SKIP TO MAIN CONTENT

Lợi hay hại khi khai thác biển sâu ở Thái Bình Dương, có phải là chìa khóa cho một tương lai xanh

Teenagers jump into the ocean at Avatiu Harbour, Rarotonga.
Teenagers jump into the ocean at Avatiu Harbour, Rarotonga. Credit: Lucy Murray

Cuộc chạy đua để tranh giành các khoáng chất quan trọng, nhằm cung cấp năng lượng cho việc chuyển đổi năng lượng xanh, đã khiến các công ty khai thác tài nguyên phải thực hiện ở đáy biển sâu. Những quặng mỏ lớn lao ở Thái Bình Dương có nghĩa là, đó có thể là nơi bùng nổ việc khai thác lớn lao sắp tới. Tuy nhiên các nhà khoa học cho biết, việc khai thác ở vùng biển sâu có thể gây ra tác động toàn cầu, đối với môi trường.


Published

By Lucy Murray, Phan Bách

Presented by Phan Bách

Source: SBS


Skip to podcast episode content

Cuộc chạy đua để tranh giành các khoáng chất quan trọng, nhằm cung cấp năng lượng cho việc chuyển đổi năng lượng xanh, đã khiến các công ty khai thác tài nguyên phải thực hiện ở đáy biển sâu. Những quặng mỏ lớn lao ở Thái Bình Dương có nghĩa là, đó có thể là nơi bùng nổ việc khai thác lớn lao sắp tới. Tuy nhiên các nhà khoa học cho biết, việc khai thác ở vùng biển sâu có thể gây ra tác động toàn cầu, đối với môi trường.


Từ môn chèo ván trên mặt nước cho đến nước ép trái thơm nổi tiếng Pina coladas, Quần đảo Cook là một thiên đường của những quang cảnh xinh đẹp cho khách du lịch thưởng ngoạn.

Thế nhưng chính những gì nằm bên dưới vùng nước nguyên sơ, mới có thể là gia tài khỗng lồ của quốc gia nầy.

Ngoài khơi có những mỏ coban và đồng khổng lồ cách bề mặt 5 kí lô mét.

Được biết Thủ tướng nước nầy là ông Mark Brown đích thân tham gia cùng một công ty tài nguyên, trong chuyến thám hiểm lập bản đồ đáy biển.

“Điều quan trọng đối với tôi, với tư cách là một Thủ tướng, với tư cách là một nhà lãnh đạo, cũng như được trực tiếp trải nghiệm loại công việc sẽ được thực hiện, trong các loại hoạt động khai thác này”, Mark Brown.

Được biết Thủ tướng đang thúc đẩy quốc gia của mình, trở thành đất nước đầu tiên cho phép khai thác tài nguyên dưới biển sâu.

Năm 2022, chính phủ của ông đã trao giấy phép thăm dò biển sâu cho ba công ty.

“Vì vậy, chìa khóa đối với chúng tôi là làm thế nào để biến sự giàu có này thành thu nhập cho đất nước của chúng tôi?". "Làm thế nào để chúng ta sử dụng tiềm năng này như một cơ hội, để giúp bảo vệ các hòn đảo của chúng ta?”, Mark Brown.

Được biết giấy phép cho phép các công ty điều tra xem, việc khai thác dưới biển sâu có khả thi hay không, nhưng họ chỉ điều tra chứ không được phép khai thác.

Một bên hưởng lợi là công ty tài nguyên Moana Minerals.

Các nhà khảo sát của nó đang lùng sục đáy đại dương, để tìm những tảng đá có kích thước bằng quả bóng gôn màu đen, được gọi là nốt sần đa kim.

“Chúng tôi ước tính rằng, có khoảng 500 triệu tấn các nơi này nằm dưới đáy biển".

"Và trong những nơi này, chúng ta có phần lớn là mangan, coban, niken, đồng và sau đó là đất hiếm”, Hans Smit.

Đó là lời của Giám đốc điều hành Moana Minerals, là ông Hans Smit.

Ông nói rằng, những mặt hàng đó là cần thiết trong tiến trình chuyển đổi năng lượng xanh, vì kim loại được sử dụng để sản xuất pin.

“Việc khai thác chỉ thực hiện trong khu vực giấy phép thăm dò của chúng tôi, năm, hay mười tỷ đô la, nếu không muốn nói là nhiều hơn".

"Thật khó để đưa ra một con số chính xác về nó, bởi vì chúng tôi vẫn không biết chính xác có bao nhiêu, nhưng chỉ với những gì chúng tôi biết, chúng ta đang nói về nhiều tỷ đô la”, Hans Smit.

Thế nhưng tiền bạc cũng có cái giá của nó.

Việc khai thác biển sâu cần đến một cỗ máy tương tự như máy ủi.

Nó nạo vét đáy biển, thu thập các nốt sần và bụi bẩn chung quanh, rồi bơm trở lại con tàu trong một đường ống vận hành bằng thủy lực dài 5 kí lô mét.

Trên tàu, các nốt sần được chạy qua một cái sàng lớn, còn nước dư thừa và bụi bẩn được trả lại cho đại dương.

Các nhà khoa học cho biết, tiến trình này có thể tạo ra những cơn bão bụi dưới nước trôi theo dòng nước, làm nghẹt thở các sinh vật sống dưới biển sâu.

“Chúng tôi thực sự chỉ nhặt chúng lên và đưa chúng lên bề mặt".

"Sẽ có những tác hại, nhưng có thể kiểm soát được và có thể chấp nhận được trong bối cảnh quy mô của những gì chúng tôi đang làm”, Hans Smit.

Được biết có 700 nhà sinh vật học và chuyên gia biển quốc tế không đồng tình, ký tên thỉnh nguyện yêu cầu cấm khai thác khoáng sản dưới đáy biển trong 10 năm.

Họ nói rằng người ta biết rất ít về hệ sinh thái biển sâu, hoặc tác động có thể có của việc khai thác mỏ.

Nhà khoa học môi trường là bà Jacqueline Evans là người ký tên và cho biết.

“Đại dương đã có các áp lực lên nó, như có ô nhiễm nhựa, có đánh bắt quá mức".

"Và để khai thác dưới biển sâu, nó sẽ làm phức tạp thêm tất cả những vấn đề này”, Jacqueline Evans.

Sẽ có một số tác động đến môi trường, câu hỏi đặt ra là tác động đó sẽ tệ đến mức nào, Jacqueline Evans .

Trong khi đó người dân quần đảo Cooks lo ngại rằng, chính phủ của họ đang hành động gấp rút trong khi chỉ dựa vào dữ liệu, do các công ty tài nguyên cung cấp.

“Nó liên quan đến chúng tôi và đã yêu cầu tiến hành nghiên cứu độc lập".

"Chúng tôi đã yêu cầu các tổ chức khác được mời vào vùng biển của chúng tôi để đến và nghiên cứu, để phát triển mối quan hệ với các tổ chức hải dương học”, Jacqueline Evans .

Được biết niềm đam mê với đại dương của nhà khoa học về môi trường Jacqueline Evans, bắt nguồn từ tuổi trẻ dành thời gian lặn với ống thở ở vùng biển nguyên sơ, chung quanh hòn đảo chính.

Ở đây, đại dương được bao bọc trong mọi khía cạnh của cuộc sống, do biển cả rất quan trọng đối với sinh kế và truyền thống văn hóa.

“Nó thực sự quan trọng không chỉ đối với du lịch, mà còn đối với hoạt động đánh bắt cá theo cách tự cung tự cấp và đánh bắt cá công nghiệp mà chúng ta có".

"Có rất nhiều lợi ích kinh tế, khi có một môi trường nguyên sơ và xinh đẹp”, Jacqueline Evans .

Bất chấp những rủi ro, Thủ tướng nói rằng ngành này rất cần thiết, để đa dạng hóa nền kinh tế.

Ở các ngôi làng, có nhiều ngôi nhà bị bỏ hoang vì 80% dân số, tức là cứ 5 người thì có 4 người đã chuyển ra nước ngoài để tìm kiếm công việc, được trả lương cao hơn.

Ngoài ra đại dịch coronavirus cho thấy, đất nước nầy không thể dựa vào du lịch.

Trong khi đó Thủ Tướng Mark Brown nói rằng, việc khai thác sẽ không được tiến hành, trừ khi các công ty tài nguyên chứng minh được rằng, có thể thực hiện được mà không gây hại nghiêm trọng cho môi trường.

Thế nhưng ông sẵn sàng chấp nhận một số rủi ro, nếu nó thúc đẩy sự thịnh vượng của quốc gia nầy.

“Chủ nghĩa thực dụng về bản chất là một điều cần thiết, khi bạn sống ở một quốc đảo nhỏ".

"Chúng tôi là một quốc gia có tài nguyên rất hạn chế, đôi khi chúng ta phải đưa ra những quyết định táo bạo và phải dẫn đường để đi đến nơi chúng ta muốn đến, chứ không chỉ nghe theo tiếng gọi của người khác”, Mark Brown.

Được biết có những lời kêu gọi từ 7 quốc gia láng giềng, phản đối việc khai thác dưới biển sâu.

Họ cho biết, Thái Bình Dương và nguồn cá quan trọng của nó nên được chia sẻ.

Còn nhà khoa học Jacqueline Evans cũng lên tiếng.

“Tôi nghĩ rằng, sẽ không có tác động đến môi trường là một lời nói dối, chắc chắn đó là một lời nói dối".

"Sẽ có một số tác động đến môi trường, câu hỏi đặt ra là tác động đó sẽ tệ đến mức nào”, Jacqueline Evans .

Được biết quần đảo Cook là một trong những quốc gia nhỏ nhất trên thế giới, nhưng nước nầy sẵn sàng đưa ra quyết định của mình, trước các lập luận chia rẽ trên toàn cầu.


Latest podcast episodes

Follow SBS Vietnamese

Download our apps

Listen to our podcasts

Get the latest with our exclusive in-language podcasts on your favourite podcast apps.

Watch on SBS

SBS World News

Take a global view with Australia's most comprehensive world news service

Stream now