Watch FIFA World Cup 2026™ LIVE, FREE and EXCLUSIVE

Jayden Nguyen - Khi Á Châu dấn thân bóng bầu dục Úc

AFL Rd 24 - Essendon v Carlton

MELBOURNE, AUSTRALIA - AUGUST 21: Jayden Nguyen of the Bombers warms up ahead of the round 24 AFL match between Essendon Bombers and Carlton Blues at Melbourne Cricket Ground on August 21, 2025 in Melbourne, Australia. Credit: Robert Cianflone/Getty Images

Khi nói đến thành công của những người trẻ gốc Á tại Úc, nhiều người vẫn mặc định đó là những con đường nghề nghiệp quen thuộc như bác sĩ, luật sư, những ngành nghề học thuật ổn định. Nhưng những người trẻ lớn lên tại Úc, mang giá trị văn hóa Việt giao thoa với Úc bằng những con đường mới mẻ hơn, đang chứng minh rằng người trẻ có thể thành công bằng chính bước đi của chúng. Lắng nghe Jayden Nguyen - cầu thủ người Úc gốc Việt đầu tiên góp mặt trong giải bóng bầu dục chuyên nghiệp AFL - chia sẻ hành trình của mình khi bước đi giữa sợi dây của kỳ vọng và đam mê, giữa gia đình và bản thân.


Nghiêm túc theo đuổi bóng bầu dục

Chuyện Jayden Nguyễn là cầu thủ người Úc gốc Việt đầu tiên góp mặt vào giải đấu bóng bầu dục chuyên nghiệp tại Úc đã lên rất nhiều mặt báo. Thế nhưng xuất phát điểm, ít ai nói rằng Jayden chỉ là một cậu bé đam mê đá banh, cũng bị bố mẹ la mắng khi ở nhà.

Như rất nhiều cậu bé, Jayden bộc lộ niềm đam mê với trái bóng từ nhỏ. Thế nhưng, gia đình Jayden thì không hề quen thuộc với bộ môn bóng bầu dục này. Cha mẹ anh rời quê hương đến Úc năm 1986. Sau đó, ba của Jayden đã dành một khoảng thời gian sinh sống tại trại tị nạn trước khi có cuộc sống ổn định tại Melbourne. Những trải nghiệm khó khăn ban đầu ấy khiến họ tin rằng con đường an toàn nhất cho con cái vẫn là học vấn và những nghề nghiệp truyền thống.

Chính vì vậy, khi Jayden lần đầu nói về việc theo đuổi bóng bầu dục một cách nghiêm túc, phản ứng của gia đình không phải là sự ủng hộ ngay lập tức, mà là sự ngạc nhiên.

Anh chia sẻ rằng điều này xuất phát từ những định kiến phổ biến trong cộng đồng người Việt nhập cư, nơi thành công thường gắn với các ngành nghề học thuật và thu nhập ổn định.

Tôi nghĩ đó là do những định kiến quen thuộc của thế hệ bố mẹ mình - những người sang Úc để tìm một cuộc sống tốt hơn. Phần lớn thời gian, họ muốn con cái trở thành bác sĩ, luật sư, hoặc những công việc có thu nhập cao, mang tính học thuật.

Những trở lực và bệ phóng trong suốt hành trình

Từ trái qua phải: AFL COO Tom Harley cùng các Đại sứ Đa dạng Văn hóa Mua Laloifi, Jayden Nguyen, Akec Makur Chuot và Issac Quaynor.
Từ trái qua phải: AFL COO Tom Harley cùng các Đại sứ Đa dạng Văn hóa Mua Laloifi, Jayden Nguyen, Akec Makur Chuot và Issac Quaynor. Nguồn: SBS Tiếng Việt

Những định kiến và khác biệt

Hành trình của Jayden bắt đầu với nhiều lớp “lệch pha” giữa văn hoá, kỳ vọng và cả cách hiểu về thể thao.

Trong đó, trở lực đầu tiên không nằm trên sân đấu mà nằm ngay trong chính gia đình và cộng đồng của anh. Đó là sự bỡ ngỡ trước một môn thể thao gần như xa lạ.

Trong văn hóa Việt Nam, bóng bầu dục gần như không phổ biến, tạo ra khoảng cách lớn trong cách nhìn nhận và ủng hộ.

Bố mẹ tôi không thể tin được, vì trong văn hoá Việt Nam thì bóng bầu dục thực sự không phổ biến chút nào. Nó đơn giản là rất khác so với văn hoá Úc. Rõ ràng là những truyền thống mình có, những cách mình ăn mừng đều rất riêng, rất khác biệt.

Không chỉ vậy, Trong thể thao, đặc biệt là bóng bầu dục, nơi thể hình gần như là một “tiêu chuẩn ngầm”, những cầu thủ gốc Á như Jayden còn phải đối mặt với một định kiến khác: thể hình. Anh không né tránh khi nói về điều đó và chia sẻ rằng, so với nhiều cầu thủ AFL, anh nhỏ con hơn. Tuy nhiên, thay vì coi đó là điểm yếu, Jayden chọn cách phát huy điểm mạnh của mình: tốc độ và sự linh hoạt.

Anh nhấn mạnh rằng điều quan trọng không phải là phù hợp với tiêu chuẩn chung, mà là hiểu rõ khả năng của bản thân và tập trung phát triển nó.

Khi còn nhỏ tôi có lẽ thấp bé hơn khá nhiều so với các cầu thủ khác, nhưng bù lại tôi nhanh hơn, nên tôi tận dụng điểm mạnh đó của mình. Và ngay cả bây giờ, tôi vẫn nhỏ con hơn so với mặt bằng chung của các cầu thủ AFL. Nhưng tôi nghĩ điều quan trọng là phải nhận ra những khả năng khác biệt của bản thân, rồi tập trung rèn luyện và phát huy chúng.

Nhưng sự ủng hộ của mọi người và sức mạnh nội tâm là bệ phóng lớn

Milestone for multiculturalism: AFL sees first player of Vietnamese descent
Jayden Nguyen's rise to Essendon's starting side has made history - he's the first player of Vietnamese descent in the AFL.

Song song với những trở lực, Jayden cũng tìm thấy những “bệ phóng” quan trọng. Một trong số đó đến từ chính cộng đồng người Việt.

Anh kể lại với báo chí về một chuyến thăm Việt Nam của mình, nơi anh đã có cuộc gặp gỡ ý nghĩa với đội bóng AFL Vietnamese Swans. Tại đây, anh được chia sẻ rằng câu chuyện của anh đã trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều người trẻ. Những cuộc gặp gỡ, trò chuyện và kết nối đó không chỉ là sự ghi nhận mà còn mở ra một ý thức mới về vai trò của anh – như một cầu nối giữa hai nền văn hóa.

Khi đến đó, chỉ cần nhìn thấy những ảnh hưởng mà mình có thể tạo ra cho người khác… họ nói với tôi rằng, “Bạn đã truyền cảm hứng cho chúng tôi rất nhiều và chúng tôi không thể chờ để được thấy bạn thi đấu lần nữa.”

Bệ phóng thứ hai, không ai khác chính là nội tại của Jayden. Khi nhận được sự ủng hộ, sự kỳ vọng, và cả niềm tự hào từ cộng đồng, Jayden tự nhận thấy anh cần là người kết nối hai thế giới gần hơn. Anh mang văn hóa Việt vào hành trình thể thao của mình bằng những cách rất cá nhân, như việc cầu nguyện trước mỗi trận đấu để giữ sự bình tĩnh và khiêm tốn.

Từ đó, Jayden bắt đầu nhìn nhận vị trí của mình không chỉ là một cá nhân thành công, mà còn là điểm khởi đầu cho những thế hệ tiếp theo. Anh kỳ vọng sự xuất hiện của mình có thể mở ra một làn sóng mới, nơi ngày càng nhiều cầu thủ gốc Á và gốc Việt bước vào hệ thống AFL.

Hy vọng rằng với vị trí hiện tại của mình, tôi có thể góp phần tạo ra một xu hướng mới, mở ra một làn sóng vận động viên mới bước vào hệ thống. Và không lâu nữa, hy vọng sẽ có thêm rất nhiều cầu thủ mang dòng máu Việt và gốc Á thi đấu tại AFL.

CỨ THEO ĐUỔI RỒI SẼ ĐƯỢC ỦNG HỘ

Từ cậu bé ham chơi bị ba mẹ la mỗi lần chơi bóng đến Jayden Nguyen của ngày hôm nay là một hành trình dài, được xây dựng bởi sự kiên trì và dần dần nhận được sự ủng hộ từ gia đình.

Dù khởi đầu không dễ dàng, nhưng theo thời gian, sự ủng hộ đó đã trở thành nền tảng vững chắc nhất. Jayden nhìn nhận thành công của mình không chỉ là thành tựu cá nhân, mà còn là niềm tự hào của gia đình.

Việc tôi được thi đấu tại AFL không chỉ là thành tựu của riêng tôi, mà còn là của bố mẹ tôi nữa.

Hành trình chinh phục AFL vẫn còn rất dài phía trước. Có những chất keo gắn kết, nhưng cũng có cả những cách trở. Đến cuối ngày, điều quan trọng đọng lại với Jayden là hãy cứ theo đuổi đam mê, rồi sự ủng hộ sẽ đến với bạn.

Sau cùng thì hãy cứ theo đuổi đam mê của mình. [...] Nếu bố mẹ bạn nói không, thì cứ tiếp tục thuyết phục họ - cứ hỏi, cứ nài nỉ, cứ kiên trì nói chuyện với họ, và rồi biết đâu, họ sẽ đồng ý.

Phần "Transcript" do Trí tuệ Nhân tạo AI tạo ra. Đọc thêm về việc SBS sử dụng AI:

https:/ /www.sbs.com.au/aboutus/sbs-guiding-principles-for-use-of-ai/

Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese

Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube

Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play 

spk_0

Quý vị đang nghe SBS tiếng Việt.

spk_0

Khi nói đến thành công của những người trẻ gốc Á, nhiều người vẫn mặc định đó là những con đường nghề nghiệp quen thuộc như bác sĩ, luật sư, những ngành nghề học thuật ổn định. Nhưng những người trẻ lớn lên tại Úc mang giá trị văn hóa Việt giao thoa với Úc bằng những con đường mới mẻ hơn đang chứng minh rằng người trẻ có thể thành công bằng chính bước đi của họ.

spk_0

Lắng nghe Jaden Nguyễn, cầu thủ người Úc quốc Việt đầu tiên góp mặt trong giải bóng bầu dục chuyên nghiệp AFL, chia sẻ hành trình của mình khi bước đi giữa sợi dây của kỳ vọng và đam mê giữa gia đình và bản thân.

spk_0

Chuyện Jayden Nguyễn là cầu thủ người Úc gốc Việt đầu tiên góp mặt vào giải đấu bóng bầu dục chuyên nghiệp tại Úc đã lên rất nhiều mật báo. Thế nhưng xuất phát điểm, ít ai nói rằng Jayden chỉ là một cậu bé đam mê đá banh cũng bị bố mẹ la mắng khi ở nhà. Từ nào là từ bố mẹ bạn.

spk_0

nhắc đến nhiều nhất khi ở nhà.

spk_1

Thằng này ham chơi quá. Từ nhỏ tôi đã hơi tinh nghịch một chút, cho nên là bố mẹ lúc nào cũng phải để ý đến tôi, nếu không thì kiểu gì tôi cũng sẽ gầy rắc rỗi. Như

spk_0

rất nhiều cậu bé, bộc lộ niềm đam mê với trái bóng từ nhỏ.

spk_0

Thế nhưng gia đình thì không hề quen thuộc với bộ môn bóng bô dục này. Cha mẹ anh rời quê hương đến Úc năm 1986, sau đó ba của đã dành một khoảng thời gian sinh sống tại trại tị nạn trước khi có cuộc sống ổn định tại Melbourne.

spk_0

Chính những bất cập khó khăn ngày đầu khiến ba mẹ anh tin rằng một tương lai ổn định chính là có một công việc cần học vấn tốt. Vì vậy, khi lần đầu tiên nghe tin con trai định nghiêm túc theo đuổi bộ môn bóng bầu dục, ba của không tin vào tai mình.

spk_1

Đó đúng là một cú sốc đối với bố tôi. Khi tôi nói với ông, ông quay sang và kiểu như xin lỗi có nói lại được không? Nhưng mà tôi nghĩ đó là do những định kiến quen thuộc của thế hệ bố mẹ mình, những người sang Úc để tìm kiếm một cuộc sống tốt hơn, phần lớn thời gian họ muốn con cái trở thành bác sĩ, luật sư hoặc những công việc có thu nhập cao mang tính học thuật.

spk_0

Hành trình của bắt đầu với nhiều sự lệch pha giữa văn hóa, kỳ vọng và cả cách hiểu về thể thao. Trong đó trở lực đầu tiên không nằm trên sân đấu mà nằm ngay trong chính gia đình và cộng đồng của Anh.

spk_0

Đó là sự bỡ ngỡ trước một môn thể thao gần như xa lạ. chia sẻ những bối rối ngày đầu của bà mẹ mình.

spk_1

Bố mẹ tôi không thể tin được vì trong văn hóa Việt Nam thì bóng bầu dục thực sự không phổ biến một chút nào. Nó đơn giản là rất khác so với văn hóa Úc. Rõ ràng là những truyền thống mình có những cách mình ăn mừng đều rất riêng, rất khác biệt.

spk_0

Bóng bồ dục Úc với những va chạm mạnh, luật chơi phức tạp và văn hóa rất Úc đơn giản là không nằm trong thế giới mà nhiều gia đình Việt từng biết đến. Nhưng trờ lực không chỉ nằm ở văn hóa, trong thể thao đặc biệt là bóng bồ dục nơi thể hình gần như là một tiêu chuẩn ngầm. Những cầu thủ gốc Á như Jaden còn phải đối mặt với một định kiến khác, thể hình. Anh không né tránh khi nói về điều đó.

spk_1

Khi còn nhỏ, tôi có lẽ thấp bé hơn khá nhiều so với các cầu thủ khác, nhưng bù lại thì tôi lại nhanh hơn, cho nên tôi tận dụng điểm mạnh đó của mình. Và ngay cả bây giờ tôi vẫn nhỏ con hơn so với mặt bằng chung của các cầu thủ AFL. Nhưng tôi nghĩ điều quan trọng là phải nhận ra những khả năng khác biệt của bản thân rồi tập trung rèn luyện và phát huy chúng.

spk_0

Bất chấp những khác biệt về định kiến, hai văn hóa dù khác nhau nhưng vẫn có một chất keo gắn kết, đó chính là tinh thần yêu thể thao của cộng đồng người Việt luôn rất nồng nhiệt và cảm xúc. nhận thấy rất rõ sự ủng hộ này khi anh có dịp về Việt Nam thăm một đội tuyển Việt Nam cũng tham dự AFL.

spk_1

Khi tôi về Việt Nam vào kỳ nghỉ giữa mùa, tôi có cơ hội gặp đội AFL Vietnamese Swan, một đội bóng bầu dục địa phương ở đó. Khi đến đó, chỉ cần nhìn thấy những ảnh hưởng mà mình có thể tạo ra cho người khác. Họ nói với tôi rằng bạn đã truyền cảm hứng cho chúng tôi rất nhiều và chúng tôi không thể chờ để thấy bạn thi đấu một lần nữa.

spk_1

Sau đó chúng tôi đi ăn tối cùng nhau và tôi cũng có dịp gặp CEO của Vietnamese. Từ đó chúng tôi trò chuyện, lắng nghe câu chuyện của nhau, chia sẻ một vài lời khuyên cho các bạn ở đó và hy vọng là trong tương lai tôi có thể quay lại và bắt đầu một điều gì đó của riêng mình ở đó.

spk_0

Bệ phóng phát triển thứ hai, không ai khác chính là nội tại của Jaden. Khi nhận được sự ủng hộ, sự kỳ vọng và cả niềm tự hào từ cộng đồng, tự nhận thấy anh cần là một người kết nối hai thế giới gần hơn. Anh chia sẻ cách mình đã mang văn hóa Việt Nam tới bạn bè đa văn hóa tại AFL.

spk_1

Trong mỗi trận đấu tôi thường cầu nguyện với bố mẹ ông bà đã mất của mình.

spk_1

Tôi cảm thấy điều đó mang lại cho tôi một chút may mắn trong ngày hôm đó, đồng thời giúp tôi giữ được bình tĩnh và luôn khiêm tốn.

spk_0

Và xa hơn nữa, bắt đầu nhìn thấy vị trí của mình như một điểm khởi đầu cho những người khác.

spk_1

Chắc chắn là tôi đang thấy ngày càng nhiều cầu thủ gốc Á xuất hiện ở cấp độ phong trào và điều đó thật sự rất tuyệt, vì vậy hi vọng rằng với vị trí hiện tại của mình, tôi có thể góp phần tạo ra một xu hướng mới, mở ra một làn sóng vận động viên mới bước vào hệ thống và không lâu nữa hi vọng sẽ có thêm rất nhiều cầu thủ mang dòng máu Việt và gốc Á thi đấu tại AFL.

spk_0

Từ cậu bé ham chơi bị ba mẹ la mỗi lần chơi bóng đến Jayden Nguyễn của ngày hôm nay là sự ủng hộ nhiệt tình từ gia đình, bạn bè và cả cộng đồng những người xung quanh. Anh chia sẻ. Tôi nghĩ rằng sau tất cả bố mẹ tôi sẽ luôn.

spk_1

ủng hộ tôi dù thế nào đi nữa. Và việc có cơ hội được thi đấu tại AFL, tôi cảm thấy mình đã khiến họ tự hào. Tình yêu và sự ủng hộ mà họ dành cho tôi trong suốt hành trình này là vô cùng lớn lao, vì vậy việc tôi ra mắt và thi đấu tại AFL không chỉ là thành tựu của riêng tôi mà còn là của họ nữa. Thậm chí tôi nghĩ lúc đầu bố mẹ còn vui hơn cả tôi nữa cơ.

spk_1

Cho nên tôi thật sự rất biết ơn vì có thể mang lại trọ cảm xúc đó.

spk_0

Hành trình chinh phục AFL vẫn còn rất dài phía trước, có những chất keo gắn kết nhưng cũng có cả những trở lực. Đến cuối ngày, điều quan trọng đọng lại với Jordan là hãy cứ theo đuổi đam mê rồi sự ủng hộ sẽ đến với bạn.

spk_1

Tôi nghĩ rằng sau cùng thì hãy cứ theo đuổi đam mê của mình. Nếu bạn có một mạng lưới hỗ trợ xung quanh, những người luôn thúc đẩy bạn tiến về phiếu mục tiêu thì bạn sẽ ở một vị trí tốt, và nếu bố mẹ bạn nói không thì cứ tiếp tục thuyết phục họ, cứ nói cứ nài nỉ, cứ kiên trì nói chuyện về họ, rồi biết đâu đấy, họ sẽ đồng ý.

spk_1

Tôi nghĩ lúc đầu mình cũng như vậy. Bố tôi lúc đầu không chắc cả bố và mẹ đều chưa thật sự yên tâm, nhưng rồi từ một cái gật đầu đồng ý nho nhỏ dần trở thành một cái đồng ý lớn và từ ngày đó tôi chưa từng nhìn lại.

spk_2

Like, share, comment, hãy đồng hành cùng SBS tiếng Việt trên Facebook.

END OF TRANSCRIPT

Share

Follow SBS Vietnamese

Download our apps

Listen to our podcasts

Get the latest with our exclusive in-language podcasts on your favourite podcast apps.

Watch on SBS

SBS World News

Take a global view with Australia's most comprehensive world news service

Watch now