ایرانیان به مناسبت چهلمین روز از آغاز اعتراضات گسترده ضد دولتی ــ اعتراضاتی که با سرکوب شدید و کشته شدن هزاران نفر همراه بود ــ بار دیگر شعارهای اعتراضی سر دادند.
دانشجویان نیز روز یکشنبه برای دومین روز متوالی در چند دانشگاه کشور تجمع کردند؛ تجمعاتی که در برخی موارد به درگیری انجامید و نشانهای تازه از تداوم نارضایتیها علیه حاکمیت روحانی ایران تلقی میشود.
در دانشگاه صنعتی شریف تهران، معترضان با سر دادن شعارهایی علیه علی خامنهای او را «رهبر قاتل» خواندند و خواستار بازگشت رضا پهلوی به عنوان پادشاه شدند. در جریان تنشها شعارهایی مانند «بیشرف» و «مرگ بر دیکتاتور» نیز شنیده شد.
خبرگزاری خبرگزاری فارس از زخمی شدن شماری از افراد در درگیریهای این دانشگاه خبر داد و اعلام کرد تجمعی که قرار بود به صورت تحصنی آرام برگزار شود، با بروز تنش مختل شد. همچنین گزارشهای منتشرشده از سوی آژانس فرانس پرس و شبکه ایران اینترنشنال حاکی از گستردگی تجمعات در این دانشگاه است.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که تنشها میان تهران و واشینگتن ادامه دارد. سرکوب اعتراضات ماه گذشته باعث شد دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تهدید به اقدام نظامی کند؛ هرچند تمرکز اصلی هشدارهای او بر برنامه هستهای ایران بوده است.
ایران و آمریکا با میانجیگری عمان مذاکرات غیرمستقیم را از سر گرفتهاند، اما همزمان ایالات متحده حضور نظامی خود را در منطقه افزایش داده و ناوهای هواپیمابر و تجهیزات نظامی بیشتری اعزام کرده است.
همزمان، ایرانیان خارج از کشور نیز در چندین شهر جهان با برگزاری مراسم شمعافروزی یاد کشتهشدگان را گرامی داشتند؛ از جمله در نیویورک که مراسمی در پلههای کتابخانه عمومی نیویورک برگزار شد.
مذاکرات و تهدیدها
ناآرامیها نخست در ماه دسامبر در پی فشارهای طولانیمدت اقتصادی آغاز شد، اما بهسرعت به اعتراضات گسترده ضد دولتی تبدیل شد که با سرکوب خشونتآمیز نیروهای امنیتی مواجه گردید.
مقامهای جمهوری اسلامی بیش از ۳۰۰۰ کشته را تأیید کردهاند، اما مدعیاند خشونتها ناشی از «اقدامات تروریستی» با تحریک دشمنان ایران بوده است.
در مقابل، «آژانس خبری فعالان حقوق بشر» مستقر در آمریکا شمار کشتهشدگان را بیش از ۷۰۰۰ نفر اعلام کرده است؛ هرچند این رقم ممکن است بسیار بیشتر باشد.
از زمان موج نخست اعتراضات، آمریکا و ایران بارها تهدید به اقدام نظامی کردهاند. ترامپ ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن را به منطقه اعزام کرد و ناو دیگری به نام یواساس جرالد آر. فورد نیز از طریق مدیترانه در راه است.
ایالات متحده همچنین دهها هواپیمای جنگی دیگر را به خاورمیانه اعزام و سامانههای پدافند هوایی خود را تقویت کرده است.
وزیر امور خارجه ایران، عباس عراقچی، این هفته اعلام کرد پس از آخرین دور مذاکرات در ژنو سوئیس، ایران بهزودی پیشنویس پیشنهادی خود را ارائه خواهد داد. او همچنین گفت طرف آمریکایی «درخواست غنیسازی صفر» اورانیوم را مطرح نکرده است.
ایران تلاش برای تولید سلاح هستهای را رد میکند، اما بر حق خود برای غنیسازی اورانیوم با اهداف غیرنظامی تأکید دارد.
ترامپ هشدار داده است که اگر تهران به توافق نرسد «اتفاقات بدی» رخ خواهد داد و اعلام کرده ایران ۱۰ روز فرصت دارد.
در پی افزایش نگرانیها از درگیری، چندین کشور از جمله سوئد، صربستان، لهستان و استرالیا از شهروندان خود خواستهاند ایران را ترک کنند و هشدار دادهاند پروازهای تجاری ممکن است بهسرعت متوقف شود.
دور پیشین دیپلماسی هستهای سال گذشته با حمله غافلگیرانه اسرائیل به ایران متوقف شد و آمریکا نیز با هدف قرار دادن تأسیسات هستهای به متحد خود پیوست، پیش از آنکه آتشبس اعلام شود.
ایران تأکید کرده در صورت هرگونه حمله جدید از خود دفاع خواهد کرد.
رئیسجمهور ایران، مسعود پزشکیان، در سخنانی که از تلویزیون دولتی پخش شد گفت کشور «در برابر هیچ آزمونی تسلیم نخواهد شد، حتی اگر قدرتهای جهان با بیعدالتی در برابر ما بایستند و بخواهند ما را وادار به تسلیم کنند».
برنامه فارسی رادیو اسبیاس در روزهای شنبه و سه شنبه ساعت ۳ بعد از ظهر از طریق رادیو، به صورت آنلاین، کانال شماره ۳۰۲ تلویزیونهای دیجیتال و از طریق اپ رایگان SBS Audio قابل دسترس است. برای شنیدن برنامه های زنده و پادکست های ما اپ SBS Audio را از APP Store یا Google Play دانلود کنید. همچنین می توانید به اس بی اس فارسی از طریق اسپاتیفای، یا اپل پادکستز گوش کنید.
