Khi Tổng thống Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng, cả ba người, anh Thanh, anh Ngọc Châu và chị Tuyết Sương, hãy còn là sinh viên, kẻ học Luật, người học Sư Phạm ở Sài Gòn.
Đầu hàng vô điều kiện
Sài Gòn ngày 30 tháng 4 năm 1975
Anh Phạm Thanh " Dạ thưa chị ngày 30 tháng tư, cả nhà tôi đang ở cái nhà trên đường Trương Minh Ký, đối diện nhà thờ Ba Chuông đó chị. Trước đó, khoảng 9 giờ, bố tôi, một sĩ quan cấp nhỏ trong binh chủng Nhảy Dù có đi xe jeep về nhà, trên xe cùng đi có khoảng 4 binh sĩ dù nữa. Ông cho chuyển một ít gạo sấy và đồ hộp về nhà, chắc ông nghĩ cuộc chiến sẽ còn kéo dài ở Sài Gòn? Sau đó ông ra đi vội vã, gọi tôi, con trai trường ra nói riêng thôi
" Đơn vị rút về bệnh viện Nguyễn Văn Học, bố dặn là nếu không thấy Bố về thì con ra đấy mà tìm xác Bố" Thân phụ của Phạm Thanh
Nghe ông nói tôi phát hoảng,tôi còn nhớ lúc bấy giờ Sài Gòn đang hỗn loạn vô cùng luôn. Đang lúc thẫn thờ sợ sệt hoang mang chưa biết chuyện gì xảy ra thì trên Radio phát ra lời đầu hàng của Dương Văn Minh
"Tôi, Đại tướng Dương Văn Minh, Tổng Thống chính quyền Sài Gòn kêu gọi quân lực Cộng Hòa hạ vũ khí đầu hàng vô điều kiện quân Giải Phóng miền Nam Việt Nam. Tôi tuyên bố Sài Gòn đã giải phóng hoàn toàn"
Cả nhà xúm vào chiếc Radio nghe, cứ phát đi phát lại lời kêu gọi bàn giao chính quyền của ông Dương Văn Minh.
Tôi lặng người ngơ ngác, hoang mang tôi còn nhớ tôi ngồi sụp xuống góc nhà, trông ngóng tin tức Bố, tự nhiên tôi khóc chị ạ, tôi khóc hu hu.
Cho đến bây giờ tôi vẫn còn nhó như in giọng nói nhừa nhựa chầm chậm của ông ta ngày đó.
Đến hai giờ chiều, bố tôi bước vào nhà, má hóp lại, râu ria mọc dài, trông thương lắm.
Ông cho biết khi đi ngang Đại Học Vạn Hạnh thì bị bắt cởi quân phục và được phát cho tờ truyền đơn chính sách 12 điểm của chính phủ quân quản.
Hình ảnh này ám ảnh suốt đời, không bao giờ tôi quên được khuôn mặt cha tôi trưa ngày 30/4 năm đó chị Tuyết Lê ạ"
Tương lai: một con số không to tướng?
Chị Tuyết Sương
" Sau khi mà ông Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng rồi đó thì không có ai hiểu nhiều cho bằng một sinh viên luật hết trơn, là vì biết rằng cuộc đời của các sinh viên Luật trở thành con số không to lớn.
Những nghề khác thì còn tiếp tục được, chứ nghề luật là phải buông tay! Là vì luật của cộng Sản và Tự Do hoàn toàn khác nhau. Với người khác còn hy vọng làm được một cái gì đó, nhưng với dân học luật họ tự biết cuộc đời đã đi vào ngõ bế rồi, tàn rồi, không ai xài mình nữa đâu!Mà có thể là bị ảnh hưởng không tốt là vì cái người sinh viên Luật họ biết chính trị rất là rõ, nắm những cái luật lệ rất là rõ. Thành thử là cán bộ cộng Sản họ sẽ không có ưa gì đâu. Chị cảm thấy một cái màn đen, nó gọi là đen thui trước mặt rồi.
Nhìn thấy cha thấy mẹ, mấy đứa em ngồi mỗi người một góc, tự hỏi phải chăng mình cũng có lỗi trong việc đất nước lâm vào hoàn cảnh này khi chỉ lo học hành vui vẻ, thật sự không có một đóng góp tích cực gì để giữ nước?"
“Tự hỏi phải chăng mình cũng có lỗi “Tuyết Sương
Hình ảnh Bộ Đội Giải Phóng dưới mắt thường dân Sài Gòn ngày 30 tháng 4
Anh Ngọc Châu
"Khi mà họ vào đó, thì tôi cũng ra Sở Thú, bà cụ nói thôi bây giờ cứ ra hỏi thăm vì gia đình còn một nửa ở quê ngoài Bắc, hỏi thăm xem có người nào ở Bắc Giang không? Bà cụ di cư cả mấy chục năm rồi nên nhớ gia đình lắm, hỏi thăm xem có người nào biết hay con cháu họ có vào đây.
Thì tôi ra hỏi có một anh đơn vị đạc công là Thượng Úy Tuyến, nhận có họ, có mời đến nhà chơi. Sau ông ấy có mượn tiền tôi. Anh Ngọc ơi, tôi thiếu tiền để mua đồng hồ, bữa sau về Tổng Tham Mưu sẽ lấy tiền trả anh, nhưng mà anh ấy lại đi luôn không có trả, thành ra...
Hình ảnh thứ nhất tôi thấy vậy, hình ảnh thứ hai, khi mà họ đóng quân ở gần nhà đó chị, cái nhà mà đi vượt biên rồi đó, thì họ lấy họ đóng quân lân la hàng xóm này nọ. Họ qua nhà tôi thấy họ tự nhiên quá, nhà mình thư tử gì họ cũng lục ra họ coi, tự do thư tín gì mà họ cứ lục ra họ coi không lịch sự tí nào.
Hình ảnh thứ ba, bộ đội vào nhà tôi thấy cái quạt trần chị biết không? Cái quạt trần quay mà nói là cái radar, tôi nói không có cái radar nào ở đây cả. Bà cụ tôi khi nhà nước đổi tiền đợt thứ nhất có đưa cho một anh bộ đội tên Thọ 100 ngàn để đồi tiền mới, thì anh nói sẽ đổi cho Bác, anh ấy chuyển về trong trại Cửu Long, tôi có đến trại Cử Long hỏi thì được nói Thượng Sĩ Thọ đã chuyển đi chỗ khác rồi... "
Đổi tiền, đánh tư sản mại bản, cưỡng bức đi kinh tế mới sau 30 tháng tư
Anh Phạm Thanh
Lúc đó tôi đang là sinh viên Đại Học Sư Phạm Sài Gòn, cả nhà tôi phải đi Kinh Tế mới Sông Bé
"Khó khăn đến nỗi, khoai mì trồng chưa ra củ, phải nhổ cả rễ lên mà ăn" Phạm Thanh
Chị Tuyết Sương
"Gia đình chị em phải biết là không còn ai làm việc, ba chị là công chức, chị đang tập sự luật sư, mấy đứa em phải nghỉ học hết trơn. Cuộc sống phải nói là upside down 100%.
Mà còn sợ hãi nữa, cứ 6 giờ sáng, là loa phóng thanh phường hát những bài chiến thắng, họ càng hát, mình càng đau, chị không ngủ được một tuần lễ, sau đó là đổi tiền, em nghĩ coi một gia đình mà có 200 đồng hà, thì làm sao mình sống? Thế là một người là sinh viên luật như chị phải nhảy ra bán thuốc ngoài chợ trời Nguyễn Huệ.
Lên trên trển rồi mới biết đa số con buôn là dân trí thức đi từ mờ sáng đến chiều. Bán thuốc mà chị cảm thấy đau lòng vì thuốc là sinh mệnh của con người mà không hề có toa bác sĩ. Có những thứ trụ sinh quá hạn mình vẫn bán, khi bán lương tâm cắn rứt, mà không bán thì lấy tiền đâu nuôi gia đình?
Từ một sinh viên luật sắp ra trường nay buôn chợ trời đủ thứ, có thuốc bán thuốc, có than bán than. Chị đã phải đạp xe lên tận Thủ Đức để cộ than, miễn có tiền cho gia đình.
Sau đó anh ruột chị bị gọi đi " học tập cải tạo", bà chị dâu phải bày bán chuối xào dừa trước cửa. Em út chị đi Thanh Niên Xung Phong. Khóc thì khóc hoài cũng hết nước mắt, còn nhớ lúc xếp hàng đổi tiền, nước mắt chị tuôn ra. Hai trăm đồng ba chị chia cho mỗi đứa 10 đồng thế là chị lấy tiền mua hết 10 thước vải...
Chị còn làm phải thêu mướn thâu đêm, nhẩm tính sẽ mua được bao nhiêu gạo mắm cho cả nhà.
"Cuộc sống sụp đổ từ vật chất đến tinh thần, người ta không phát điên là may" Tuyết Sương, sinh viên Luật Khoa Sài Gòn
Nỗi ám ảnh có phôi pha?
Ngọc Châu
"Ngày này buồn lắm, chẳng có gì vui, khó quên, không quên được đâu"
Phạm Thanh-"Đối với tôi hay nhiều người khác thì 39 năm trôi qua hay 50 năm hay 70 năm, ký ức 30/4 vẫn còn nguyên, nhất là những hậu quả xã hội của những ngày tiếp theo. Thành phần như chúng tôi bị đối xủ bất công, cộng thêm vào bao nhiêu cái khổ, may mắn lám mới còn ngồi đây nói chuyện với chị.
"Nói thật với chị cũng cố quên lắm chứ, nhưng không thể nào quên được cái ngày đau thương đó. " Phạm Thanh
Tuyết Sương
-"Ngày 30 tháng tư đã gieo váo tim chị một vết sẹo khó phai. Có người nói ra miệng, chị thì không nói, thay đổi cả một cuộc đời đau đớn lắm. Nếu đừng có chuyện gì xảy ra thì mình đâu có phải ở ngoại quốc, ở Việt Nam chứ, phục vụ cho người Việt Nam. Người ta gọi đó là ngày Quốc Hận đối với chị đúng thiệt, mình ở đây thì mình sung sướng nhưng đâu có được nói tiếng mẹ đẻ mỗi ngày. Nhất là con của chị,cố gắng lắm đó, thì nó cũng giữ được 70% tiếng mẹ đẻ thôi. Nó không hiểu gì về quê hương hết trơn. Một người có suy nghĩ thì buồn lắm, mà không nói được."
