Kako učestvovati u obilježavanju Dana ANZAK-a

Dan Anzaka odaje počast australskim i novozelandskim ratnim veteranima, uključujući mnoge pripadnike Prvih naroda i one koji potiču iz različitih kultura. Evo kako možete učestvovati u obilježavanju ovog nacionalnog praznika.

Lest We Forget is written in the sky with smoke as two people practise boxing at the Breakfast Point Village Green at dawn on Anzac Day Sydney, Saturday, April 25, 2020. Source: AAP / STEVEN SAPHORE/AAPIMAGE

25. aprila svake godine Australci obilježavaju Dan Anzaka. Prvo je obilježen u čast australijsko-novozelandskog armijskog korpusa (ANZAC) koji se borio kod Gallipolja 1915. za vrijeme Prvog svjetskog rata.

Danas se ovaj dan obilježava u čast svim Australcima koji su služili i poginuli u ratu i operativnoj službi.

Wreaths are placed on the Cenotaph during the Anzac Day Dawn Service at Martin Place in Sydney, Monday, April 25, 2022. Source: AAP / BIANCA DE MARCHI/AAPIMAGE

Otiđite na jutarnju službu

Na dan Anzaka, jutarnje službe se održavaju širom zemlje. Počinju oko 4:30 ujutro, što je vrijeme kada su se vojnici iskrcali na Galipolje. Vrijeme početka može biti drugačije u nekim glavnim gradovima Australije.

To je ceremonija sjećanja na one koji su poginuli ili stradali u svim ratovima i oružanim sukobima koji su uključivali Australiju.

Poslije službe slijedi takozvani Vatreni doručak najčešće u vojnim klubovima RSL (Returned and Services League), koji se sastoji od jednostavnog roštilja sa kobasicama, pecivama, jajima i ponekad kafom i rumom.

Naziv Gunfire Breakfast odnosi se na doručak koji su vojnici pojeli jutro prije bitke.

Women march carrying photos of relatives during the Anzac Day parade in Sydney, Australia, Sunday, April 25, 2021. Source: AP / Mark Baker/AP/AAP Image

Vaš lokalni Marš veterana

Kasnije u jutarnjim satima, širom zemlje se održavaju Marševi veterana.

"Danas je ostalo vrlo malo veterana iz Drugog svjetskog rata, a oni koji jesu, već su u svojim 90-im godinama. Ipak, ima veterana iz kasnijih sukoba poput ratova u Koreji i Vijetnamu, i modernijih sukoba poput onih u Somaliji, Afganistanu i Iraku u kojima su služile australske kopnene snage, mornarica i avijacija,” objašnjava Brian Dawson, pomoćnik direktora Nacionalne kolekcije u Australskom ratnom memorijalu.

"Ima i inostranih trupa, to jeste onih koji su se borili u drugim ratovima i koji su sada u Australiji."

A war veteran shares a laugh with his grandaughter (R) in Sydney on April 25, 2016 during the Anzac parade to mark the centenary of the Gallipoli landings. Source: AFP / PETER PARKS/AFP via Getty Images

Gdje da idete?

U svakom glavnom gradu saveznih država i teritorija Australije održava se jedna velika jutarnja služba i marš za dan Anzaka. U Canberri se komemoracije održavaju ispred Ratnog memorijala Australije Australian War Memorial. U Sydneyu se održava ispred The Cenotaph in Martin's Place, a u Melbourneu ispred Ratnog memorijala - Shrine of Remembrance.

Jutarnje službe, vatrene doručke i marševe organizuje australski klub vojske, i ako želite saznati šta se dešava u vašem dijelu grada, najbolje se raspitati u lokalnom klubu vojske - RSL Club.

Veterani i njihove porodice će često provesti dan u svom lokalnom RSL-u. To je dobro mjesto za igru na sreću, pismo- glava, two-up, koja se jedino na Dan Anzaka može igrati legalno.

То је јеdnostavna igra u kojoj se bacaju dva novčića, a ljudi se klade da li će biti pismo ili glava. Nagradni fond sastoji se od uloga koji prilažu učesnici u igri.

CANBERRA, AUSTRALIA - APRIL 25: Poppies are placed beside the names of those who lost their lives on the Roll of Honour for World War II during the ANZAC dawn service at the Australian War Memorial on April 25, 2009 in Canberra, Australia. Credit: Mark Nolan/Getty Images

Simboli Dana Anzaka

Postoji nekoliko simbola povezanih sa Danom Anzaka. Ljudi na dan nose grančicu ruzmarina, biljku koja je rasla na poluostrvu Galipolje. Neki ljudi su takođe razmnožavali bor samotnjak i ružu Galipolja nakon što su vojnici donijeli sjeme iz regiona Galipolja.

Crveni mak je evropski izvorni cvijet koji je procvjetao na ratištima nakon Prvog svjetskog rata. Postao je simbol sjećanja na poginule australske vojnike.

„Оdа sjećanjа“ је pjesmа koja se obično recituje tokom službi na Dana Anzaka u znak sjećanja na žrtve rata. SBS je u saradnji sa Ratnim memorijalom Australije snimio prijevode Ode of Remembrance na 45 jezika.

Biskvit Anzaka - Anzac biscuit je još jedan od simbola koji prati obilježavanje Dana Anzaka.

Biskvit Anzaka

Anzac biscuit je slatki biskvit, popularan u Australiji i Novom Zelandu, napravljen od valjane zobi, brašna, šećera, putera, zlatnog sirupa, sode bikarbone, kipuće vode i (opcionalno) osušenog kokosa.

Vjeruje se da su ove kekse žene i ženske grupe slale vojnicima u inozemstvo jer se sastojci ne kvare lako, a keksi su se dobro čuvali tokom pomorskog transporta.

SYDNEY, AUSTRALIA - APRIL 25: Service medal are displayed as war veterans, defence personnel and war widows make their way down Elizabeth Street during the ANZAC Day parade on April 25, 2022 in Sydney, Australia. Anzac day is a national holiday in Australia, traditionally marked by a dawn service held during the time of the original Gallipoli landing and commemorated with ceremonies and parades throughout the day. Anzac Day commemorates the day the Australian and New Zealand Army Corp (ANZAC) landed on the shores of Gallipoli on April 25, 1915, during World War 1. (Photo by Brendon Thorne/Getty Images) Credit: Brendon Thorne/Getty Images

Saznajte više o Danu Anzaka

Više informacija o Danu Anzaka i vojnoj historiji Australije možete naći na internet stranici Ratnog memorijala Australije - Australian War Memorial. Memorijal možete posjetiti i lično u Canberri. Neke izložbe su dostupne u prijevodu na nekoliko jezika.