Xích mích với hàng xóm vì tiếng ồn, vật nuôi, cây cối hay chỗ đậu xe không phải chuyện hiếm gặp. Vậy nên giải quyết thế nào để vừa bảo vệ quyền lợi của mình, vừa giữ hòa khí? Tìm hiểu các bước xử lý tranh chấp hàng xóm tại Úc và khi nào cần nhờ đến dịch vụ hòa giải hoặc cảnh sát.
Giữ tình làng nghĩa xóm hay gọi ai giúp?
“Bán anh em xa, mua láng giềng gần” – câu nói quen thuộc của người Việt nhắc đến tầm quan trọng của tình làng nghĩa xóm. Nhưng trong cuộc sống, không phải lúc nào mối quan hệ với hàng xóm cũng êm đẹp.
Tiếng nhạc kéo dài đến khuya, chó sủa liên tục, cây cối mọc tràn sang sân nhà bên cạnh, xe đậu chắn lối ra vào hay những bất đồng liên quan đến hàng rào và ranh giới đất đai đều có thể trở thành nguyên nhân gây căng thẳng giữa những người sống cạnh nhau.
Với người Việt mới đến Úc, khác biệt văn hóa đôi khi cũng có thể dẫn đến những tình huống dở khóc dở cười.
Chẳng hạn, một người quen với văn hóa chia sẻ cây trái giữa hàng xóm có thể nghĩ rằng hái vài quả chanh từ cành cây bên cạnh hàng rào không phải chuyện lớn. Nhưng tại Úc, người dân thường rất coi trọng ranh giới tài sản và quyền riêng tư. Một hành động tưởng như rất bình thường có thể khiến người hàng xóm cảm thấy không thoải mái.
Trong trường hợp như vậy, một lời giải thích, xin lỗi hay cuộc trò chuyện thân thiện đôi khi đủ để hóa giải hiểu lầm trước khi nó trở thành một tranh chấp lớn hơn.
Đừng để chuyện nhỏ trở thành chuyện lớn
Khi xảy ra xích mích, nhiều người có xu hướng im lặng để giữ hòa khí. Nhưng nếu vấn đề tiếp tục lặp lại, sự khó chịu có thể tích tụ và cuối cùng dẫn đến một cuộc tranh cãi nghiêm trọng.
Nếu cảm thấy an toàn, bước đầu tiên thường là trao đổi trực tiếp và lịch sự với hàng xóm càng sớm càng tốt.
Thời điểm nói chuyện cũng rất quan trọng. Nếu vừa bị đánh thức lúc 2 giờ sáng bởi tiếng nhạc hay karaoke, đó có lẽ không phải lúc thích hợp nhất để sang gõ cửa trong lúc cả hai bên đều đang bực bội.
Thay vào đó, hãy chờ đến khi bình tĩnh và giải thích cụ thể vấn đề đang ảnh hưởng đến mình như thế nào. Trong nhiều trường hợp, người hàng xóm thậm chí có thể không nhận ra rằng tiếng ồn, vật nuôi hoặc một hành động nào đó của họ đang gây phiền toái.
Nếu đã góp ý nhưng tình hình không thay đổi?
Nếu việc trao đổi trực tiếp không giải quyết được vấn đề, điều quan trọng là tránh để mâu thuẫn leo thang.
Những lời đe dọa, xúc phạm, tranh cãi trên mạng xã hội hoặc đăng hình ảnh, video về hàng xóm lên mạng có thể khiến tình hình trở nên nghiêm trọng hơn và trong một số trường hợp có thể phát sinh thêm vấn đề pháp lý.
Thay vào đó, người dân có thể lưu lại thông tin về những sự việc xảy ra, bao gồm ngày giờ, nội dung sự việc, thời gian kéo dài và mức độ ảnh hưởng.
Những ghi chép này có thể hữu ích nếu sau đó cần liên hệ với hội đồng địa phương, dịch vụ hòa giải hoặc cơ quan có thẩm quyền.
Không phải tranh chấp nào cũng cần gọi cảnh sát
Ở Úc, những vấn đề giữa hàng xóm như cây cối, hàng rào, tiếng ồn, vật nuôi hay một số tranh chấp về tài sản thường có những cơ chế giải quyết riêng.
Tùy vào nơi sinh sống và tính chất của vấn đề, người dân có thể liên hệ với hội đồng địa phương hoặc các dịch vụ giải quyết tranh chấp và hòa giải cộng đồng tại tiểu bang hoặc vùng lãnh thổ của mình.
Hòa giải viên không đứng về bên nào và cũng không quyết định ai đúng, ai sai. Theo Chính phủ Victoria, dịch vụ hòa giải của DSCV là miễn phí, tự nguyện và bảo mật.
Trong trường hợp tranh chấp có nhiều người hoặc nhiều bên liên quan, một cuộc trao đổi nhóm với sự hỗ trợ của hòa giải viên trung lập cũng có thể giúp những người liên quan thảo luận và hướng tới sự đồng thuận.
Người dân Victoria có thể liên hệ Dispute Settlement Centre of Victoria qua số 1300 372 888. Người cần hỗ trợ ngôn ngữ có thể gọi TIS National theo số 131 450, yêu cầu thông dịch viên và nhờ họ kết nối với DSCV.
Tùy nơi sinh sống, người dân có thể tìm đến các dịch vụ giải quyết tranh chấp tại tiểu bang hoặc vùng lãnh thổ của mình, chẳng hạn Dispute Settlement Centre of Victoria ở Victoria, Community Justice Centres ở NSW, Dispute Resolution Branch ở Queensland, Conflict Resolution Service tại ACT hay Community Justice Centre ở Northern Territory. Các dịch vụ và điều kiện hỗ trợ có thể khác nhau tùy từng nơi.
Đây có thể là một lựa chọn đặc biệt hữu ích trong tranh chấp hàng xóm, bởi ngay cả sau khi bất đồng được giải quyết, hai bên nhiều khả năng vẫn tiếp tục sống cạnh nhau trong nhiều năm.
Khi nào nên liên hệ cảnh sát?
Cảnh sát thường không phải là nơi đầu tiên để giải quyết những bất đồng dân sự thông thường như cây cối hay hàng rào.
Tuy nhiên, nếu tình huống liên quan đến bạo lực, đe dọa bạo lực, hành hung, phá hoại tài sản, theo dõi hoặc quấy rối, hoặc nếu một người cảm thấy sự an toàn của mình đang bị đe dọa, cần liên hệ cảnh sát.
Trong trường hợp khẩn cấp hoặc có nguy hiểm tức thời tại Úc, hãy gọi 000.
Nếu sự việc không phải tình huống khẩn cấp, người dân có thể tìm hiểu kênh liên hệ cảnh sát phù hợp tại tiểu bang hoặc vùng lãnh thổ nơi mình sinh sống.
Bình tĩnh để giữ tình làng nghĩa xóm
Khi xảy ra xích mích với hàng xóm, có thể ghi nhớ bốn nguyên tắc: bình tĩnh, trao đổi lịch sự, tìm sự hỗ trợ hoặc hòa giải khi cần thiết, và liên hệ cảnh sát nếu có nguy cơ mất an toàn hoặc hành vi có dấu hiệu phạm pháp.
Sống ở đâu cũng vậy, hàng xóm thường là những người chúng ta gặp thường xuyên hơn cả những người thân ở xa. Một lời chào, một nụ cười hay một cuộc trò chuyện thẳng thắn nhưng tôn trọng đôi khi có thể ngăn một hiểu lầm nhỏ trở thành cuộc tranh chấp kéo dài nhiều năm.
Và đôi khi, giống như câu chuyện về vài quả chanh bên hàng rào, một lời xin lỗi chân thành còn có thể biến một tình huống khó xử thành khởi đầu cho một mối quan hệ láng giềng tốt đẹp hơn.
Tìm trợ giúp ở đâu?
Các dịch vụ giải quyết tranh chấp hàng xóm khác nhau tùy theo tiểu bang và vùng lãnh thổ. Người dân có thể tham khảo:
Victoria (VIC)
Dispute Settlement Centre of Victoria (DSCV) – cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp miễn phí, bao gồm các vấn đề giữa hàng xóm như hàng rào và cây cối.
Điện thoại: 1300 372 888
Trang web: vic.gov.au – Dispute Settlement Centre of Victoria
New South Wales (NSW)
Community Justice Centres (CJC) thuộc NSW Department of Communities and Justice. Lưu ý, từ tháng 7/2025, phạm vi dịch vụ của CJC đã thay đổi và không còn cung cấp hòa giải rộng rãi cho tất cả các loại tranh chấp cộng đồng như trước. Người dân nên kiểm tra trang NSW Government để tìm phương án giải quyết phù hợp với loại tranh chấp của mình.
Trang web: nsw.gov.au / Department of Communities and Justice – Community Justice Centres
Queensland (QLD)
Dispute Resolution Centres của Queensland Government cung cấp hòa giải miễn phí cho tranh chấp hàng xóm, bao gồm bất đồng về cây cối, hàng rào, tiếng ồn và vật nuôi.
Điện thoại: (07) 3738 7000
Ngoài Brisbane: 1800 017 288
Trang web: qld.gov.au – Neighbourhood mediation
South Australia (SA)
Uniting Communities Mediation Service hỗ trợ hòa giải các tranh chấp trong cộng đồng, bao gồm tranh chấp giữa hàng xóm về hàng rào, tiếng ồn, vật nuôi, cây cối và hành vi.
Adelaide: (08) 8202 5960
Khu vực regional/remote: 1300 886 220
Trang web: Uniting Communities – Community + neighbour mediation
Western Australia (WA)
Citizens Advice Bureau of Western Australia (CABWA) cung cấp dịch vụ hòa giải và có thể hỗ trợ người dân tìm cách giải quyết tranh chấp.
Điện thoại dịch vụ hòa giải: (08) 9325 4121
Trang web: cabwa.com.au – Mediation
Tasmania (TAS)
Tasmania không có một trung tâm hòa giải tranh chấp hàng xóm cấp tiểu bang tương đương DSCV. Tasmania Legal Aid cung cấp thông tin pháp lý về các vấn đề hàng xóm như hàng rào, cây cối và tiếng ồn, đồng thời hướng dẫn các lựa chọn giải quyết tranh chấp.
Legal Help: 1300 366 611
Trang web: legalaid.tas.gov.au – Neighbourhood issues
Australian Capital Territory (ACT)
Conflict Resolution Service (CRS) cung cấp dịch vụ giải quyết xung đột và hòa giải, trong đó có hỗ trợ liên quan đến tranh chấp trong cộng đồng và giữa hàng xóm.
Điện thoại: (02) 6189 0590
Trang web: crs.org.au
Northern Territory (NT)
Community Justice Centre (CJC) thuộc Northern Territory Government cung cấp dịch vụ hòa giải cộng đồng miễn phí tại Northern Territory.
Điện thoại miễn phí: 1800 000 473
Trang web: nt.gov.au – Community Justice Centre
Lưu ý: Loại tranh chấp được tiếp nhận, điều kiện sử dụng và chi phí có thể khác nhau tùy nơi. Người dân nên liên hệ trực tiếp với dịch vụ tại tiểu bang hoặc vùng lãnh thổ của mình để kiểm tra trường hợp cụ thể.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
Phần "Transcript" do AI tạo ra. Đọc thêm về việc SBS sử dụng AI: https://www.sbs.com.au/aboutus/sbs-guiding-principles-for-use-of-ai/
