Sau khi Đan Mạch và Thụy Điển ban hành biện pháp kiểm soát biên giới, Liên Hiệp Âu châu họp tại Brussels để bàn cách chận đứng làn sóng di dân tràn vào Âu châu qua ngả Thổ Nhỉ Kỳ, đẩy Âu châu vào tình trạng khủng hoảng nhân đạo. Các nước dự cuộc họp đều đồng ý là phải có một giải pháp chung cho cả 28 nước thành viên Liên Âu, nhưng nhiều người cũng bày tỏ hy vọng là các biện pháp siết chặt kiểm soát tại biên giới sớm được nới lỏng.
Đối với nhiều người phải chạy lánh nạn chiến tranh tại Trung Đông, thì nước Đức vẫn được xem là một nơi trú ẩn an toàn.
Năm ngoái, Đức, với lập trường mở cửa nhận người tị nạn đã dẫn đến hơn một triệu đổ xô vào nước này và làn sóng người đó vẫn không giảm. Đức cho biết hiện mỗi ngày vẫn có trung bình 3.200 người tị nạn đến Đức.
Điều này khiến chính phủ Đức bị áp lực, cả từ trong nội bộ đảng cầm quyền Dân chủ Thiên chúa giáo và từ các nhóm có lập trường dân tộc.
Đức : Châu Âu hoạt động không hiệu quả.
Nay chính Thủ tướng Đức đưa ra ý kiến mới. Bà Angela Merkel nói tình hình này phải được giải quyết sớm.
“Tôi cho rằng điều quan trọng là chúng ta phải làm được cả hai chuyện : đó là giảm đáng kể dòng người tị nạn bằng cách giải quyết các nguyên nhân khiến người ta phải di cư, nhưng cũng phải áp dụng các biện pháp khác có tính cách quốc gia - chẳng hạn như cải thiện việc hồi hương những người tầm trú đã bị bác đơn tị nạn và đồng thời, vẫn duy trì được sự tự do đi lại trong Liên hiệp Âu châu.”
Sau cuộc họp tại Brussels về vấn đề kiểm soát biên giới, Đức đã đổ lỗi rằng cả Âu châu đã không kiểm soát biên giới đúng mức mới dẫn đến tình trạng khủng hoảng hiện nay.
Theo Bộ trưởng Nội vụ Đức Ole Schroeder thì hệ thống xác định lý lịch của châu Âu không hoạt động hữu hiệu.
“Hiện nay vấn đề của chúng ta tại Âu châu này là chúng ta không có một hệ thống kiểm soát biên giới hữu hiệu, đặc biệt là ở biên giới Hy Lạp-Thổ Nhĩ Kỳ. Chúng ta phải áp dụng đúng mức hệ thống quy định chung của Âu châu về vấn đề tầm trú. Hiện kho dữ liệu về xác định lý lịch nhận dạng bằng vân tay của Âu châu /Eurodac không được áp dụng đúng cách. Hệ thống tái phân phối người cũng không hoạt động hữu hiệu.”
Quá ít, quá chậm!
Ủy hội châu Âu đã cố gắng phân phối di dân từ các nước ở tuyến đầu như Ý và Hy Lạp đến các nước khác thuộc Liên Hiệp Âu châu.
Trong số 160.000 người mà chính phủ các nước trong khối đã đồng ý phân phối, đến nay chỉ mới có 272 người đã được chuyển đi.
Bộ trưởng di trú Thụy Điển Morgan Johansson đã lập lại lời kêu gọi của Đức, yêu cầu phải có sự chia sẻ trách nhiệm một cách công bằng giữa các nước trong khối.
“Nước chúng tôi có thể làm nhiều và đã làm rất nhiều, nhưng chúng tôi không thể làm tất cả mọi thứ. Chúng ta phải chia sẻ trách nhiệm cho mọi quốc gia thành viên của Liên hiệp Âu châu và do đó, chúng ta phải thực hiện hệ thống phân phối di dân đâu ra đó.”
Liệu nhóm Schengen duy trì được nguyên tắc tự do đi lại giữa các nước trong khối ?
Các nước dự cuộc họp cũng thảo luận về việc liệu có kéo dài quy định không cần sổ thông hành giữa các nước trong nhóm Schengen đến khi nào, vì Đan Mạch và Thụy Điển đều đã áp dụng biện pháp kiểm soát lai lịch tạm thời tại biên giới giáp ranh với Đức.
Trong cuộc họp, các nước đều đồng ý là muốn để biên giới giữa các nước trong nhóm mở cửa; nhưng phải co biện pháp kiểm soát biên giới Âu châu thật hữu hiệu.
Bộ trưởng di trú Đan Mạch Inger Stojberg nói rằng Đan Mạch sẽ cân nhắc việc áp đặt biện pháp phạt tiền đối với những công ty vận tải tư chở người vào châu Âu một cách phi pháp.
"Chúng tôi sẽ kiểm tra theo dõi tình hình từng giờ và, nếu cần, sẽ thực thi luật lệ đối với những kẻ chuyên chở người lậu. Và chuyện áp dụng quy định này có thể xảy ra ngay sau khi thông báo.”
Liên Hiệp Âu châu đang trông cậy vào Thổ Nhĩ Kỳ để giúp giảm số lượng người nhập cư, vì đã có thỏa thuận giữa khối này với Thổ Nhĩ Kỳ hồi cuối năm ngoái; qua đó, Thổ Nhĩ Kỳ có thể nhận thêmnhiều nạn nhân chiến cuộc Syria.
Trong năm qua, đã có hơn một triệu người lánh nạn chiến tranh và nghèo đói ở Trung Đông, Bắc Phi đến Âu châu.
Thảm kịch mới nhất xảy ra hôm thứ ba (5 tháng1) khi nhà chức trách Thổ Nhĩ Kỳ phát giác thi thể của 34 người vượt biển để đến đảo Lesbos của Hy Lạp.
