Key Points
- တၢ်ဟံးန့ၢ်ကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်သးလၢကဒုးအိၣ်ထီၣ်ပှၤထူလံၤဖိခၢၣ်စးဖဲဘျီၣ်ဒိၣ်အပူၤကတၢၢ်ကွံာ်ဒီးတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖး 'No' န့ၣ်လီၤ.
- ကီၢ်စဲၣ် ၆ဘ့ၣ် အမဲာ်ညါ Northern Territory စ့ၢ်ကီးဟ့ၣ်ဝဲတၢ်ဖးလၢ 'No' ဖဲလၢ ACT ဟ့ၣ်ဝဲတၢ်ဖးလၢ 'Yes' န့ၣ်လီၤ.
- ကိတိာ်ခိၣ်ကျၢၢ် Anthony Albanese ဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်ပှၤအီစထြ့လယါဖိသ့ၣ်တဖၣ်လၢကဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်ကိးအသးတပူၤဃီန့ၣ်လီၤ.
ပှၤအီစထြ့လယါဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဂ့ၢ်လိာ်ဝဲတၢ်ဆှၢနုာ်လၢတၢ်ကပၢနုာ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤပှၤထူလံၤဖိခၢၣ်စးဖဲဘျီၣ်ဒိၣ်အပူၤဖဲထံကီၢ်သဲစးတၢ်ဘျၢခိၣ်သ့ၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.
ဖဲမုၢ်ဃုနံၤ တၢ်ဟံးန့ၢ်ကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်သး လၢအကဲထီၣ်တၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤတခါန့ၣ် ပှၤအိၣ်ဖဲကီၢ်စဲၣ်ဃုဘ့ၣ်ဒီး ကဝီၤဒိၣ်တၢ်ပၢ Northern Territory သ့ၣ်တဖၣ်ဟ့ၣ်ဝဲတၢ်ဖးလၢ 'No' န့ၣ်လီၤ.
ထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဖးစရီစ့ၢ်ကီး အဆၢအိၣ်ဖျါထီၣ်လၢ တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖး 'No' အါဝဲန့ၣ်လီၤ.
ဝ့ၢ်ခိၣ်တၢ်ပၢ ACT မ့ၢ်တၢ်ပၢထဲတခါဧိၤလၢ အဟ့ၣ်တၢ်အနီၣ်ဂံၢ်အါလၢ 'Yes' န့ၣ်လီၤ.
ကိတိာ်ခိၣ်ကျၢၢ် Anthony Albanese လၢအသးဟးဂီၤဒီးတၢ်ဂံၢ်အံၤစံးဝဲဒၣ်လၢ တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖးအဆၢအံၤ “တမ့ၢ်တၢ်လၢ အပာ်ပနီၣ် ပမ့ၢ်မတၤတဂၤလဲၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဒီး တၢ်အံၤတမ့ၢ်တၢ်လၢအမၤလီၤဖးပှၤဘၣ်”န့ၣ်လီၤ.
“ခဲကနံၣ်အံၤန့ၣ် အိၣ်ဒၣ်လၢပဝဲကိးဂၤကဘၣ်ဟဲပာ်ဖှိၣ်ထီၣ်သကိးပသးတပူၤဃီဒီး ဃုကျဲအဂၤလၢ ကတုၤဃီၤဆူ တၢ်က့ၤအိၣ်ဃူအိၣ်ဖှိးက့ၤတခါဃီအံၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.”
ပှၤထီဒါတၢ်အခိၣ် Peter Dutton ဃ့ထီၣ်လၢ ထံကီၢ်အံၤကအိၣ်ဒီးတၢ်ဃူတၢ်ဖိး, ပာ်ပနီၣ်ဝဲဒၣ် တၢ်ဟံးန့ၢ်ကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်သးအံၤ မ့ၢ်ဒၣ်တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤတခါလၢ အီစထြ့ယါကီၢ် တလိၣ်ဘၣ်အီၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
အဝဲစံးလၢ “တၢ်ဆှၢနုာ်ဒီး တၢ်ဖံးတၢ်မၤတဆီဘၣ်တဆီန့ၣ် ကြၢးဘၣ်တၢ်ပာ်လီၤအီၤဒ်အမ့ၢ်တၢ်မၤဃူမၤဖိးပှၤအီစထြ့လယါဖိအဂီၢ်, တဘၣ်မ့ၢ်တၢ်မၤလီၤဖးပှၤဘၣ်.”
တၢ်ဟ့ၣ်တဖးအဆၢအိၣ်ဖျါထီၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ အီစထြ့လယါပှၤထူလံၤဖိတနီၤ ပာ်ဝဲတၢ်အံၤဒ်အမ့ၢ် တၢ်ဂံၢ်စၢ်ဘါစၢ်ကစုဒုတခါ ဒီး မ့မ့ၢ်ပှၤဂုၤပှၤဂၤသ့ၣ်တဖၣ် အိၣ်ကတဲာ်ကတီၤပာ်သးလၢ ဆူမဲာ်ညါတၢ်ကမၤအသးဒ်လဲၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.
အီစထြ့လယါပှၤထူလံၤဖိဂ့ၢ်ဝီကိတိာ်ဒီး ပှၤဂဲၤလိာ်လၢ 'Yes' အဂီၢ် Linda Burney စံးဝဲဒၣ် ခီဖျိလၢတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖးအံၤအဃိ အဝဲအိၣ်ဒီးတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသးကျၢၤမုဆှုလၢ ပှၤထူလံၤဖိ ခိၣ်နၢ် စၢၤသွဲၣ်သီကဟဲအိၣ်ဖျါထီၣ်န့ၣ်လီၤ.
ပှၤဆီၣ်ထွဲ 'No' တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤ Nyunggai Warren Mundine စံးဝဲဒၣ် ဘၣ်ဃးတၢ်ဂ့ၢ်ကီလၢပှၤထူလံၤဖိအပှၤတဝၢသ့ၣ်တဖၣ် ဘၣ်ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်အီၤအံၤ ကဘၣ်မၤဝံၤမၤတဲာ်ကွံာ်အီၤဒ်လဲၣ်န့ၣ် ပှၤအီစထြ့လယါဖိသ့ၣ်တဖၣ် ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲအဝဲသ့ၣ်တၢ်ပာ်သးန့ၣ်လီၤ.
အဝဲစံးလၢ “ပှၤကညီသ့ၣ်တဖၣ် ကဘၣ်ပာ်ပတုာ်ကွံာ် အတၢ်ပာ်တဒၢအမဲာ်လၢ တၢ်မၤဆူၣ်မၤဆီး, တၢ်မၤဆါပယွဲ, တၢ်ဖီၣ်ဂၢၢ်ဆူၣ်တၢ်ဒီး တၢ်သကဲးပဝးတကြၢးတဘၣ်လၢ အအိၣ်ကဲထီၣ်အသးဖဲပှၤထူလံၤဖိအပှၤတဝၢသ့ၣ်တဖၣ်အပူၤအံၤန့ၣ်လီၤ.”
အိၣ်ဒီးတၢ်မၤန့ၢ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤ လၢအဘၣ်ဃး ၂ဝ၂၃ ပှၤထူလံၤဖိခိၣ်စးဖဲဘျီၣ်ဒိၣ်အပူၤ တၢ်ဟံးန့ၢ်ကမျၢၢ်တၢ်ဘၣ်သးအဂ့ၢ် ဖဲသကုၤ SBS ပှာ်ဘျးစဲသန့အပူၤ လၢအပၣ်ဃုာ် ပှၤထူလံၤဖိတၢ်ထံၣ်တၢ်ပာ်သးအဂ့ၢ် ဖဲ NITV ကွဲၤထံၣ်ဟူအပူၤတက့ၢ်.
လၢတၢ်ကွဲးပာ်ဖျါတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤ, တၢ်ဂီၤမူဒီး podcasts လၢအအိၣ်လၢကျိာ်အကလုာ် ၆ဝ ဘျဲၣ်အဂီၢ် လဲၤအိၣ်သကိးဘၣ် SBS Voice Referendum အလီပှာ်ယဲၤသန့ မ့တမ့ၢ် လဲၤနုာ်လီၤကွၢ်ကလီဘၣ် တၢ်ကစီၣ်လၢခံကတၢၢ်ဒီး တၢ်ပဲၤထံနီၤဖးတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤဒီး တၢ်သူၣ်ဖှံသးညီ အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ် လဲၤနုာ်လီၤကွၢ်ဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်ဖဲ SBS On Demand တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤတက့ၢ်.
