Hàng chục ngàn người mất hết nhà cửa, sau nhiều ngày giao tranh giữa lực lượng Iraq và phiến quân tự xưng nhà nước Hồi giáo IS tại Fallujah, vốn là thành phố chiến lược ở phía tây Baghdad, nơi IS chiếm giữ đầu tiên tại Iraq hồi năm 2014.
Các nhân viên cứu trợ trong một trại tạm thời bên ngoài thành phố cho biết, họ đang cố sức để đương đầu với việc tiếp nhận thêm những người mới đến, giữa lúc cuộc khủng hoảng về việc cứu trợ ngày càng gia tăng.
Trong khi đó, một mặt trận thứ hai đang chuyển hướng về thành phố phía bắc là Mosul.
Hội đồng Tỵ nạn Na Uy ước lượng có đến 42 ngàn người đã trốn chạy khỏi Fallujah, kể từ khi chiến dịch hành quân của quân đội Iraq bắt đầu chống lại IS hồi tháng qua.
Các tổ chức thiện nguyện khác cho rằng, con số có thể còn cao gấp đôi con số đó.
Tổ chức của Na Uy cho biết có 30 ngàn người đã trốn khỏi thành phố bị vây hãm trong tỉnh El Anbar, chỉ trong vài ngày qua.
Hội đồng Tỵ nạn là một trong số các tổ chức cứu trợ đã gởi các toán đến một trại tạm thời tại Amiriyat, cách Fallujah 30 kí lô mét về phía nam.
Phát ngôn nhân của tổ chức là ông Karl Schembri cho đài Al Jazeera biết rằng, những người mới đến rất cần đến mọi thứ.
"Những người nầy đã thoát ra từ thành phố bị vây hãm và họ thiếu thốn đủ thứ, trong khi hàng cứu trợ phải đi qua trung tâm thành phố Fallujah, hay các khu ngoại ô khác".
"Họ cần mọi thứ như thực phẩm, thuốc men, nước uống..vân vân, họ phải ăn những trái chà là bị hư hỏng, thức ăn gia súc và uống nước múc từ con sông dơ bẩn".
Ông Karl Schembri cho biết các toán cứu trợ tại đây đã bị những người mới đến tràn ngập và họ không còn có thể cung cấp những gì cần thiết.
Ông cảnh cáo nước uống và các hàng tiếp liệu khác hiện vơi bớt nhanh chóng và cho biết, trừ khi họ được tiếp tế nay mai bằng không điều kiện trong trại sẽ tệ hại khủng khiếp.
"Chúng tôi rất quan ngại vào lúc khi tôi đang nói, hàng ngàn người không có lều trại, cũng chẳng có bất cứ thứ gì che chở".
"Họ ngủ giữa trời và bị kẹt trong trận bão cát, dưới ánh nắng như thiêu như đốt, mà chẳng có quần áo thích hợp che chở, còn chuyện cầu tiêu và vệ sinh nữa".
"Nếu chúng tôi không sắp xếp cho họ vào nơi chốn trật tự trong vài giờ tới, thì sẽ xảy ra các tình huống rất khó khăn".
Hội đồng Tỵ nạn Na Uy hiện kêu gọi chính phủ Iraq chịu trách nhiệm về những gì được xem là một thảm họa về cứu trợ nhân đạo xảy ra.
Hội đồng cũng lập lại lời kêu gọi các phe phái lâm chiến, hãy dành ra một hành lang an toàn cho các tổ chức thiện nguyện để họ có thể mang hàng cứu trợ đến hàng ngàn thường dân vẫn còn bị kẹt ở Fallujah.
Được biết Fallujah là thành phố Iraq đầu tiên lọt vào tay IS vào đầu năm 2014, trước khi phiến quân tuyên bố thành lập nhà nước Hồi giáo trên khắp Iraq và Syria.
"Các cuộc hành quân đã được các chiến hạm Truman và Boxer yễm trợ sẽ rất hữu hiệu, khi có thể hỗ trợ các cuộc tấn công nầy đúng lúc để chống lại ISIL và yễm trợ lực lượng an ninh Iraq cùng chính phủ nước nầy, khi họ tìm cách chiếm lại và đẩy lui ISIL, khỏi các khu vực mà quí vị nghe quen thuộc, như Fallujah, Mosul và các nơi khác". Chỉ huy trưởng chiến hạm USS Boxer, Đại tá Hải quân Anthony Henderson.
Thành phố nầy được xem là cứ điểm quan trọng của IS trong vùng và các sĩ quan Iraq cho biết hiện phiến quân bị đẩy lui hầu hết ra khỏi thành phố.
Được biết lực lượng Iraq được các chiến sĩ đồng minh và phi cơ Hoa kỳ yễm trợ, tiếp tục công cuộc tiến quân để kiểm soát hoàn toàn Fallujah.
Tư lệnh quân đội Iraq, trung tướng Saad Harbiyah cho biết bộ binh đã tiến vào vài cứ điểm quan trọng nhất tại Fallujah.
"Chúng tôi đang ở trung tâm thành phố, ở ngay ngả tư chính giữa quận Nazal và khu vực kỷ nghệ".
"Lực lượng của chúng tôi sẽ giải phóng tất cả các nơi còn lại".
Chính phủ Iraq cho biết việc chiếm lại Fallujah dọn đường cho trận chiến kế tiếp, để tái chiếm Mosul ở phía bắc.
Đây là thành phố lớn hàng thứ hai tại Iraq và là một cứ điểm then chốt vẫn còn dưới quyền kiểm soát của IS.
Sau khi tuyên bố chiến thắng tại Fallujah, Thủ tướng Iraq ông Haider el Abadi thề quyết sẽ tái chiếm lại Mosul.
Bộ trưởng quốc phòng Iraq đã được gởi đến mặt trận phía bắc và ông nói, "trước khi bọn khủng bố kịp thở".
Ông bác bỏ các chỉ trích về việc phân chia các cố gắng giữa Fallujah và cuộc hành quân ở mạn bắc.
Trong khi đó, hàng không mẫu hạm Boxer của Mỹ đậu trong vịnh Ả rập đã xuất phát các cuộc không kích chống lại IS trong 2 tuần lễ qua.
Chỉ huy trưởng chiến hạm, Đại tá Hải quân Anthony Henderson cho biết, ông tin tưởng các cuộc yễm trợ mang lại hiệu quả đáng kể .
"Các cuộc hành quân đã được các chiến hạm Truman và Boxer yễm trợ sẽ rất hữu hiệu, khi có thể hỗ trợ các cuộc tấn công nầy đúng lúc để chống lại ISIL và yễm trợ lực lượng an ninh Iraq cùng chính phủ nước nầy, khi họ tìm cách chiếm lại và đẩy lui ISIL, khỏi các khu vực mà quí vị nghe quen thuộc, như Fallujah, Mosul và các nơi khác".
"Vì vậy tôi nghĩ các yễm trợ sẽ rất hữu hiệu, khi chúng tôi tiến hành công tác nầy".
Cuộc tiến quân đến gần Mosul đã diễn ra trong vài tháng qua, thế nhưng đã được tăng cường trong những tuần lễ vừa qua.
Người ta cho rằng vẫn còn một con đường khá dài từ Fallujah đến Mosul.
