Ngày 8/5/1945, kết thúc Đệ Nhị Thế chiến, lập lại hoà bình tại Châu Âu và được lấy làm Ngày Chiến Thắng (Victory in Europe Day). Năm nay, khi Châu Âu không thể đổ ra đường vì dịch bệnh, Ngày Chiến Thắng được kỷ niệm trang trọng tại nhà, mà với nhiều cựu binh có thể đây là dịp cuối cùng họ rót rượu cho những đồng đội đã ngã xuống trong cuộc Đệ Nhị Thế chiến cách nay 75 năm.
Cách đây hai phần ba thế kỷ, Thủ tướng Anh Winston Churchill đã có bài phát biểu lịch sử trên đài phát thanh tuyên bố Châu Âu đã chiến thắng, chấm dứt cuộc chiến kéo dài 6 năm qua hầu hết các quốc gia ở lục địa giàu có này.
“Cuối cùng, khi gần như với sự hợp lực của gần như toàn thế giới cùng chống lại những kẻ ác độc, thì nay những kẻ nay đang nằm rạp dưới chân chúng ta. Lòng biết ơn của chúng ta với những đồng minh được bày tỏ nồng nhiệt từ trái tim của mỗi người trên lãnh thổ này và trãi khắp vương quốc Anh. Chúng ta có thể cho phép mình tạm quên đi những mất mát đau thương để vui mừng trong chốc lát, nhưng đừng quên phía trước đất nước đang chờ sự đóng góp của mỗi người để gây dựng lại."
Trên đường, hàng ngàn người đã có thể tụ tập trên khắp ngõ ngách của kinh thành London; họ đã có thể nhảy múa ca hát và cùng uống với nhau trong suốt hai ngày hội hè, và cũng đã không thể thiếu những giọt nước mắt cho những bạn bè đã đi xa.
Thế nhưng 75 năm sau, khi không chỉ Châu Âu mà cả thế giới bước vào cuộc chiến chống lại kẻ thù vô hình thì ngày kỷ niệm chiến thắng cách nay ba phần tư thế kỷ đã phải dời vào nhà và truyền trên mạng.
Đại dịch Covid-19 đã làm thay đổi những thói quen tập quán có từ lâu đời của nhiều dân tộc.
Bruno Peek một ‘Pageant master’ là người chuyên tổ chức những lễ hội công cộng đường phố ở Anh.
Anh bỏ ra 18 tháng để chuẩn bị chi tiết cho kế hoạch chào mừng sự kiện 75 năm Victory in Europe Day Ngày Chiến thắng và nay thì phải xếp lại tất cả những điều đã được chuẩn bị.
“Tôi thất vọng lắm nhưng biết sao bây giờ. Cuối cùng thì đâu phải lỗi tại ai. Chúng tôi đã muốn tổ chức sự kiện 75 năm Ngày Chiến Thắng thật đặc biệt và ý nghĩa, bởi vì đó có thể là dịp cuối cùng cho những người cựu chiến binh của Đệ Nhị Thế Chiến và gia đình họ cùng gặp gỡ và kỷ niệm với nhau. Thế nhưng dịch bệnh nổ ra sức khoẻ cộng đồng là điều tối thượng thì mình phải tuân thủ thôi.”
John Roberts năm nay 96 tuổi, nói năm nay ông sẽ ra đứng trước cửa nhà và nâng ly cho những đồng đội đã ngã xuống của mình.
Ông gia nhập Hải quân khi Chiến tranh Thế giới thứ 2 nổ ra.
Vào ngày Thủ tướng Churchill tuyên bố kết thúc chiến tranh thì ông đang ở Canada học lái máy bay với phi đội của Hải Quân Hoàng Gia.
Ông nói dù quân Đức đã tuyên bố đầu hàng, nhưng ông và nhiều đồng đội không thể ngay lập tức trở về nhà quay lại cuộc sống đời thường như trước kia.
“Mặc dù chiến tranh đã chấm dứt ở Châu Âu, có nghĩa là tôi không còn phải đánh nhau với quân Đức nữa, thế nhưng ngay sau khi tôi hoàn tất khoá tập luyện của mình tôi lại ra trận chiến đấu chống lại binh lính Nhật, và nó cũng không dễ dàng gì so với đánh nhau với lính Đức."
Cựu chiến binh Thế Chiến là Mervyn Kersh cũng đã rât mong chờ sự kiện 75 năm ngày D-Day nhưng nay thì ông phải tổ chức nó ở nhà.
Ông thường nói đùa rằng ông là binh sĩ Anh cuối cùng biết tin về Phát-xít đầu hàng.
“Tôi đang trên chuyến tàu từ Đức trở về Anh để tiếp tục đi ra mặt trận chiến đấu chống lại sự xâm lược của quân Nhật. Chuyến tàu dự định sẽ đi trong 30 tiếng đồng hồ, và tôi ngủ suốt thời gian đó vì trên tàu không có đèn và cũng không có chuyện gì làm. Khi tôi xuống ra tại Bruges thì thấy công chúng vui mừng hớn hở, hỏi ra mới biết là chiến tranh đã kết thúc một ngày trước đó. Tôi nghĩ tôi hẳn là người cuối cùng ở Châu Âu biết tin chiến kết thúc."
Nay ở tuổi 95, ông sẽ tổ chức kỷ niệm ngày này tại nhà mình.
“Có nhiều thứ để so sánh đạị dịch này với chiến tranh. Thế nhưng trong cuộc chiến anh biết kẻ thù của mình là ai, anh nhận diện được, còn trong cuộc chiến hôm nay anh không nhận diện được. Anh không biết kẻ thù của anh nấp ở đâu và trong hình dạng nào. Anh như một người mù đánh nhau với không khí, và các biện pháp thực hiện phải được tuân thủ triệt để."
Chính phủ các nước trên khắp Châu Âu đang có những bước để bảo đảm ngày Chiến thắng ở Châu Âu vẫn được tổ chức chào mừng, dù phải làm theo một cách thức giảm thiểu những nguy cơ lây lan dịch bệnh.
Tại Pháp, Tổng thống Emmanuel Macron sẽ đặt vòng hoa tại Khải Hoàn Môn Arc de Triomphe.
Trong khi đó thì tại Anh, dân chúng được khuyến khích tham gia vào ngày nâng ly và chúc mừng tại tất cả các ban công nhà trước cửa với tất cả những ai, cùng lúc diễn ra vào 3 giờ chiều ngày 8/5 trên toàn nước Anh.
Nữ Hoàng cũng sẽ có bài phát biểu đặc biệt cho các thần dân trên toàn Vương Quốc vào lúc 9pm, tiếp theo đó là bài hát quen thuộc đánh dấu sự khởi đầu một kỷ nguyên hoà bình trên lục địa Châu Âu
“We’ll meet again, don’t know where, don’t know when… but I know we’ll meet again some sunny day…”
Bài hát này sẽ được hát lại bởi một dàn nhạc online cùng nối mạng để biểu diễn trên làn sóng khi Anh Quốc vẫn còn trong gian đoạn đóng cửa ngăn dịch bệnh.
Người Úc phải giữ khoảng cách với người khác ít nhất 1.5 mét. Trong nhà, phải có mật độ không quá một người trên bốn mét vuông không gian sàn.
Nếu bạn tin rằng bạn có thể đã nhiễm virus, hãy gọi cho bác sĩ của bạn (đừng đến phòng mạch) hoặc liên hệ với Đường dây Nóng Thông tin Y tế Quốc gia Coronavirus – Coronavirus Health Information Hotline theo số 1800 020 080.
Nếu bạn đang khó nhọc để thở hoặc trải qua một trường hợp khẩn cấp y tế, hãy gọi 000.
SBS tận lực mang đến tin tức cập nhật giúp bạn nắm bắt thông tin những diễn biến mới nhất của COVID-19 bằng tiếng Việt, xem tại: https://www.sbs.com.au/language/vietnamese/coronavirus-updates
Mời vào phần audio để nghe toàn bộ nội dung
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/Vietnamese
