Pháp vừa hoàn thành vòng đầu tiên của kỳ bầu cử vào cuối tuần này với cơ hội giành được đa số phiếu bầu nghiêng về cho đảng Đảng Tập hợp Quốc gia cực hữu của bà Marine Le Pen và như vậy có khả năng đe dọa chính phủ của Tổng thống Emmanuel Macron. Cuộc bầu cử này đã đặt bản sắc dân tộc, nhập cư và chính sách kinh tế lên hàng đầu, trong đó ông Macron cảnh báo về sự hỗn loạn và bất ổn dân sự nếu phe cực hữu hoặc cực tả giành chiến thắng.
Pháp vừa tiến hành cuộc bỏ phiếu vào cuối tuần này cho vòng đầu tiên của cuộc bầu cử, với kết quả của các cuộc thăm dò chỉ ra rằng người Pháp đang thực hiện cuộc bỏ phiếu một cách nghiêm túc với tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu cao nhất trong một phần tư thế kỷ khi họ cân nhắc việc đặt lòng tin vào việc hoạch định chính sách quốc gia cho Đảng Tập hợp Quốc gia cực hữu National Rally gọi tắt là R-N hay không.
Cuộc bầu cử lần này diễn ra sau thất bại nặng nề của đảng của ông Tổng thống Macron trước R-N tại cuộc bỏ phiếu tại quốc hội châu Âu.
Thất bại này đã tiếp thêm sức mạnh cho Đảng Tập hợp Quốc gia với các vấn đề về bản sắc dân tộc, nhập cư và chính sách kinh tế nằm ở trọng tâm trong quyêt định của lá phiếu cử tri.
Trước kỳ bầu cử vòng một, Bộ trưởng Nội vụ Gerald Darmanin lo sợ sẽ xảy ra tình trạng bất ổn dân sự và có thể dẫn đến bạo lực tuy nhiên may nắn là nó đã không xảy ra.
“Có thể sẽ xảy ra căng thẳng cực kỳ mạnh mẽ, trước hết là vào buổi tối diễn ra cuộc bầu cử, vì vậy chúng tôi sẽ đảm bảo trật tự đó được duy trì. Sáng thứ Tư (26/6) tôi sẽ họp với các cơ quan an ninh và tình báo để chuẩn bị cho vòng một và vòng hai để chúng diễn ra bình tĩnh, dân chủ. Nhưng chủ yếu là tôi sợ căng thẳng sau mùa hè.”
Marine Le Pen, lãnh đạo của Đảng Tập hợp Quốc gia cực hữu National Rally, đã nhân đó định vị trí đảng của bà như là người bảo vệ các giá trị của Pháp trước những gì bà mô tả là những thất bại của chính phủ trung dung của ông Macron.
Kết quả vẫn không có gì chắc chắn do hệ thống bỏ phiếu hai giai đoạn phức tạp của Pháp và các liên minh chính trị tiềm năng.
Nhưng cơ hội cho bà Marine le Pen là rất cao.
Ông Macron - trong nỗ lực thuyết phục cử tri coi phe trung dung của ông là hy vọng cuối cùng cho sự ổn định - đã đưa cảnh báo đất nước có thể đối mặt với hỗn loạn hoặc nội chiến nếu một trong hai đảng “cực đoan” cánh hữu hoặc cánh tả giành được quyền lực.
Giáo sư Khoa học Chính trị tại Đại học Nice và Ecole Polytechnique (Đại học Bách Khoa) là Vincent Martigny, nói rằng ông Macron đang lợi dụng nỗi sợ hãi của mọi người.
"Chiến lược của ông Macron bây giờ là 'Tôi hoặc sự hỗn loạn'. Đó là một chiến lược đã có từ lâu, là một chiến lược quen thuộc mà các nhà lãnh đạo khác nhau vẫn hay sử dụng, bằng cách chỉ ra rằng trong số những xu hướng cực đoan, thì một xu hướng trung dung là chọn lựa khả dĩ. Vấn đề là ông Macron không hành động giống một ứng cử viên ôn hòa chút nào và nếu bạn nhìn vào chiến dịch tranh cử của ông, đây là một trong những chiến dịch cấp tiến nhất, một lần nữa đánh đồng cánh tả và cánh cực hữu, bằng cách gọi cánh tả là 'người nhập cư' là một thuật ngữ để chỉ rằng cánh tả sẽ khuyến khích nhập cư. Đây là một lập luận vốn do phe cực hữu đưa ra từ đó đến nay. Vì vậy, theo một cách nào đó, ông Macron đang đùa với lửa."
Khi ngày bầu cử và Thế vận hội Paris đang đến gần, chính phủ Pháp đã ra lệnh giải tán một số nhóm cực đoan và các nhóm Hồi giáo cực hữu với lý do đe dọa an ninh quốc gia và trật tự công cộng.
Các tổ chức như Generation Identity cực hữu, nổi tiếng với luận điệu chống nhập cư và nhiều nhóm Hồi giáo khác nhau bị cáo buộc kích động bạo lực và thù hận nằm trong số những mục tiêu giải tán.
Lập trường chống nhập cư chống EU của bà Le Pen đã gây được tiếng vang với nhiều cử tri Pháp, những người cảm thấy bị toàn cầu hóa bỏ rơi.
Youssef Elkouch, một người Pháp gốc Ả Rập, đã xuống đường biểu tình để phản đối Đảng Tập hợp Quốc gia cực hữu National Rally của bà Le Pen.
Anh ấy cảm thấy mình đang bị nhắm đến và không được chào đón ở đất nước của mình.
"Tôi là một trong số những người điển hình sẽ trở thành vật tế thần, hiện bây giờ đã là như vậy rồi và thậm chí sẽ còn tệ hơn thế nữa. Gần đây, chúng tôi đã thấy điều đó qua việc họ là cấm những người có quốc tịch kép không được làm một số công việc chiến lược chính phủ. Đây là cách nó bắt đầu và sau đó nó đi xa hơn. Sự gắn kết duy nhất trong chương trình của đảng Tập hợp Quốc gia là tấn công người Hồi giáo hoặc người nhập cư. Tôi là người Pháp nhưng đối với những người bỏ phiếu cho họ thì chúng tôi không quan trọng. Có một sự bất an ở trong thể chế và tần lớp chính trị, và nó còn hiện diện ở trong dân số như chúng ta đã thấy ở phương Tây khi có một chính phủ cực hữu nắm quyền thì nó thúc đẩy một số người lên tiếng và hành động công khai."
Hệ thống nghị viện của Pháp rất độc đáo, bao gồm quy trình bầu cử hai vòng.
Các ứng cử viên phải bảo đảm đa số tuyệt đối ở vòng đầu tiên để giành chiến thắng.
Nếu không, vòng thứ hai sẽ diễn ra với những ứng cử viên hàng đầu.
Hệ thống này thường mang lại những kết quả đáng ngạc nhiên, cho phép các đảng nhỏ hơn có được đại diện và thay đổi cán cân quyền lực thông qua các liên minh.
Tập hợp Quốc gia R-N dẫn đầu cuộc bỏ phiếu vòng một với 33-36%, tiếp theo là liên minh cánh tả và những người trung dung với ông Macron.
Tuy nhiên, hệ thống hai vòng sẽ gây phức tạp cho việc chuyển số phiếu phổ thông thành số ghế trong quốc hội.
Các ứng cử viên đạt trên 12,5% phiếu bầu ở khu vực bầu cử của mình vào ngày 30 tháng 6 sẽ tiến vào vòng hai vào ngày 7 tháng 7.
Bất chấp những dự đoán về việc đứng đầu số phiếu phổ thông, không có gì chắc chắn liệu R-N có thể đạt được đa số tuyệt đối 289 ghế trong Quốc hội hay không, dù đang có những dự đoán cho thấy R-N và các đồng minh của họ có khả năng nắm giữ 220-260 ghế.
Nếu Macron chiến thắng thì điều đó cho thấy các chính sách trung dung vẫn tiếp tục và sự hội nhập châu Âu mạnh mẽ hơn, còn nếu Le Pen thắng thì điều đó có nghĩa là Pháp chuyển sang chủ nghĩa dân tộc và quan hệ với EU hẳn nhiên là sẽ căng thẳng.
Thị trưởng Paris, Anne Hidalgo, cho biết bà không mấy hài lòng khi mà thời điểm diễn ra cuộc bầu cử chỉ vài tuần trước khi Pháp đăng cai Thế vận hội Olympic.
"Người ta có thể, ý tôi muốn nói là Tổng thống của chúng ta lẽ ra có thể cho đất nước chút thời gian để thở và thể hiện thể hiện một chút tử tế bằng cách chấp nhận rằng có một khoảng nghỉ hay ho cho Thế vận hội, một khoảng nghỉ thú vị giúp mang lại năng lượng, sự tự tin và hy vọng cho rất nhiều công dân của chúng ta."
Tiến sĩ Romain Fathi là giảng viên cao cấp về lịch sử của Đại học Quốc gia Úc nói rằng ông không tin cuộc bầu cử sẽ thay đổi bất cứ điều gì với Thế vận hội bất chấp bối cảnh chính trị đang thay đổi.
"Bối cảnh chính trị sẽ thay đổi vào ngày 7 tháng 7, không còn nghi ngờ gì nữa, đó là điều chắc chắn. Nhưng chính quyền sẽ không thay đổi và với số đông dân chúng thì vẫn sẽ như cũ. Tức là số người chịu trách nhiệm về an ninh cho Thế vận hội, với 99,5% trong số họ sẽ vẫn giữ nguyên như vậy. Kế hoạch đã lên thì sẽ theo đó mà làm. Bộ trưởng có thể thay đổi, Thứ trưởng có thể thay đổi, nhưng những người phụ trách an ninh và hàng chục ngàn người tận tâm thực hiện nhiệm vụ đó sẽ không đổi. Họ sẽ hành động theo kế hoạch đã được lên, nên tôi không thấy là cuộc bầu cử sẽ ảnh hưởng gì đến điều này."
Vòng một bầu cử đã xong, và đảng National Rally cực hữu đã giành được giành số phiếu cao, liệu họ có giành được quyền lực không? Và liệu ông Macron sẽ đưa ra chiến lược gì cho chính sách trung hữu của ông?
Chỉ có thời gian mới trả lời được.
