Hoe koop je op een ethisch verantwoorde manier inheemse kunst in Australië?

Het kopen van Aboriginal- en Torres Strait Islander-kunst kan betekenisvol zijn, maar hoe weet je of het echt en ethisch verantwoord is? Nepkunst blijft een probleem in Australië en de bescherming ervan is nog in ontwikkeling. Deze afelvering van Australia Explained helpt je te begrijpen waar je op moet letten, welke vragen je moet stellen en waar je veilig kunt kopen. Door bewust te kiezen, kun je First Nations-kunstenaars en hun gemeenschappen ondersteunen.

According to Productivity Commission estimates, three quarters of Indigenous-style souvenirs in the Australian market are made overseas. Credit: Richard I'Anson/Getty Images

Hoofdpunten

• Juridische inspanningen om de inheemse culturele en intellectuele eigendomsrechten in Australië te beschermen, zijn nog gaande.
• Het stellen van de juiste vragen aan verkopers van Aboriginal- of Torres Strait Islander-kunst en -ambachten is essentieel.
• Het kopen van authentieke First Nations-kunstwerken leidt tot gedeelde voordelen voor kunstenaars, gemeenschappen en kopers.

• Is inheemse kunst en ambacht beschermd in Australië?
• Hoe koop ik op een verantwoorde manier Aboriginal- of Torres Strait Islander-kunst?
• Waar kan ik authentieke, ethisch verantwoorde inheemse kunst kopen?
• Welke vragen moet ik stellen aan verkopers van inheemse kunst of handwerk?
• Is alle Aboriginal en Torres Strait Islander kunst hetzelfde?

Authentieke kunstwerken van de First Nations worden over het algemeen beschouwd als van grote culturele en artistieke waarde.

Dit komt doordat ze deel uitmaken van een cultureel erfgoed dat al meer dan 60.000 jaar van generatie op generatie wordt doorgegeven.

Is inheemse kunst en ambacht beschermd in Australië?

Inheemse culturele en intellectuele eigendom (ICIP) omvat alle aspecten van de traditionele kennis en culturele uitingen van Aboriginals en Torres Strait Islanders.

Symbolen en ontwerpen behoren tot de meest herkenbare vormen van ICIP.

A carved wooden fish from the Torres Strait Dauan Island community. Credit: Oliver Strewe/Getty Images

“Maar ICIP is meer dan alleen het fysieke kunstwerk,” legt Quandamooka-vrouw Stephanie Parkin, een advocaat gespecialiseerd in intellectueel eigendom uit.

“ICIP omvat alles wat je niet kunt zien, het verhaal achter het kunstwerk, alles wat de kunstenaar heeft beïnvloed om dat werk te creëren en zijn of haar verhaal op die manier te vertellen.”

Gebruiken en betekenissen kunnen sterk verschillen tussen gemeenschappen, dus het is belangrijk om de lokale context te begrijpen.

De Australische overheid heeft zich ertoe verbonden specifieke wetten in te voeren ter bescherming van ICIP, "onder meer om de schade aan te pakken die wordt veroorzaakt door namaakkunst, -producten en -souvenirs". Deze beschermingsmaatregelen zijn nog in ontwikkeling.

Stephanie Parkin is ook voorzitter van de Indigenous Art Code, een nationale organisatie die na een Senaatsonderzoek in 2007 werd opgericht om kunstenaars en hun werk te beschermen via een vrijwillige gedragscode voor bedrijven en kunsthandelaren.

Het probleem van namaakkunst bestaat al decennia. Het heeft niet alleen financiële gevolgen voor kunstenaars, maar veroorzaakt ook culturele schade en heeft gevolgen voor gemeenschappen.

Stephanie Parkin

Hoe koop ik op een verantwoorde manier Aboriginal- of Torres Strait Islander-kunst??

Saretta Fielding is een kunstenaar, ontwerper en ondernemer van de Wonaruah Nation en lid van de raad van bestuur van de Indigenous Art Code.

"Het is echt een ethische en culturele reis wanneer je een kunstwerk koopt van inheemse mensen in Australië", zegt ze.

Fielding schetst drie belangrijke stappen voor consumenten:

• Beoordeel de authenticiteit van het werk
• Neem contact op met ethische verkoopkanalen
• Stel de juiste vragen

Saretta Fielding says asking the right questions is key. Credit: Saretta Fielding 2021/Raymond Kelly

Waar kan ik authentieke, ethisch verantwoorde inheemse kunst kopen?

Authentieke inheemse creaties en producten worden gemaakt door inheemse kunstenaars met een band met 'country', of gereproduceerd met toestemming van de kunstenaar.

Kopen via ethische kanalen zorgt ervoor dat de economische opbrengsten ten goede komen aan de makers en hun gemeenschappen.

Er zijn verschillende manieren om dit te doen, zoals rechtstreeks kopen bij kunstenaars, inheemse kunstbeurzen bezoeken of via meer dan 100 Indigenous Art centres in het hele land, aldus Parkin.

Je kunt ook zoeken naar een bedrijf, galerie of kunsthandelaar die het zwart-rode logo van de Indigenous Art Code op hun winkelpui of website toont. Dit geeft aan dat ze zich vrijwillig inzetten voor ethische handel met de kunstenaars, als een garantie voor de consument.

Any piece of Aboriginal and Torres Strait Islander art over $250 should come with a Certificate of Authenticity. Credit: Aboriginal Art Co.

Welke vragen moet ik stellen aan verkopers van inheemse kunst of handwerk?

Of je nu originele kunst koopt of een gelicentieerde reproductie van een ontwerp, het is belangrijk om je te verdiepen in de kunstenaar, de band van de kunstenaar met het land en onder welke voorwaarden het werk wordt verhandeld.

"Die informatie hebben en de juiste vragen kunnen stellen is echt de eerste stap", zegt kunstenares Saretta Fielding.

Ze raadt aan het advies op de website van de Indigenous Art Code te volgen.

Je kunt beginnen met deze vragen:

• Wie is de kunstenaar?
• Waar komt de kunstenaar vandaan?
• Hoe wordt de kunstenaar betaald?

Dot painting is one of the many forms of Aboriginal art, and varies from region to region. Credit: Marianna Massey/Getty Images

Is alle Aboriginal en Torres Strait Islander kunst hetzelfde?

Door kunst van Aboriginals en Torres Strait Islanders op ethische wijze aan te kopen, zorgen we ervoor dat kunstenaars en gemeenschappen de rijkdom en diversiteit van hun erfgoed met een breder publiek kunnen blijven delen.

Wanneer je iets van een kunstenaar koopt, komt dat vaak ook ten goede aan de gemeenschap waarin die kunstenaar actief is.

Saretta Fielding

First Nations-kunst in Australië omvat millennia en is voortdurend in ontwikkeling.

Ze komt in verschillende vormen en stijlen voor – net zoveel als de honderden verschillende taalgroepen en culturen die ze vertegenwoordigt.

Wees alert op misvattingen over "alle Aboriginal kunstenaars zijn hetzelfde", concludeert Fielding.

"We zijn divers en wonen verspreid over regio's, afgelegen gebieden en zelfs in steden. En we werken eraan om authentieke Aboriginal kunst op de markt te brengen."

Vragen of ideeën voor de redactie van Australia Explanied? Stuur een e-mail naar [e-mail].