Điểm số, trường tốt, học thêm, nhiều cha mẹ dành rất nhiều thời gian và kỳ vọng cho việc học của con. Nhưng một đứa trẻ học giỏi có đồng nghĩa với việc biết cách đối diện với thất vọng, bị từ chối, tức giận hay những khó khăn trong cuộc sống? Một chương trình sáu buổi, hoàn toàn miễn phí bằng tiếng Việt, đang giúp cha mẹ gốc Việt hiểu hơn về thế giới cảm xúc của con và cả chính mình.
Một chương trình dành cho cha mẹ và người chăm sóc trẻ từ 3 đến 10 tuổi được tổ chức tại Victoria, giúp các gia đình người Việt tìm hiểu về cảm xúc của trẻ và cách xây dựng mối quan hệ tích cực hơn giữa cha mẹ và con cái.
Đáng chú ý, chương trình Tuning in to Kids for Vietnamese parents được thiết kế phù hợp với cộng đồng nói tiếng Việt và được cung cấp hoàn toàn bằng tiếng Việt.
Chị Quyên Hà, điều phối viên cộng đồng tại Relationships Australia Victoria ở Sunshine, cho biết đây là một trong những chương trình hỗ trợ gia đình mà tổ chức đang cung cấp cho cộng đồng.
“Chương trình này dành cho những người cha mẹ hoặc những người chăm sóc trẻ em từ 3 tuổi đến 10 tuổi, người Việt.”
Mục tiêu chính của chương trình là giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về cảm xúc của con, đặc biệt là những cảm xúc thường không được nhắc đến nhiều như tức giận, lo lắng hay thất vọng.
Thế giới cảm xúc...muôn màu
Khi nói về cảm xúc của trẻ, nhiều người thường nghĩ đến những trạng thái quen thuộc như vui, buồn hay giận. Tuy nhiên, thế giới cảm xúc của trẻ phong phú hơn rất nhiều.
Một đứa trẻ có thể đang lo lắng, thất vọng hoặc bực bội nhưng chưa biết phải gọi tên cảm xúc đó như thế nào.
Việc đầu tiên cha mẹ cần làm là giúp trẻ nhận diện và gọi tên cảm xúc.
'Chẳng hạn, một đứa trẻ có thể cảm thấy bực bội nhưng không thể nói rằng “con đang bực” hay “con đang thất vọng”. Thay vào đó, cảm xúc có thể được thể hiện thông qua hành vi hoặc những phản ứng của cơ thể.' Đây là một trong những kỹ năng mà chương trình muốn trang bị cho phụ huynh.
Trẻ có thể nắm chặt tay, đạp chân, khóc, la hét hoặc trở nên kích động.
Nếu cha mẹ chỉ nhìn vào hành vi bên ngoài, họ có thể cho rằng con đang hư, khó bảo hoặc cố tình chống đối. Nhưng nếu hiểu rằng phía sau hành vi đó có thể là một cảm xúc mà trẻ chưa biết cách diễn đạt, cách phản ứng của cha mẹ cũng thay đổi.
Trí tuệ cảm xúc cũng quan trọng như thành tích học tập
Trong nhiều gia đình, đặc biệt trong văn hóa Á Đông, cha mẹ thường quan tâm rất nhiều đến việc học của con.
Nhưng bên cạnh những mục tiêu học thuật đó, trẻ cũng cần được phát triển về mặt cảm xúc.
Trí tuệ cảm xúc có thể hỗ trợ trẻ trong nhiều khía cạnh của cuộc sống, từ việc kết bạn, xây dựng các mối quan hệ xã hội đến khả năng đối diện với những khó khăn và sự từ chối.
Một đứa trẻ hiểu được mình đang cảm thấy gì cũng có nhiều cơ hội hơn để học cách tự điều chỉnh và xoa dịu cảm xúc của bản thân.
Những kỹ năng này không chỉ hữu ích trong thời thơ ấu mà còn có thể trở thành nền tảng cho các mối quan hệ và môi trường làm việc sau này.
Cha mẹ cũng cần học cách hiểu chính mình
Một điểm đáng chú ý của chương trình là nội dung không chỉ tập trung vào cảm xúc của trẻ.
Cha mẹ cũng được khuyến khích nhìn lại cảm xúc của chính mình.
Nuôi con có thể kéo theo rất nhiều trạng thái cảm xúc khác nhau. Có những lúc cha mẹ cảm thấy vui, tự hào và hạnh phúc, nhưng cũng có lúc mệt mỏi, thất vọng hoặc tức giận.
Theo chị Quyên Hà, điều phối viên của khóa học, việc cha mẹ hiểu được cảm xúc của mình có ý nghĩa rất lớn trong quá trình nuôi dạy con.
Ngoài những áp lực trong cuộc sống hàng ngày, cách cha mẹ phản ứng với cảm xúc của con còn có thể chịu ảnh hưởng từ cách họ từng được nuôi dạy. Những quan niệm truyền thống về việc trẻ phải ngoan, phải nghe lời người lớn hoặc không nên thể hiện quá nhiều cảm xúc có thể ảnh hưởng đến cách cha mẹ nhìn nhận hành vi của con.
Đối với các gia đình Việt Nam, yếu tố văn hóa cũng đóng một vai trò nhất định.
Vì vậy, muốn giúp trẻ hiểu cảm xúc của mình, trước hết người lớn cũng cần hiểu cảm xúc của chính mình.
“Nếu mà cha mẹ chưa hiểu được cảm xúc của mình thì chưa trọn vẹn trong việc giúp con thấu hiểu cảm xúc của con.”
Một câu hỏi thường gặp của phụ huynh là phải làm gì khi con nổi nóng hoặc có những hành vi khó kiểm soát.
Chị Quyên Hà cho biết chương trình cung cấp cho cha mẹ nhiều chiến lược và kỹ năng để ứng phó với những hành vi được xem là khó khăn.
Tuy nhiên, mục tiêu không phải đưa ra một công thức duy nhất áp dụng cho tất cả trẻ em. Mỗi gia đình, mỗi đứa trẻ và mỗi hoàn cảnh đều khác nhau.
"Cha mẹ vốn đã có những kỹ năng và kinh nghiệm riêng trong việc nuôi dạy con. Chương trình giúp họ bổ sung thêm những 'công cụ' vào bộ kỹ năng của mình, từ đó có thêm lựa chọn khi đối diện với những tình huống khó khăn.
Sáu buổi học bằng tiếng Việt, hoàn toàn miễn phí
Chương trình Tuning in to Kids for Vietnamese parents gồm sáu buổi học hàng tuần, mỗi buổi kéo dài hai giờ.
Chương trình dành cho cha mẹ và người chăm sóc nói tiếng Việt có con từ 3 đến 10 tuổi. Chỉ cha mẹ hoặc người chăm sóc tham gia các buổi học, không phải trẻ em.
Chương trình được tổ chức vào thứ Hai, từ 10 giờ 30 sáng đến 12 giờ 30 trưa, trong học kỳ 4 năm 2026.
Ban tổ chức khuyến khích phụ huynh tham dự đầy đủ cả sáu buổi để có thể theo dõi trọn vẹn nội dung chương trình.
Địa điểm tổ chức là Relationships Australia Victoria, tầng 1, Harvester Centre, 4 Devonshire Road, Sunshine, Victoria 3020. Chương trình miễn phí. Phụ huynh quan tâm có thể liên lạc với chị Quyen Ha, Community Liaison Officer, qua email qha@rav.org.au hoặc điện thoại 0476 300 665 để đăng ký.
Đối với những gia đình gốc Việt đang nuôi con tại Úc, đây cũng có thể là cơ hội để cha mẹ vừa học thêm những kỹ năng nuôi dạy con, vừa nhìn lại cách văn hóa, kinh nghiệm tuổi thơ và cảm xúc của chính mình đang ảnh hưởng như thế nào đến mối quan hệ với con.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
