Một học giả người Mỹ thắng giải Nobel về kinh tế 2017 do công trình nghiên cứu của ông về hậu quả tự nhiên trên con người đối với các thị trường được xem là hợp lý.
Ủy ban Trao Giải Nobel nói rằng công việc của ông đã giúp gắn kết các phân tích kinh tế với tâm lý trong việc đề ra quyết định của mỗi cá nhân.
“Thưa quí ông quí bà, xin chào mừng người đoạt giải Nobel Kinh tế 2017, ông Richard Thaler”.
Được biết lãnh vực nghiên cứu của ông Richard Thayler chỉ thực hiện trong vài thập niên qua.
Được xem là một trong những người đi tiên phong trong lãnh vực nầy, ông là người thứ hai trong lãnh vực nghiên cứu nói trên được giải Nobel.
“Quí vị biết tôi đã nghiên cứu trong lãnh vực trong suốt 40 năm qua và đó lả một lãnh vực được khai phá từ những hiểu biết ít ỏi, quả là một thời gian dài”.
Các nghiên cứu về thái độ kinh tế của con người cho thấy họ thường có những chọn lựa chẳng hợp lý chút nào và việc nầy không phục vụ tốt nhất cho quyền lợi của họ, điều nầy mang lại những hậu quả kinh tế khó đạt được.
Một thí dụ về thái độ kinh tế không thích hợp diễn ra tại Mỹ một thập niên qua, khi mọi người mua nhiều nhà cửa bất chấp giá cả tăng vọt.
Việc nầy tạo nên một bong bóng địa ốc dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu một cách tệ hại.
Để giới hạn những thiệt hại từ các hành động tập thể như vậy, các kinh tế gia nghiên cứu về thái độ của con người nói rằng những nhà hoạch định chính sách phải nhìn nhận tính chất phi lý của con người.
Ông Peter Fredrikson thuộc Ủy ban Trao giải Nobel Kinh tế nói rằng công trình của giáo sư Thaler là một cuộc phân tích thực tế hơn về việc làm thế nào mọi người suy nghĩ khi họ đề ra cạc quyết định kinh tế.
“Những gì giáo sư Richard Thaler thực hiện, là ông du nhập tâm lý vào lãnh vực kinh tế và nhờ đó, chúng ta có những kiểu mẫu tốt đẹp hơn về việc làm thế nào mọi người nên hành xữ".
"Ông cũng nghiên cứu về những biến thể, từ các thái độ hoàn toàn hợp lý vốn có tính cách tự động. Từ đó ông có thể tái lập các kiểu mẫu kinh tế, để đề ra việc các cá nhân hành động như thế nào”, Peter Fredrikson.
Công trình của giáo sư Thaler mang lại ý tưởng nổi bật về Kinh Tế Giả Thuyết ("nudge" economics) là một khái niệm về khoa học ứng xử, khi các cá nhân được hướng dẫn một cách khôn khéo hơn đối với việc quyết định có lợi về mắt tài chính.
Một thí dụ về Kinh Tế Giả Thuyết có thể bao gồm việc trưng bày các thực phẩm lành mạnh tại các siêu thị để mọi người có thể thấy được, trong khi đặt các loại hàng không lành mạnh ở lối đi ra của siêu thị.
Được biết người ta thường có những chọn lựa dễ dàng vầ họ sẽ có khuynh hướng mua các thực phẩm lành mạnh hơn.
"Nếu tôi chọn kinh tế gia xuất sắc tại Chicago thì tôi không thể trả lời câu hỏi của quí vị, thế nhưng tôi sẽ nói rằng tôi sẽ cố gắng chi tiêu càng vô lý càng tốt”, Richard Thaler.
Giáo sư Thaler cho biết ông hy vọng giải Nobel sẽ nâng cao nhận thức về lãnh vực nghiên cứu của ông.
“Lãnh vực tư nhân có những tiếp cận về mọi phương cách và không luôn luôn dẫn đến việc của Kinh tế Giả Thuyết".
"Vì vậy tôi muốn nói rằng, nếu giải thưởng nầy mang lại điều goì thì tôi hy vọng sẽ thu hút chú ý hơn đến quyền chọn lựa của người tiêu thụ và trách nhiệm đi kèm theo đó, Richard Thaler”.
Được biết giải thưởng Nobel Kinh tế mang lại cho ông 1.4 triệu đô la.
Tuyên bố tại buổi lể diễn ra ở Thụy điển qua điện thoại viễn liên, ông đưa ra câu trả lời khôi hài khi được hỏi sẽ chi tiêu số tiền như thế nào.
“Một trong các lãnh vực nghiên cứu của tôi được gọi là việc tính toán về mặt tâm thần".
"Theo lý thuyết kinh tế căn bản, không có cách nào biết được tiền sẽ được chi tiêu vào lãnh vực nào".
"Nếu tôi chọn kinh tế gia xuất sắc tại Chicago thì tôi không thể trả lời câu hỏi của quí vị, thế nhưng tôi sẽ nói rằng tôi sẽ cố gắng chi tiêu càng vô lý càng tốt”, Richard Thaler.
Về các giải Nobel 2017 được trao trong tuần qua.
Hôm thứ hai 2/10 Giải Nobel Y Sinh năm 2017 được trao cho ba khoa học gia Hoa Kỳ chuyên nghiên cứu về di truyền học gồm Jeffrey C. Hall, Michael Rosbash và Michael W. Young, theo đó nhóm ba nhà khoa học được trao giải nhờ công trình nghiên cứu soi rọi ánh sáng vào đồng hồ sinh học về chu kỳ ngủ - thức của hầu hết các loài sinh vật.
Công trình của ba nhà khoa học vừa nêu khám phá ra vai trò của gene trong việc định 'đồng hồ nhịp sinh học' điều tiết dạng thức ngủ - ăn, hóc môn, và nhiệt độ thân thể.
Khám phá của nhóm ba khoa học gia giải thích cách thức mà thực vật, động vật, cùng con người thích ứng nhịp sinh học của họ sao cho đồng bộ với vòng quay của Trái Đất.
Hôm thứ ba 3/10 Giải Nobel Vật Lý năm 2017 được trao cho 3 nhà khoa học Mỹ đi tiên phong nghiên cứu và phát hiện ra sóng hấp dẫn.
Ba nhà khoa học gồm Rainer Weiss, Barry Barish và Kip Thorne.
Cách đây một thế kỷ nhà khoa học Albert Einstein đầu tiên dự đoán có sóng hấp dẫn căn cứ trên Thuyết Tương Đối của ông.
Vào đầu năm ngoái lần đầu tiên sóng hấp dẫn được phát hiện tạo nên cuộc cách mạng trong ngành vật lý thiên văn.
Hôm thứ tư 4/10 giải Nobel Hóa học 2017 được trao cho bộ ba Jacques Dubochet, Joachim Frank và Richard Henderson vì đã "phát triển kính hiển vi điện tử cryo để xác định cấu trúc có độ phân giải cao của phân tử sinh học trong dung dịch"
Hôm thứ năm 5/10 giải Nobel Văn học 2017 thuộc về nhà văn Kazuo Ishiguro mang quốc tịch Anh.
Ông Kazuo Ishiguro sinh năm 1954 tại Nagasaki, Nhật Bản.
Những tiểu thuyết của ông mang lại cảm xúc tuyệt vời, "khám phá những sâu thẳm huyền bí kết nối với thế giới".
Một số tác phẩm nổi tiếng của ông gồm Never let me go (Mãi đừng xa tôi), The Remains of the Day (tạm dịch Điều còn lại trong ngày).
Và hôm thứ sáu 6/10 là giải Nobel Hoà bình đã trao cho Chiến dịch Quốc tế Hủy bỏ Vũ khí Nguyên tử gọi tắt là ICAN được thiết lập tại Úc, sau khi cảnh báo về hiểm họa của cuộc chiến tranh hạt nhân.
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/Vietnamese
