Cuộc xung đột giữa liên quân Mỹ - Israel và Iran đã bước sang một giai đoạn leo thang mới đầy nguy hiểm. Trong khi hỏa lực rực cháy khắp các đô thị lớn tại Iran và Lebanon, những rạn nứt trong nội bộ khối đồng minh phương Tây bắt đầu lộ rõ, cùng lúc các quốc gia vùng Vịnh gồng mình chống đỡ làn sóng tập kích bằng máy bay không người lái (UAV).
Chiến sự bùng nổ tại Iran và Lebanon
Tại Tòa Bạch Ốc, chính quyền Tổng thống Donald Trump đang thể hiện sự cứng rắn chưa từng có. Quân đội Israel (IDF) vừa chính thức thông báo mở đợt tấn công quy mô lớn nhắm vào các cơ sở hạ tầng trọng yếu trên khắp lãnh thổ Iran. Những báo cáo thực địa cho thấy các kho dầu chiến lược tại Tehran đã bị oanh tạc dữ dội, tạo nên những cột lửa khổng lồ rực sáng cả bầu trời đêm, báo hiệu một đòn giáng mạnh vào kinh tế và năng lực hậu cần của quốc gia này.
Không chỉ dừng lại ở lãnh thổ Iran, ngọn lửa chiến tranh đã lan sang trung tâm Beirut, Lebanon. Một cuộc không kích chính xác của Israel vào một khách sạn đã khiến 4 người thiệt mạng và 10 người bị thương. IDF xác nhận mục tiêu của đòn tấn công là các chỉ huy chủ chốt của Lực lượng Quds thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đang điều hành các hoạt động tại đây.
Phản ứng trái chiều từ các cường quốc
Trong cuộc phỏng vấn với CBS, Tổng thống Donald Trump khẳng định chiến dịch quân sự đang thành công "vang dội". Ông tuyên bố đã phá hủy phần lớn lực lượng hải quân, không quân và các cơ sở quân sự chủ lực của Iran, đồng thời bày tỏ thái độ phớt lờ trước những lời đe dọa đáp trả từ giới chức an ninh Tehran.
Ngược lại, Liên Hợp Quốc đã đưa ra những cảnh báo đen tối. Giám đốc cứu trợ khẩn cấp Tom Fletcher nhận định đây là "thời điểm cực kỳ nguy hiểm" đối với an ninh toàn cầu. Cuộc xung đột không chỉ gây ra thảm họa nhân đạo với hàng trăm nghìn người dân phải di dời mà còn tạo ra hiệu ứng dây chuyền bất ổn sang các quốc gia lân cận như Afghanistan và Pakistan.
Rạn nứt ngoại giao Mỹ - Anh
Một diễn biến bất ngờ khác là sự căng thẳng công khai giữa chính quyền Trump và Thủ tướng Anh Keir Starmer. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump đã chỉ trích gay gắt London khi cho rằng sự hỗ trợ quân sự từ các tàu sân bay Anh là "hơi muộn màng". Ông thẳng thừng tuyên bố: "Chúng ta không cần những kẻ gia nhập cuộc chiến sau khi chúng ta đã giành chiến thắng", đồng thời nhắc lại nỗi thất vọng khi Anh không cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự để triển khai các đợt tấn công ban đầu.
Đáp lại, Thủ tướng Keir Starmer chọn cách giữ im lặng trước ông Trump nhưng lại tập trung chỉ trích lãnh đạo phe đối lập Kemi Badenoch tại quốc nội, cáo buộc bà làm suy yếu vị thế quốc gia. Hiện tại, dù chưa tham chiến trực tiếp, Anh đã đặt tàu sân bay HMS Prince of Wales vào trạng thái sẵn sàng cao độ.
Vùng Vịnh trong tầm ngắm
Tại khu vực Vịnh Ba Tư, Kuwait và UAE đang trở thành nạn nhân gián tiếp nhưng gánh chịu thiệt hại nặng nề. Quân đội Kuwait liên tục phải đánh chặn các đợt xâm nhập của UAV, khiến một tòa tháp tại thành phố Kuwait bốc cháy do mảnh vỡ rơi trúng. Tại Dubai, một cư dân đã thiệt mạng ở khu vực Al Barsha do mảnh vỡ tên lửa rơi trúng xe, minh chứng cho sự nguy hiểm trực chờ đối với dân thường.
Phản ứng của Australia và nỗ lực bảo hộ công dân
Trong tuần thứ hai của cuộc xung đột, Ngoại trưởng Úc Penny Wong xác nhận đang xem xét yêu cầu hỗ trợ quân sự từ 6 quốc gia vùng Vịnh (Oman, UAE, Ả Rập Xê Út, Bahrain, Kuwait và Qatar) nhằm chống lại các cuộc tấn công tầm xa từ Iran. Tuy nhiên, bà Wong khẳng định Australia sẽ chỉ tập trung vào vai trò phòng thủ, như triển khai hệ thống NASAMS hoặc hỗ trợ các giải pháp chống UAV thương mại, thay vì tham gia tấn công trực diện.
Đáng chú ý, Australia phản đối mạnh mẽ ý tưởng "thay đổi chế độ" tại Iran mà phía Mỹ đưa ra, khẳng định tương lai của Tehran phải do người dân nước này quyết định. Chính phủ Úc cũng chỉ trích sự thất bại của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc trong việc kiểm soát chương trình hạt nhân của Iran, dẫn đến thế bế tắc quân sự hiện nay.
Về công tác bảo hộ công dân, Bộ Ngoại giao Úc đang nỗ lực đưa 11.000 người bị kẹt trong khu vực xung đột về nước. Nhiều chuyến bay cứu trợ đã hạ cánh an toàn tại Úc, trong khi các tuyến xe buýt đang liên tục vận chuyển người dân từ Doha sang Riyadh để tìm đường bay thương mại sau khi sân bay Dubai bị gián đoạn vì UAV.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
