Một hội đồng khoa học lớn của Liên Hiệp Quốc vừa công bố, báo cáo đánh giá toàn cầu đầu tiên về trí tuệ nhân tạo. Phúc trình cho thấy, trí tuệ nhân tạo đang phát triển nhanh hơn khả năng thích ứng của các chính phủ và cơ quan quản lý. Các chuyên gia cũng cảnh báo, công nghệ này tiềm ẩn những rủi ro ngày càng tăng, bao gồm các mối đe dọa trên mạng, thông tin sai lệch và khả năng gây ra những hậu quả thảm khốc.
“Nhóm chuyên gia này nhằm mục đích giúp thế giới, phân biệt sự thật với thông tin giả, cũng như khoa học với những điều vô bổ”, António Guterres.
Đó là lời của ông António Guterres, khi công bố báo cáo đánh giá khoa học độc lập đầu tiên, của Liên Hiệp Quốc về trí tuệ nhân tạo.
Nhóm chuyên gia này được Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc thành lập năm rồi, quy tụ 40 chuyên gia đến từ các lãnh vực, bao gồm khoa học máy tính, kinh tế, y học và báo chí.
Nhiệm vụ của nhóm rất đơn giản nhưng cấp bách, đó là cung cấp cho các chính phủ sự hiểu biết dựa trên bằng chứng về AI, khi công nghệ này phát triển nhanh chóng.
Ông Guterres cho rằng, cơ hội là rất lớn.
"Nếu được sử dụng tốt, AI có thể là động lực mạnh mẽ nhất cho sự phát triển, thúc đẩy tiến bộ của thế giới trong mọi lãnh vực, từ sức khỏe và nạn đói đến học tập và khí hậu. Nhưng nhóm chuyên gia cũng nhìn nhận rõ ràng, về những tác hại mà trí tuệ nhân tạo có thể gây ra. Các đồng chủ tịch sẽ trình bày chi tiết các phát hiện của họ. Nhưng trước hết, hãy để tôi rút ra một bài học duy nhất. AI càng phát triển mà không có các quy tắc chung, thì chính phủ và người dân càng ít có tiếng nói trong kết quả”, António Guterres.
Nhóm chuyên gia đã đưa ra báo cáo, đánh giá toàn cầu đầu tiên về AI.
Báo cáo cho biết, trí tuệ nhân tạo (AI) đang thúc đẩy việc khám phá thuốc men, nghiên cứu khoa học và các đột phá khác, có thể định hình lại cuộc sống hàng ngày.
Nhưng phúc trình cảnh báo rằng, công nghệ này đang phát triển nhanh hơn các hệ thống được thiết kế, để quản lý nó.
Đồng chủ tịch hội đồng là Maria Ressa, cho biết, ngay cả những phát hiện đồng thuận của hội đồng, cũng đáng lo ngại.
"Đó là mức tối thiểu mà tất cả chúng ta đều đồng ý, và điều đó đã đủ đáng báo động. Tốc độ không chậm lại, quyền lực đang tập trung, và quyền kiểm soát không được bảo đảm”, Maria Ressa.
Bà nói rằng sự tập trung đó đã thể hiện rõ ở việc, ai kiểm soát công nghệ này.
"Một số ít công ty và một số ít quốc gia, đang đưa ra những quyết định quan trọng nhất về tương lai của nhân loại. Chỉ riêng Hoa Kỳ đã chiếm 75% sức mạnh tính toán, trong các cụm AI lớn nhất thế giới”, Maria Ressa.
Đồng chủ tịch khác của hội đồng, nhà khoa học máy tính người Canada là Yoshua Bengio cho biết, khả năng của AI trong một số lãnh vực, đang tăng gấp đôi sau mỗi vài tháng.
Ông nói rằng tốc độ đó đang làm gia tăng khoảng cách, giữa những gì các hệ thống này có thể làm và mức độ an toàn khi quản lý chúng.
"Tiến bộ kỹ thuật đã diễn ra nhanh chóng, tăng gấp đôi sau mỗi vài tháng theo một số chỉ số, trong nhiều năm nay. Trong khi đó, vẫn chưa có đảm bảo kỹ thuật nào cho thấy AI sẽ tuân theo hướng dẫn, chuẩn mực hoặc luật lệ của chúng ta, và thay vào đó, ngày càng có nhiều bằng chứng trái ngược, bao gồm cả việc AI hành động một cách lừa dối”, Yoshua Bengio.
Ông Bengio nói rằng, hậu quả của việc mắc sai lầm có thể rất nghiêm trọng.
"Nhìn về phía trước, khoảng cách giữa khả năng được cải thiện nhanh chóng và các phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả có thể dẫn đến những hậu quả thảm khốc. Gần đây chúng ta đã thấy trên màn hình radar của mình các vấn đề về an ninh mạng, nhưng các công ty đang lo ngại về rủi ro sinh học và nhiều người trong xã hội dân sự đang chỉ ra rằng AI có thể dẫn đến thông tin sai lệch có thể đe dọa nền dân chủ và các quyền cá nhân của chúng ta”, Yoshua Bengio.
Cảnh báo của phúc trình gửi đến các chính phủ rất thẳng thắn, đó là các quy định và biện pháp bảo vệ cần phải bắt kịp, trước khi công nghệ trở nên khó kiểm soát hơn nữa.
Những phát hiện này sẽ được thảo luận, tại cuộc đối thoại AI đầu tiên của Liên Hiệp Quốc, tại Geneva vào tuần tới.
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
