Vào năm 2014, các vị giám đốc do chính phủ tiểu bang bổ nhiệm tại thành phố Flint thuộc tiểu bang Michigan ở Hoa Kỳ, đã chuyển nguồn cung cấp nước cho thành phố, để lấy nước từ con sông Flint, nhằm tiết kiệm cho thành phố trong khi một đường ống được lắp đặt để lấy nước từ hồ Huron.
Tuy nhiên nước không được xử lý để giảm bớt chất rỉ sét, một quyết định tai hại khiến cho chất chì trong các ống nước cũ thẩm thấu vào nước và làm hư hỏng hệ thống phân phối nước cho gần 100 ngàn dân.
Nước nhiễm chất chì bị đổ lỗi là đã gây ra nhiều chứng bệnh ở trẻ em và các vấn đề y tế ở người lớn, tại thành phố mà người da đen chiếm đa số.
Ông Leon Abdullah el-Alamin có đứa con trai năm nay 7 tuổi.
Đứa trẻ bị rụng tóc và da bị ngứa ngáy do sử dụng nước bị nhiễm độc.
“Rõ ràng nó lớn lên trong cuộc khủng hoảng về nước tại Flint, rồi chuyện nầy sẽ trở thành một phần cuộc đời của nó, cùng với thế hệ cùng tuổi của những đứa trẻ".
'Đây là câu chuyện về cuộc đời của chúng. Nó là một đứa trẻ nên nó không hiểu hết chuyện gì vào lúc nầy, thế nhưng với tôi là bậc cha mẹ, tôi rất bất bình và luôn luôn hết sức thất vọng”, Leon Abdullah el-Alamin.
Được biết về mặt y khoa, không có mức độ chì nào trong máu được xem là an toàn cả.
Trẻ em dưới 5 tuổi, đặc biệt là các bé sơ sinh chịu rủi ro cao nhất, do các hậu quả về y tế không thể đảo ngược.
Bảy năm sau khi nguồn nước được chuyển đổi sang sử dụng nước của sông Flint, cựu Thống Đốc Michigan là ông Rick Snyder, giám đốc y tế và các viên chức cũ, bị truy tố với tội xao lãng nhiệm vụ.
Là người thuộc đảng Cộng Hòa đầu tiên là Thống Đốc tại tiểu bang nầy trong lịch sử 184 năm, nay đối diện với cáo trạng liên quan đến thời gian ông còn tại chức.
Một cư dân khác của thành phố Flint là bà Melissa Mays nói rằng, ông nầy và các viên chức khác nên chịu trách nhiệm.
“Dường như chúng ta đã quên lãng và không ai bị tù cả. Nếu tôi đầu độc anh, tôi sẽ đi tù".
"Thế nhưng chúng ta trải qua 7 năm, nơi chúng ta không thể được an toàn hơn tại nhà cuả chính mình".
"Dĩ nhiên trong thời buổi đại dịch, chúng ta đều tự nhốt mình trong nhà và đều phải dùng nước nầy”, Melissa Mays.
Vào ngày 5 tháng 1 năm 2016, 2 năm sau khi chuyển sang sử dụng nguồn nước sông Flint, Thống Đốc thời bấy giờ là ông Rick Snyder tuyên bố tình trạng khẩn cấp tại quận hạt Genesee, trong đó thành phố Flint là trung tâm quan trọng.
Tuyên bố vào lúc đó, ông Snyder thừa nhận rằng ông chịu trách nhiệm trên hết về khó khăn nầy và ông làm mọi chuyện tốt nhất để sửa chữa.
“Tôi muốn việc nầy phải được sửa chữa và đó chẳng phải là những gì quí vị mong muốn, bất cứ điều tốt đẹp cho người dân Michigan hay sao, nếu quí vị dính líu vào những chuyện không đi đúng hướng".
"Nếu quí vị có những cấp dưới không làm tốt công việc, lại có thể tránh đi hay phải đối diện với các khó khăn nầy".
"Đầu tiên phải nhận trách nhiệm, nếu họ làm việc cho quí vị".
"Vì vậy tôi tìm cách đứng lên nhận trách nhiệm, như hệ thống giá trị của chúng ta đã qui định nên làm”, Rick Snyder.
"Ngay chính vào lúc nầy, người dân Flint tiếp tục chịu đựng sự thất bại của các công chức các cấp trong chính phủ”, Fadwa Hammond.
Ngay sau đó, Tổng Thống Barack Obama tuyên bố tình trạng khẩn cấp trên toàn tiểu bang, để có thể nhận được sự trợ giúp từ Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang và Bộ Nội An.
Được biết có từ 6 đến 12 ngàn trẻ em tiếp xúc với nước nhiễm chì với mức độ cao.
Việc cung cấp nước cũng được xem có thể là nguyên nhân của vụ bùng phát bệnh Legionaire tại quận hạt, khiến 12 trẻ em chết và ảnh hưởng đến 87 em khác, thế nhưng không có bằng chứng về mối liên hệ rõ ràng.
Công tố viên Kym Worthy nói rằng, cáo trạng quả rất cần thiết trong vụ nầy.
“Vụ nầy chẳng có tác động chi đến lưỡng đảng, mà là với tính cách của con người khi cải sửa hoàn toàn việc bỏ rơi người dân tại Flint và cuối cùng phải qui trách nhiệm cho những thảm cảnh nói không nên lời đã xảy ra tại Flint trong những năm đó”, Kym Worthy.
Cho đến nay, đã có 15 cáo trạng hình sự đối với các viên chức địa phương và tiểu bang, thế nhưng chỉ có một vi phạm nhỏ đạt được, còn các cáo buộc khác đã bị bãi bỏ hay rút lại.
Nay ông Snydey bị truy tố về 2 tội cố ý xao lãng nhiệm vụ, mỗi tội nhẹ một năm về việc xao lãng bổn phận bắt buộc theo luật định, chiếu theo Đạo luật Khẩn cấp và Hiến Pháp của Michigan, theo đó đã không bảo vệ sức khoẻ và sự an toàn của cư dân tại Flint.
Ủy viên Hội đồng Cố vấn Pháp Luật Michigan là bà Fadwa Hammond cho biết, không ai dù có quyền hạn mạnh mẽ được quyền đứng trên trách nhiệm, khi họ vi phạm một tội trạng.
Bà cho biết, đây là loại tội phạm vẫn còn tiếp tục, khi người dân Flint hiện vẫn đối phó với nước nhiễm chì.
“Cuộc khủng hoảng về nước ô nhiễm tại Flint không phải là điều gì cấm kỵ trong quá khứ".
"Ngay chính vào lúc nầy, người dân Flint tiếp tục chịu đựng sự thất bại của các công chức các cấp trong chính phủ”, Fadwa Hammond.
Trong khi đó, các luật sư của ông Snyder cho rằng cáo trạng chống lại thân chủ của họ có tính cách khôi hài và bất công.
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
