ trông giống như đơn đặt hàng thật do AI tạo ra, và bạn có thể dễ dàng thanh toán nếu bạn là người phụ trách kế toán. Nó trông giống hệt một email thật," GS Buckland nói.
Mặc dù việc phát hiện kẻ lừa đảo ngày càng khó khăn, các chuyên gia cho rằng vẫn có những việc người dân và doanh nghiệp có thể làm để tự bảo vệ mình.
Giám đốc Ủy ban Cạnh tranh và Người tiêu dùng Úc (ACCC) Catriona Lowe cho biết mọi người nên luôn dừng lại và kiểm tra kỹ bất kỳ ai yêu cầu thông tin chi tiết như thanh toán và dữ liệu cá nhân.
"Một trong những điều mà kẻ lừa đảo giỏi nhất là tạo ra cảm giác khẩn cấp.”
“Vì vậy, việc dành chút thời gian để dừng lại trước khi trả tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân là vô cùng quan trọng. Sau đó, hãy kiểm tra xem người mà bạn nghĩ mình đang giao dịch có phải là người hợp pháp hay không.”
“Tự mình truy cập vào trang web, tự mình tìm kiếm số điện thoại và sử dụng những thông tin đó để kiểm tra,” bà Lowe nhận định.
4 bước xử lý khẩn cấp trong 24 giờ khi lỡ bấm link độc
Nếu bạn nghi ngờ mình đã bị lừa đảo hoặc lỡ bấm vào liên kết nguy hiểm, hãy thực hiện ngay lập tức:
1. Khóa "van an toàn" tài chính: Liên hệ ngân hàng ngay lập tức để khóa thẻ và tài khoản.
2. Gọi hỗ trợ chống định danh: Liên hệ dịch vụ hỗ trợ nạn nhân bị đánh cắp danh tính qua đường dây nóng IDCARE theo số 1800 595 160.
3. Trình báo cơ quan chức năng: Gửi báo cáo lừa đảo mạng đến cổng thông tin chính phủ ReportCyber.
Vô hiệu hóa giấy tờ: Khóa hoặc làm lại các giấy tờ cá nhân bị lộ như hộ chiếu, bằng lái xe.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
