Các trường đại học trên khắp nước Úc sẽ phải xây dựng và áp dụng các định nghĩa về phân biệt chủng tộc, bao gồm chủ nghĩa bài Do Thái, kỳ thị Hồi giáo và thành kiến đối với người Thổ dân, theo một bộ tiêu chuẩn mới sẽ có hiệu lực từ tháng 1 năm 2027.
Đại học Úc phải xây dựng định nghĩa về bài Do Thái, kỳ thị Hồi giáo và phân biệt chủng tộc từ năm 2027“Không một sinh viên nào đáng phải chịu đựng những hành vi như vậy,” một cựu sinh viên Do Thái nói trước Ủy ban Điều tra Hoàng gia, trong bối cảnh Úc siết chặt các quy định nhằm chống phân biệt chủng tộc và tăng cường an toàn tại các trường đại học.
Những quy định mới được công bố trong bối cảnh Ủy ban Điều tra Hoàng gia về Chủ nghĩa bài Do Thái và Gắn kết Xã hội đang tiến hành các phiên điều trần, nơi nhiều sinh viên và nhân viên Do Thái kể lại những trải nghiệm về sự quấy rối, đe dọa và phân biệt đối xử trong khuôn viên các trường đại học kể từ khi xung đột Israel - Hamas bùng phát.
Ngoài việc yêu cầu các trường xác định rõ các hình thức phân biệt chủng tộc, bộ tiêu chuẩn mới còn buộc các cơ sở giáo dục phải thiết lập quy trình tiếp nhận khiếu nại minh bạch, đồng thời ban hành hướng dẫn cụ thể nhằm bảo đảm môi trường học tập an toàn cho cả sinh viên lẫn nhân viên.
Những lời khai về nỗi sợ trong khuôn viên trường
Một trong những nhân chứng xuất hiện trước Ủy ban Điều tra Hoàng gia là Liat, cựu sinh viên Đại học Quốc gia Australia (ANU).
Chia sẻ với báo giới trước khi điều trần, cô cho biết cuộc sống đại học của mình đã thay đổi hoàn toàn sau ngày 7/10/2023, khi Hamas tấn công Israel và cuộc chiến tại Gaza bùng nổ.
Theo Liat, những gì cô phải đối mặt không chỉ là lời nói xúc phạm mà còn bao gồm hành vi bạo lực.
"Những gì tôi trải qua là sự quấy rối, là những lời bôi nhọ, và đôi khi là bạo hành về thể chất. Có người nhổ nước bọt vào tôi.
Có người thực hiện kiểu chào theo phát xít Đức ngay trước mặt tôi. Tôi bị gọi là kẻ giết trẻ em và là người ủng hộ diệt chủng. Không một sinh viên nào đáng phải chịu đựng những hành vi như vậy.Sinh viên Liat
Theo lời khai, tình trạng bài Do Thái tại trường leo thang đáng kể sau khi các cuộc biểu tình phản đối chiến dịch quân sự của Israel tại Gaza lan rộng tại nhiều trường đại học Australia.
Các khu lều biểu tình làm dấy lên tranh cãi
Sau khi chiến sự nổ ra ở Trung Đông, nhiều phong trào sinh viên đã tổ chức biểu tình ủng hộ Palestine. Hình ảnh các khu lều biểu tình xuất hiện tại nhiều trường đại học lớn, trong đó có Đại học Sydney và Đại học Melbourne, trở thành biểu tượng của phong trào phản đối chiến dịch quân sự của Israel.
Những cuộc biểu tình này nhận được sự ủng hộ của nhiều sinh viên và giảng viên, nhưng cũng vấp phải chỉ trích vì bị cho là tạo ra môi trường khiến nhiều sinh viên Do Thái cảm thấy không an toàn.
Luật sư hỗ trợ Ủy ban Điều tra Hoàng gia, bà Zelie Heger SC, thừa nhận đây là một trong những vấn đề khó khăn nhất mà cuộc điều tra đang xem xét.
Theo bà, không phải lúc nào cũng dễ xác định ranh giới giữa việc bày tỏ quan điểm chính trị hợp pháp và hành vi mang tính bài Do Thái hoặc phân biệt chủng tộc.
Tuy nhiên, bà nhấn mạnh sự phức tạp đó không thể trở thành lý do để các trường đại học không hành động.
Bà cũng lưu ý rằng một chủ đề xuất hiện lặp đi lặp lại trong các lời khai là việc nhiều người mặc nhiên cho rằng tất cả người Do Thái đều có cùng quan điểm về cuộc xung đột Israel - Palestine.
Theo bà, điều này hoàn toàn không phản ánh thực tế. Nhiều người Do Thái phản đối chính sách của Chính phủ Israel, trong khi có người không theo chủ nghĩa Zion hoặc không đồng nhất bản thân với Nhà nước Israel.
Tranh cãi quanh định nghĩa về chủ nghĩa bài Do Thái
Một trong những điểm đáng chú ý của bộ tiêu chuẩn mới là các trường đại học sẽ không bị bắt buộc sử dụng một định nghĩa thống nhất về chủ nghĩa bài Do Thái.
Thay vào đó, mỗi trường sẽ tự xây dựng định nghĩa riêng, miễn đáp ứng các yêu cầu của cơ quan quản lý.
Chính sách này ngay lập tức gây tranh luận.
Phát ngôn nhân về Giáo dục phe đối lập Julian Leeser cho rằng chính phủ nên buộc tất cả các trường áp dụng định nghĩa của Liên minh Quốc tế Tưởng niệm Holocaust (IHRA).
Định nghĩa của IHRA đã được Chính phủ Australia cũng như Đặc phái viên về chống bài Do Thái Jillian Segal ủng hộ.
Tuy nhiên, văn bản này cũng gây nhiều tranh cãi trong giới học thuật và các tổ chức nhân quyền.
Ngay cả Kenneth Stern - người được xem là tác giả chính của định nghĩa IHRA - cũng nhiều lần bày tỏ lo ngại rằng định nghĩa này đang bị sử dụng như một công cụ nhằm hạn chế những chỉ trích hợp pháp đối với Chính phủ Israel.
Cuộc tranh luận vì vậy không chỉ xoay quanh vấn đề chống bài Do Thái, mà còn liên quan đến ranh giới giữa chống phân biệt chủng tộc và bảo vệ quyền tự do ngôn luận.
Sinh viên biểu tình lo ngại quyền tự do ngôn luận bị thu hẹp
Ở chiều ngược lại, nhiều sinh viên tham gia các cuộc biểu tình ủng hộ Palestine cho rằng các quy định mới có nguy cơ hạn chế quyền bày tỏ quan điểm chính trị.
Yasmine Johnson, đồng điều phối viên tổ chức Students for Palestine tại Đại học Sydney, đồng thời tự nhận mình là người Do Thái phản đối chủ nghĩa Zion, cho rằng trường đại học cần là nơi chống mọi hình thức phân biệt chủng tộc.
Theo cô, việc chất vấn các chính sách của Israel là một phần của quyền tự do ngôn luận và không nên bị xem là hành vi thù ghét người Do Thái.
Johnson cũng cho rằng những tiếng nói chỉ trích Israel đang ngày càng bị hạn chế.
Theo cô, báo chí, giới học thuật và các chính trị gia cần có quyền lên tiếng về cuộc chiến tại Gaza mà không bị cáo buộc là kích động thù hận.
Chính phủ muốn tăng quyền xử phạt đối với các trường đại học
Bộ trưởng Nội vụ Tony Burke khẳng định mục tiêu của các quy định mới là bảo đảm mọi sinh viên đều được học tập trong môi trường an toàn, bất kể nguồn gốc, tín ngưỡng hay bản dạng của họ.
Các trường đại học phải có những tiêu chuẩn và thước đo rõ ràng để được đánh giá, cũng như tự đánh giá chính mình, nhằm bảo đảm rằng bất kỳ sinh viên tại Úc - bất kể họ yêu ai, đến từ đâu hay có niềm tin gì - đều có được một môi trường học tập an toàn.Bộ trưởng Nội vụ Tony Burke
Trong khi đó, Bộ trưởng Giáo dục Jason Clare cho biết những thay đổi hiện nay mới chỉ là bước đầu.
Ông tiết lộ chính phủ sẽ trình Quốc hội một dự luật nhằm trao thêm quyền cho Cơ quan Quản lý Chất lượng và Tiêu chuẩn Giáo dục Đại học (TEQSA).
Theo ông, hiện nay nếu muốn xử phạt một trường đại học vì không tuân thủ quy định, TEQSA phải đưa vụ việc ra tòa, khiến quá trình thực thi trở nên chậm và kém hiệu quả.
Chính phủ muốn thay đổi cơ chế này để cơ quan quản lý có thể áp dụng các biện pháp xử phạt trực tiếp khi các trường không thực hiện đầy đủ trách nhiệm bảo vệ sinh viên.
TEQSA cho biết toàn bộ các cơ sở giáo dục đại học tại Úc sẽ phải tuân thủ các tiêu chuẩn mới từ tháng 1 năm 2027. Trong thời gian tới, cơ quan này sẽ ban hành hướng dẫn chi tiết nhằm hỗ trợ các trường xây dựng các định nghĩa phù hợp về phân biệt chủng tộc cũng như triển khai những biện pháp ứng phó hiệu quả.
Các trường đại học hiện có thời hạn đến cuối năm nay để hoàn thiện định nghĩa riêng về chủ nghĩa bài Do Thái và chuẩn bị đáp ứng các yêu cầu mới trước khi chính sách chính thức có hiệu lực.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
