SKIP TO MAIN CONTENT

Prostat kanser Australia át: Tes goron,elac goron ar modot

Doctor urologist consulting patient with prostatitis, explaining to him methods of treatment using anatomical model of male reproductive system. Prostatitis treatment
Prostate cancer is one of the most common cancers in men in Australia. Source: iStockphoto / peakSTOCK/Getty Images

Australia át fas zon beçaín manúic or butore ekzon oré diagnos gora za prostat kanser loí tarar hoyat ót.Prostat,hoti ris ar ki ki opceion ókkol asé tes goribolla,iín ór baabote buzi faílle modot oíbo sore bore biyaram doribolla.Aí bar ór Australia Explained ór episod ót ciki so prostat kanser ór baabote,PSA tes ór baabote,elac ókkol ar modot ór baabote.


Published

By Phil Tucak

Presented by Christos Kalemis, Yasmeen Ahmed

Source: SBS



Skip to podcast episode content

Australia át fas zon beçaín manúic or butore ekzon oré diagnos gora za prostat kanser loí tarar hoyat ót.Prostat,hoti ris ar ki ki opceion ókkol asé tes goribolla,iín ór baabote buzi faílle modot oíbo sore bore biyaram doribolla.Aí bar ór Australia Explained ór episod ót ciki so prostat kanser ór baabote,PSA tes ór baabote,elac ókkol ar modot ór baabote.


Key Points

  • Apart from skin cancer, prostate cancer is the most common cancer in Australia.
  • Prostate cancer has no specific symptoms; however benign enlargement of the prostate gland can cause difficulty passing urine.
  • The Prostate Specific Antigen (PSA) blood test is the main tool used to detect prostate cancer and is recommended for men from 50 years of age.
Prostate cancer, illustration
Prostate cancer, 3D illustration showing normal prostate gland and presence of tumour inside prostate gland which compresses urethra. Credit: KATERYNA KON/SCIENCE PHOTO LIBRA/Getty Images/Science Photo Libra

Prostat ''gland'' hode iba ki ar kiyalla iba mosola bonit faré?

Prostat 'gland' hodé iba beçaín dottú takéde iba walnut asé ibar óttor ar tol feç ór tolé asedé.

''Prostat iba fecak ór dabba tolé ar fec ók nól ór bazaíya asedé,ibat jerasin 'sperm' ór fani loí milada ziyan ólla jerasin ye gizi fa.Iba fani baír odé yan ólla,''buzaddé Professor Declan Murphy,ziba uggwá urologist asé ar Director of Genitourinary Oncology asé Peter MacCallum Cancer Centre Melbourne ót.

Zeíto neíki beçain dor boc boçibo,prostat hodé iba yo zeíto to boro oíbo.Boro oíbar zoriyayé urethra,ziba neíki fecak ór nol ga tu fecak nelaí de asé iba,ar yan ólla boli fecak ót yo mosola ó.

Yan ólla boli beçaín dóttu gum óttu hota bar uçi zagoí foré fecak goribolla, urology nurse practitioner Helen Crowe, Australian Prostate Centre óttu buzaddeí.

''Iba re hoddeíki 'benign' boro oíyede,mani oíyedeíki kanser noí.Iba boc oddé eitalla oddé.Kinti boro ón ór zoriyayé fecak ór hoílla hali goribolla mosola ó,eítta beçainddé ót gori faredeíki tarattu prostat 'gland'iba asede yan kiyalla toklif fadé eítalla,''Ms Crowe hoddé.

Prostat gland ibat fuk dori faré ya zohom óit faré ziba re neíki 'prostatitis' hó,yan olla boli fehana ar fec ókkor laín ór añte hasé duk fá.

''Tojorba iba ikkini gori aram nó laibo,beçaín dottú GP ír hasé zaíyaré huwaza añi gumzaí nafarir ar boíle yo ar eksersaís goílle duk fa,''Ms Crowe ye hoddé.

Prostat gland ót yo kanser óit faré hono ekan alamot sara,kintu sobse beci kanser óde beçaíndor butore Australia át.

“Oít faré hudun beçaín dolla yan hono boro mosola noí,kintu ar hududn beçaín dolla prostat kanser serious oít faré ar jaan zagót faré,''Prof Murphy yé buzaddé.

prostate 2.jpg
From left, Declan Murphy and Helen Crowe. Credit: Supplied

Prostat kanser oíbar waja ris ókkol ki ar tes asené cek goribolla?

Prostat kanser oíyedeíki sobse beci diagnos goro giyede kanser ór butore Australia át.Boc ón,fémli ír histori ar genetic ólla boli ris boçe biyaram iba oíbolla.

''Dunia ár buotre prostat kanser iba boro mosola oítaké,noya fonna ár butore dahaddé ki 2020 ar 2040 ór butore,prostat kanser aga gura dunia át duí bar gori boçi bodé yan,''Professor Murphy yé buzaddé.

Apart from skin cancer, this is the most common cancer diagnosed in men in Australia. The likelihood by the age of 80 of a man in Australia being diagnosed with prostate cancer is about one in five.
Professor Declan Murphy

Prostat kanser ón ór waja ókkolajo cundur gori buzi nafaré.Ms Crowe hoddé.

PSA, ya prostate-specific antigen, iba oíyedéíki lo tes zibat ót gori faré prostat kanser oíbode yan alamot ókkol nó oíbar agottú.Australia át ajo nacional screen purugaram naí.eítalla PSA tes ór baabote cundur gori bafi sinti goribolla GP loí faída ar hoti ír baabote mocwara goribadé.

50 bosor boc curu oíye loti mocwara gori fariba tuañar GP loí ki PSA tes goron soí oíbo naki noíbo.Beçaín zin óttu ris beci asé tarare mocwara diyazade ki soré bore fusar goribolla.

''Alomot ólla boí no taíkko,zedice prostat kanser ólla sinta laílé,''hodde Professor Murphy yé.

''Hudun biyarama ókkol asede ki tarattu ris bec asé óibar prostat kanser,zitarattú doro fémli histori asé,genetic ór mosola asé...iíndilla halot ót cek goribar hota hoí fariba 45 bosor boc óttu loti.''

DECLAN MUPHY Robotic surgery in action 1 - credit Declan Murphy.png
Robotic surgery is used to treat some prostate cancer conditions. Credit: Declan Murphy

Prostat kanser ór elac goribar opcion ókkol ki asé?

Prostat kanser ór elac ar manaj goron biyaram huddur ar hondilla óiyede yan loí hota zeíñte diagnos goíjje eíñte loti.

''Biyaram ókkol óttu zana foribodeíki prostat kanser diagnos oíyede yan ór mani elac nai do noí,” Professor Murphy buzaddé.

''Haleke,dec Australia dilla,90 persen biyaram ókkol óttu kanser prostat ór zagat asé zeíñte diagnos goíjje eíte,eíttalla nozor rakon oiyedeíki am moswara kanser iba kabu rakibolla.''

Kanser nozor rakon ór thaim ót,thaímye thaímye tes gora foribo ar cek gora foribo.Kanser boçedde yan daha zaílé elac goribar mocwara dit faré.

Biyaramma zitara óttu doro prostat kanser oíye tararé opecion, radiation therapy, chemotherapy ar hormone therapy goribar bafibolla mocwara dibo.

“Ya la hoto dilla jinis ókkol ase elac goribolla.10 mbososr ór butore beci toriki goíjje elac ór butore,” Professor Murphy buzaddé.

Elac ór hasil yan biyaram huddur oíye,hondilla jinis biyaram loi hota,eínde sore boré prostat kanser diagnos gori faílle hoyat aro lamba oíbar moka také.

Declan Murphy Single Port 4 - credit Declan Murphy.jpg
Urologist Declan Murphy performing a prostate cancer surgery procedure. Credit: Declan Murphy

Prostat kanser oíle hondilla tojorba ó?

Danny Moyle iba 65 bosor ja zeíñte neíki GP ya refar goíjja urilogist ór hasé zehon PSA levels bala gori uçer.

“Tes gori badé mocwara oíyedeíki furrasar ''prostatectomy'' goribolla ,” Mr Moyle yé buzaddé.

Mr Moyle hoddé prostat oprecian gori felaí diya foçedde yan funi amok laíggé.

“Beci amuk laiggé,sobse zoruri reproductiv sistem iba hara i fellon yan ólla boli añar seksual ót asor oíbo,” ibayé buzaddé.

opercian oíbade tóu Mr Moyle's PSA uçat asé fittin yan ólla sinta doíjjé.

“Mani oíyedeíki kanser ajo oínno mika asé.Prostat noí,zeçe oíbo ók PSA uçat taíbo iíndilla át,” Mr Moyle hoddé.

Fas bosor ór butore Mr Moyle ór daktor yé PSA ót nozor raat taíbo. Hafta fan radiation theraphy goribo ar 6 mac fan hormon therapy goribo.

“Hoto mac fan duk faílam gelde bosor ór butore.Ya badé thaím ye thaím ye PSA cek góijjilam.Akhir ír guwat ar PSA na fa,behtor dahazar,” Mr Myle monot goreddé.

Ms Crowe hoddé hotodilla kisi misi monor ocanti laíggil prostat kanser diagnos faíbadé,amuk ar ki oíbo noíbo bafan doíjjil.

“Ammuk ón am jinis.Iíndila lagon bilkul normal,kintu aro ason ó maalumat faílé ar ki elac gora foribo yan zani faíllé,''ibaye buzaddé.

Zeí beçaín dottú prostat kanser oíye taralla ki modot ókkol toyari asé?

Modot ókkol diraíkke zitarattu prostat kanser oíye itaralla.Zindilla neíki specialist nurses zitara har sowal ór juwab dibo,especial gori saibo,modot goribo ek elac óttu ar elac ót zon ar nozor rakibode yan ór modot.

Mr Molye, hoddé ibar fémli ír modot faíyede yan beci zoruri oíye iballa.

“Sobse beci gori modot goíjjede iba oíyedeiki añar bou...ar daktor ar especialit,tara beci modot goíjje ar camil óiye iíndilla añar dukkor comot,” iba ye hoddé.

Iba ye lokel support gurup kuíllé ibar fa rat Bargara,Queensland ót.

“Beci boro forok añi faíjje,zeíñte neíki aro beçaín de yo iíndilla toklif faíye ar ehsas goíjje ekkui jinis faya añar doílla,añara nizor zatir mosola buzaí ar ekzon ar ekzon ore modot gori yan beci bala laíggé,'' Mr Moyle buzaddé.

Aro maalumat ókkol faíba prostat kanser ór baabote ar support gurup ór baabote tuañar atéhasé zai so Australian Prostate Centre ar Prostate Cancer Foundation of Australia.

Subscribe to or follow the Australia Explained podcast for more valuable information and tips about settling into your new life in Australia.

Do you have any questions or topic ideas? Email australiaexplained@sbs.com.au


Latest podcast episodes

Download our apps

Listen to our podcasts

Get the latest with our exclusive in-language podcasts on your favourite podcast apps.

Watch on SBS

SBS World News

Take a global view with Australia's most comprehensive world news service

Stream now