درک عمق فرهنگی هنر طراحی لباس مردمان ملل اول

AUSTRALIA EXPLAINED - INDIGENOUS FASHION

Back in Blak Runway 2025 Source: AFP / WILLIAM WEST

اگر مدتی را در آسترالیا سپری کرده باشید، احتمالاً متوجه سبک لباس پوشیدن راحت و غیررسمی مردم شده‌اید. لباس‌های ورزشی، برندهای مرتبط با موج‌سواری و پوشاک کژوال یا غیررسمی در همه جا به چشم می‌خورند. اما جنبه دیگری از دنیای مود در آسترالیا وجود دارد که اکثر تازه‌واردان در ابتداء چیزی درباره آن نمی‌شنوند. طراحان بومی و جزیره‌نشینان تنگه تورس، هزاران سال است که به طراحی لباس و زیورآلات مشغول‌اند و این هنر امروزه بیش از هر زمان دیگری زنده و پویاست. شما می‌توانید این آثار را در صحنه‌های نمایش لباس، کمپاین‌های جهانی و حتی در پوشاک روزمره مشاهده کنید. در این بخش از "روزنه‌ای به آسترالیا"، خواهید آموخت که چه چیزی هنر طراحی لباس مردمان ملل اول را متمایز می‌کند، چگونه این هنر با محیط زیست پیوند می‌خورد و شما چگونه می‌توانید از این طراحان حمایت کنید.


Key Points
  • مردمان بومی و جزیره نشینان تنگه تورس هزاران سال است که لباس و زیورآلات طراحی می کنند؛ آثاری که با اقلیم سازگار است و فرهنگ، جامعه و قصه ها را پاسداری می کند.
  • طراحان ملل اولی امروز با افتخار در سطح جهان دیده می شوند.
  • در بسیاری از پوشاک ملل اولی، از آثار هنری هنرمندان ملل اولی استفاده می شود و نام آنان ذکر می شود و حق الزحمه شان پرداخت می گردد.
  • طراحان ملل اولی با تکیه بر دانش سنتی، در پایداری محیط زیست پیشگام اند.

پیش از استعمار، مردمان ملل اول در سراسر آسترالیا لباسهای را توسعه دادند که با اقلیم، محیط زیست و شیوه زندگی شان سازگار بود. آنچه مردم می پوشیدند می توانست نشان بدهد که آنان کی استند، از کجا می آیند و به کدام جامعه تعلق دارند. بسیاری از طراحان ملل اولی امروز هم مود را از همین زاویه می بینند: چیزی که قصه، فرهنگ و مراقبت از سرزمین را به زندگی روزمره می آورد.

AUSTRALIA EXPLAINED—FIRST NATIONS FASHION
You can see Aboriginal and Torres Strait Islander fashion at national events like Australian Fashion Week. Credit: Rob Hookey/Getty Images

امروز مود ملل اولی را در کجا می توان دید؟

برای مدت طولانی، مود مردمان بومی و جزیره نشینان تنگه تورس در رسانه های همه گانی به ندرت دیده می شد. پوشاک سبک غربی از راه برنامه های خاص، مکاتب و سیاست های حکومتی ترویج می شد، در حالی که مردمان ملل اولی لباس های فرهنگی شان را در جوامع و مراسم سنتی زنده نگه می داشتند.

در یک دهه گذشته، این وضعیت شروع به تغییر کرده و طراحان ملل اولی امروز با افتخار در سطح جهان نمایان تر شده اند.

شما می توانید مود بومی و جزیره نشینان تنگه تورس را در رویداد های ملی مانند "هفته مود آسترالیا" ببینید، همچنان در نمایش سالانه "Country to Couture " که یکی از رویداد های شناخته شده در این حوزه است.

این آثار در رسانه های بزرگ هم بیشتر دیده می شود؛ از جمله روی جلد مجله هایی مانند ووگ.

در کنار این، برنامه ها و ابتکار هایی مثلFirst Nations Fashion + Design  وNational Indigenous Fashion Awards  کمک کرده اند تا برای خلاقان ملل اولی، بستر های مستقل و دیده شدنی تر ساخته شود.

Australia Explained - Indigenous Fashion
Caption: Artist and designer Grace Lillian Lee employs traditional Torres Strait Island weaving techniques to create her sculptural pieces, as showcased at Paris Fashion Week 2025. Credit: Foc Kan/WireImage/Getty Images

یاتو ویدرز هانت، خلاق دینگوتی و انایوان و بنیان گذار جامعه آنلاین Aus Indigenous Fashion,Yatu Widders Hunt به یاد می آورد که وقتی در سیدنی بزرگ می شد، میزان دیده شدن و بازنمایی این بخش در رسانه ها محدود بود.

یاتو ویدرز هانت می گوید: وقتی نوجوان بودم، دنبال راهی می گشتم که با هویت خودم و هم با جلوه های معاصر هویت ملل اولی پیوند برقرار کنم . بعد دریافتم که مود یک راه بسیار خوب برای این کار است.
Yatu Widders Hunt

نتن مک گوایر، مودل واجوک نونگار و بنیان گذار "موب اِن فیشن" Mob in Fashion ، می گوید زمانی که مدلینگ را آغاز کرد، در بسیاری از پروژه ها معمولاً تنها فرد بومی در صحنه بود. امروز او می گوید که چهره ها و استعداد های بیشتری از ملل اولی را در این صنعت می بیند.

او می گوید: «همه چیز دقیقاً همین است که مردم ما دیده شود و زیبایی ما در این کشور تقدیر گردد. »

Nathan McGuire.jpg
Whadjuk Noongar model and Mob in Fashion founder Nathan McGuire. Credit: Nathan McGuire

چه چیز مود ملل اولی را متفاوت می سازد؟

بسیاری از برند های ملل اولی خود را "قصه محور" یا "پیوند خورده با سرزمین" معرفی می کنند. در اینجا منظور از سرزمین تنها خاک نیست؛ بلکه آب، آسمان، جامعه و فرهنگ را هم در بر می گیرد.

طرح ها اغلب با مکان های مشخص، زبان ها یا درونمایه های فرهنگی گره می خورد. چاپ ها هم معمولاً از آثار هنری هنرمند های ملل اولی گرفته می شود؛ به گونه واضح نام هنرمند ذکر می شود و حق الزحمه او پرداخت می گردد.

بسیاری از این برند ها با رویکرد آهسته مود کار می کنند و مجموعه های کوچک تر عرضه می کنند تا کیفیت و پایداری محیط زیست در اولویت باشد.

لیاندرا گایکامانگو، مدیر هنری و بنیان گذار برند پوشاک تفریحی Liandra، می گوید برندش را برای شریک ساختن فرهنگ به شیوه آزاد و دعوت کننده ساخته است.

لیاندرا گایکامانگو می گوید: «ما همیشه رنگ، فرهنگ و شادی را پاسداری کرده ایم. در واقع، مود را به عنوان یک دعوت باز فراتر از جامعه ما بکار میبریم. تا مردم دیگر بتوانند از راه این برند با ما ارتباط بگیرند و گوناگونی هویت آسترالیا و ظرافت های فرهنگی آن را ببینند و جشن بگیرند.»
Liandra Gaykamangu

از همان آغاز، هر مجموعه لیاندرا یک قصه را با خود داشته است. نقش روی یک پیراهن یا لباس معمولاً فقط برای زیبایی نیست؛ خیلی وقت ها می تواند بازگوی فرهنگ، تاریخ یا جامعه باشد.

آیا مود ملل اولی پایدار است؟

بسیاری از طراحان ملل اولی کار خود را ادامه یک رابطه خیلی قدیمی با سرزمین و منابع می دانند. در شیوه های سنتی تولید لباس، تنها به اندازه نیاز از منابع بدست میامد، به گیاهان و حیوانات احترام گذاشته می شد و فصل ها و زمان برداشت به درستی درک می شد. برند های امروزی هم همین طرز دید را با سیستم مود امروز سازگار می سازند.

یاتو ویدرز هانت باور دارد دانش ملل اولی برای صنعت که می خواهند به تغییرات اقلیمی و اضرار محیط زیست پاسخ بدهند، حیاتی است. او می گوید: «طراحان ملل اولی پیشگام اند که چگونه می شود کاروبار سودآور را به شیوه ای ساخت که با در نظر گرفتن سرزمین ها انجام شود.»

برای مصرف کنندگان، این می تواند به معنای انتخاب لباس های باشد که هم از فرهنگ حمایت می کند و هم از شیوه های دقیق تر و درازمدت تولید.

Yatu Widders Hunt.jpg
Yatu Widders Hunt, founder of online community Aus Indigenous Fashion. Credit: Yatu Widders Hunt

ایجاد مسیر های کاری برای خلاقان ملل اولی

با افزایش شمار برند ها و استودیوهای متعلق به مردمان بومی و جزیره نشینان تنگه تورس، فرصت های بیشتری برای کار با معاش در سراسر زنجیره مود ایجاد می شود.

لیاندرا از برند خود استفاده می کند تا جوامع دوردست را به فرصت های صنعت وصل بسازد. او می گوید از راه پروژه ها و همکاری ها، برندش به خلاقان نوپا کمک کرده تا تجربه حاصل نموده و بعد مسیر کاری خود را بسازند: «ما مودل های داشتیم که با بهترین ادارات مودلینگ آسترالیا قرارداد بستند، در رنوی های مود بین المللی قدم زدند، کمپاین های بزرگ گرفتند و استقلال اقتصادی حاصل کردند.»

یاتو یادآوری می کند که در سطح ملی، تجارت های ملل اولی همین حالا هم بخش مهمی از اقتصاد است و باید حمایت شود. او می گوید: «ما یک بخش تجارت های ملل اولی داریم که واقعاً رو به رشد است. طراح ها و هنرمندان ما به شمول مناطق دوردست در سراسر کشور کار می کنند،. پس وقتی مود ملل اولی را می خرید، از تجارت های ملل اولی هم حمایت کنید.»

آیا می توانم برند های بومی را بپوشم؟

گاهی فهمیدن این که چگونه به گونه محترمانه با مود ملل اولی تعامل کنیم، ساده نیست. اما چند نکته می تواند کمک کند.

بسیاری از برند های ملل اولی واضح می نویسند که کدام طرح ها «مناسب برای همه» است؛ یعنی هر کسی می تواند آن را بپوشد.

بعضی اقلام که معمولاً برای مراسم یا نقش های ویژه فرهنگی ساخته می شود، فقط مخصوص مردمان بومی و جزیره نشینان تنگه تورس است. این موارد معمولاً در ویب سایت یا روی شناسنامه لباس به شکل واضح مشخص می شود.

بسیاری از برند ها روی لیبل لباس یا آنلاین، معلوماتی در باره هنرمند، جامعه و قصه پشت طرح شریک می سازند.

یاتو توضیح می دهد: «به باور من، اکثریت طراحان ملل اولی کار های می سازند که برای همه قابل دسترس است، نه فقط برای مردم بومی. و این هیجان انگیز است، چون قصه گویی ملل اولی در واقع بخش مرکزی هویت آسترالیایی است. فرهنگ ما بسیار سخاوتمند و گرم است و ما دوست داریم مردم به آن افتخار کنند.»

David Jones Indigenous Fashion Projects
David Jones Indigenous Fashion Projects show during Australian Fashion Week Source: Getty / Jason McCawley for AFW

  نتن می گوید مود یک راه مدرن و لذت بخش است تا مهاجران تازه وارد بتوانند با جوامع ملل اولی پیوند برقرار کنند. او می گوید خرید از یک برند ملل اولی، رفتن به نمایش های مود، یا دنبال کردن طراحان در رسانه های اجتماعی، همه می تواند نقطه آغاز باشد.

او می گوید: «به عنوان یک امتداد از این که بخشی از فرهنگ آسترالیایی باشید، این یک راه خیلی خوب است تا با جامعه ما ارتباط بگیرید.»

مود ملل اولی می تواند راهی باشد برای ساختن احترام و ارتباط؛ از مسیر چیزی به سادگی لباس هایکه می پوشیم.

براى بدست آوردن معلومات و توصيه‌‌هاى ارزشمند بيشتر در مورد جابجا شدن تان در زندگى نو در آستراليا در پادکست Australia Explained اشتراك يا آن‌را تعقيب كنيد.

اگر سوال يا نظرى داشته باشيد، آن‌را از طريق ايميل به آدرس australiaexplained@sbs.com.au بفرستيد.


به اشتراك بگذاريد

Follow SBS Dari

Download our apps

Watch on SBS

SBS World News

Take a global view with Australia's most comprehensive world news service

Watch now