Kỷ niệm ba trong số những thảm họa không gian tồi tệ nhất trong lịch sử của cơ quan vũ trụ Hoa Kỳ NASA, tổ chức này nhìn lạinhững bài học mà họ đã thu được từ những mất mát đó.
Hai mươi năm trước, NASA đã phải hứng chịu một trong những thảm họa tồi tệ nhất:
"... và đây là tàu con thoi đi qua Bắc Texas - vào thời điểm đó, nó trông giống như một chuyến tiến vào lại trái đất bình thường vì tàu con thoi thường sáng lên khi nó đi vào bầu khí quyển của trái đất. Sức nóng từ ma sát với bầu khí quyển Trái đất làm nó sáng lên. Nhưng sau đó chúng tôi bắt đầu nhìn thấy điều xảy ra. Bạn có thể thấy các mảnh của tàu con thoi đang rớt ra... các mảnh của tàu con thoi đang rơi ra và NASA có thể xác nhận rằng tàu con thoi đang bị chậm so với lịch trình - nó hạ cánh xuống Florida... ở đó bạn có thể thấy những gì như là các mảnh của tàu con thoi."
Đó là cách đài truyền hình Dallas WFAA cắt ngang chương trình thường ngày của họ vào tháng 2 năm 2003 tường thuật hành trình quay lại trái đất của tàu con thoi Columbia trên bầu trời Texas. Sự cố xảy ra đã giết chết tất cả những người trên tàu.
Trước đó 7 năm, vào tháng 1 năm 1986, thảm họa cũng đã xảy ra với tàu con thoi Challenger.
Đây là tường thuật trực tiếp của CNN về buổi ra phóng tàu Challenger:
REPORTER "Vì vậy, sứ mệnh tàu con thoi thứ 25 hiện đang được thực hiện sau nhiều lần trì hoãn mà NASA không muốn đếm và tính luôn sáng nay thì có vẻ như họ không thể cất cánh."
MISSION CONTROL: "15 giây vận tốc 2900 feet trên giây độ cao chín hải lý khoảng cách hạ cánh bảy hải lý..."
REPORTER "Có vẻ như một vài hệ thống phóng đẩy hỏa tiễn đã bị thổi bay khỏi thành tàu con thoi trong một vụ nổ...
MISSION CONTROL:"Những người điều khiển của tôi ở đây đang xem xét tình hình rất cẩn thận... Rõ ràng là một sự cố nghiêm trọng."
Lần đó, tất cả các phi hành gia trên tàu Challenger cũng đã đều thiệt mạng.
Điều này thêm một lần nữa cho thấy rằng thám hiểm không gian thật sự là một cuộc phiêu lưu mạo hiểm.
Các quan chức của NASA đã vinh danh các phi hành gia đã thiệt mạng trong khi làm nhiệm vụ thám hiểm và khám phá, và họ đã chọn ngày 26 tháng 1 là Ngày tưởng niệm hàng năm của NASA.
Quản trị viên NASA Bill Nelson cho biết Ngày tưởng niệm diễn ra chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 20 năm thảm họa Columbia.
"Chúng tôi rất coi trọng ngày tưởng niệm này sau những mất mát mà chúng tôi đã phải gánh chịu. Và cũng rất ngạc nhiên khi tất cả chúng đều xảy ra trong cùng khoảng thời gian này của năm. Từ thảm kịch Apollo 1, đến Challenger và sau đó là Columbia. Mỗi thảm họa đều để lại một lỗ hổng trong trái tim của gia đình NASA và nhiều người trong chúng tôi cảm nhận được những mối liên hệ cá nhân đó."
Phó Quản trị viên Pam Melroy nói rằng không bao giờ nên thỏa hiệp sự an toàn chỉ vì mọi người ngại đặt câu hỏi.
"Chúng tôi cần bảo đảm rằng các ý kiến bất đồng được lắng nghe và các câu hỏi không mang tính xúc phạm. Có một mối liên hệ liên tục với tầm quan trọng sống còn của sự an toàn qua nhiều thế hệ, khi những người lớn tuổi rời khỏi lực lượng lao động và các thành viên mới hơn của gia đình NASA có thể đã không trải qua thảm kịch và hiện đang ở tuyến đầu trong việc đưa ra quyết định về vụ phóng. Tôi muốn khuyến khích bất kỳ ai không có mặt ở đây khi sự kiện Columbia xảy ra nên tìm một ai đó đã có mặt để nghe họ kể lại rằng chuyện đó đã ảnh hưởng đến họ như thế nào và ảnh hưởng đến cơ quan như thế nào. Đó là nhận thức sâu sắc về lý do tại sao chúng ta phải luôn tập trung vào sự an toàn chứ không phải áp lực ra mắt, tại sao chúng ta phải nghiêm khắc với tư cách là các nhóm để bảo đảm rằng chúng ta không áp dụng tư duy nhóm cho một vấn đề phức tạp và rất nhiều công cụ khác mà chúng ta hiện có để bảo đảm an toàn cho các phi hành gia và trên thực tế cũng là cho toàn bộ lực lượng lao động của chúng ta."
NASA cho biết Ngày tưởng niệm được tổ chức vì ba thảm kịch riêng biệt - vụ cháy khoang thử nghiệm tàu Apollo 1 năm 1967, vụ nổ Challenger năm 1986 và thảm họa Columbia năm 2003.
Tất cả xảy ra trong cùng một tuần dương lịch, cách nhau hàng chục năm.
Phó quản trị viên NASA Bob Cabana cho biết Ngày tưởng niệm nhắc nhở mọi người rằng luôn có những bài học cần rút ra để giúp việc du hành vũ trụ an toàn hơn.
"Chúng ta có thể ngăn ngừa tai nạn cho những người bay vào không gian. Đó là lý do tại sao ngày tưởng niệm của chúng ta rất quan trọng. Đó là chúng ta không quên những bài học mà chúng ta đã học. Nó không chỉ là làm theo quy trình nữa nó thực sự mang tính văn hóa. Nó tạo ra môi trường để có thể lên tiếng, để được lắng nghe, để tập trung vào nhiệm vụ trước mắt. Bởi vì điều đó có thể xảy ra với chúng ta. Nhưng chúng ta có thể khám phá không gian. Chúng ta có thể phá bỏ ranh giới mà không cần phải chịu sự mất mát của đoàn du hành. Nếu chúng ta làm công việc của mình, nếu chúng ta tập trung, nếu chúng ta tạo ra một môi trường nơi mọi người có thể được lắng nghe, đúng không? Và rằng chúng ta thực sự lắng nghe. Và có sự khác biệt giữa nghe và lắng nghe, đúng không? Rằng chúng ta thực sự lắng nghe những gì đang được nói và rằng chúng ta khuyến khích mọi người tham gia thảo luận, tham gia trả lời các giải pháp mà chúng ta cần để bảo đảm rằng chúng ta bay an toàn."
Vào ngày 26 tháng 1 (Giờ Hoa Kỳ), sẽ có một buổi lễ đặt vòng hoa truyền thống tại Mộ Chiến sĩ Vô danh tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington ở Virginia, sau đó là lễ tưởng niệm các phi hành đoàn Apollo 1, Challenger và Columbia.
