Dịch vụ hữu ích: Tuần lễ Sức khỏe Đa văn hóa năm 2026

Tuần lễ Sức khỏe Đa văn hóa năm 2026 diễn ra từ ngày 31 tháng 8 đến ngày 6 tháng 9, với chủ đề “Cải thiện sức khỏe tinh thần và sự an vui thông qua hoạt động thể chất”.

Phát động sự kiện, Bộ trưởng Y tế NSW Ryan Park cho biết vận động thường xuyên là một cách thiết thực và dễ tiếp cận để hỗ trợ sức khỏe tinh thần. Ông khuyến khích mọi người dành thời gian vận động vì bản thân, gia đình và cộng đồng.

Thông điệp của chiến dịch năm nay không phải là ai cũng phải đến phòng tập thể dục hoặc chơi một môn thể thao cường độ cao. Hoạt động thể chất có thể là bất kỳ chuyển động nào khiến cơ thể tiêu hao năng lượng, từ đi bộ, làm vườn, lau dọn nhà cửa, chơi với trẻ em cho đến bơi lội, đạp xe hoặc tập tạ.

Điều quan trọng là chọn hoạt động phù hợp, bắt đầu từ khả năng hiện tại và duy trì đều đặn.

Vận động mang lại những lợi ích gì?

Duy trì vận động mang lại lợi ích ở mọi giai đoạn của cuộc đời. Hoạt động thể chất có thể giúp tăng mức năng lượng, cải thiện thể lực, khả năng tập trung, sự tự tin, tâm trạng và giấc ngủ. Đây cũng là một cách hiệu quả để tạo dựng và duy trì các mối quan hệ xã hội và tình bạn.

Theo NSW Health, vận động có thể hỗ trợ sức khỏe tinh thần và sự an vui, giúp kiểm soát căng thẳng, lo âu và trầm cảm, đồng thời giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư và bệnh mạn tính.

Đối với người đến từ các nền văn hóa khác nhau, sức khỏe tinh thần có thể được hiểu và trao đổi theo nhiều cách khác nhau. Một số người vẫn e ngại tìm kiếm sự giúp đỡ do kỳ thị, rào cản ngôn ngữ, khác biệt văn hóa hoặc áp lực phải dung hòa những kỳ vọng và truyền thống khác nhau.

Bộ trưởng Sức khỏe Tâm thần NSW Rose Jackson cho biết việc vận động là một điều đơn giản mà mọi người có thể làm cho sức khỏe tinh thần của mình. Đây có thể là cơ hội để giảm căng thẳng, kết nối với người khác và dành một chút thời gian cho bản thân.

Tuy nhiên, vận động không thay thế việc chẩn đoán hoặc điều trị chuyên môn. Nếu cảm giác buồn bã, lo âu, mất ngủ hoặc kiệt sức kéo dài và ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày, người bệnh vẫn nên tìm sự hỗ trợ từ GP hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần.

Người trưởng thành nên vận động bao nhiêu là đủ?

Người trưởng thành nên dành khoảng 30 phút cho hoạt động thể chất ở cường độ vừa đến mạnh trong hầu hết các ngày. Các hoạt động này có thể bao gồm đi bộ nhanh, chạy bộ, thể dục dưới nước hoặc chơi thể thao.

Người trưởng thành cũng được khuyến nghị thực hiện các bài tập tăng cường cơ bắp ít nhất hai ngày mỗi tuần, chẳng hạn tập kháng lực hoặc tập tạ.

Những hoạt động giúp cải thiện khả năng vận động, thăng bằng và phối hợp cơ thể cũng rất quan trọng, vì có thể giúp chúng ta duy trì khả năng đi lại, phòng ngừa té ngã và sống độc lập khi lớn tuổi.

Nếu chưa đạt được mức khuyến nghị này, bạn không nên cho rằng vận động ít hơn là vô ích. Người ít vận động có thể bắt đầu bằng những khoảng thời gian ngắn, chẳng hạn 5 hoặc 10 phút, sau đó tăng dần theo khả năng.

Không cần đến phòng tập mới được xem là vận động

Một trở ngại thường gặp là quan niệm rằng muốn tập luyện phải mua thẻ hội viên, có dụng cụ hoặc dành riêng một khoảng thời gian dài trong ngày.

Trên thực tế, hoạt động thể chất bao gồm cả những bài tập có kế hoạch và các chuyển động diễn ra trong sinh hoạt hằng ngày. Một số cách đơn giản để vận động nhiều hơn gồm:

• Chọn một hoạt động mà bạn yêu thích, chẳng hạn như thái cực quyền, yoga hoặc bơi lội.
• Vận động cùng gia đình và bạn bè, chẳng hạn dắt chó đi dạo, đạp xe, chơi thể thao hoặc khiêu vũ cùng nhau.
• Vận động ngoài thiên nhiên, chẳng hạn đi bộ hoặc đá banh trong công viên, bơi ở bãi biển hay hồ bơi hoặc làm vườn.
• Vận động nhiều hơn trong ngày, chẳng hạn đi bộ đến cửa hàng hoặc trạm xe buýt, giãn cơ giữa các hoạt động, thường xuyên đứng dậy và di chuyển thay vì ngồi quá lâu.
• Ngủ đủ giấc và cố gắng duy trì giờ đi ngủ đều đặn. Người trưởng thành nên ngủ từ 7 đến 9 giờ mỗi đêm. Phòng ngủ nên hạn chế tiếng ồn, sức nóng và ánh sáng, đồng thời nên tránh sử dụng màn hình trước giờ ngủ.

Những khoảng vận động ngắn trong ngày có thể được cộng lại. Ví dụ, ba lần đi bộ, mỗi lần 10 phút, vẫn tạo thành 30 phút hoạt động.

Với người ít vận động, mục tiêu đầu tiên không nhất thiết là đạt một con số hoàn hảo, mà là biến việc di chuyển thành một phần tự nhiên trong ngày.

Trẻ em và người cao tuổi cần vận động như thế nào?

Trẻ em và thanh thiếu niên từ 5 đến 17 tuổi được khuyến nghị dành ít nhất 60 phút mỗi ngày cho hoạt động ở cường độ vừa đến mạnh. Khoảng thời gian này không nhất thiết phải thực hiện liên tục mà có thể chia thành nhiều lần trong ngày.

Chạy nhảy, đi bộ đến trường, đạp xe, bơi, chơi ở công viên, tham gia thể thao hoặc giúp việc nhà đều có thể góp phần vào mục tiêu vận động. Ít nhất ba ngày mỗi tuần, trẻ nên có những hoạt động mạnh hơn và giúp tăng cường cơ bắp, xương.

Với người từ 65 tuổi trở lên, mục tiêu chung vẫn là vận động ở hầu hết các ngày, nhưng loại hình và cường độ cần phù hợp với sức khỏe, khả năng di chuyển và nguy cơ té ngã của từng người.

Ngoài đi bộ và các hoạt động sức bền, người cao tuổi nên chú ý đến sức mạnh cơ bắp, thăng bằng, khả năng phối hợp và sự linh hoạt. Một lớp thái cực quyền hoặc nhóm đi bộ cũng có thể giúp người lớn tuổi duy trì giao tiếp xã hội, đặc biệt nếu họ sống một mình hoặc ít có cơ hội ra ngoài.

Những ai nên hỏi ý kiến chuyên môn trước khi bắt đầu?

Hầu hết mọi người có thể thực hiện các hoạt động thể chất ở cường độ vừa. Tuy nhiên, Healthdirect khuyến nghị một số người nên trao đổi với GP hoặc chuyên gia y tế trước khi bắt đầu một chương trình tập luyện mới, đặc biệt là:

• Người có bệnh mạn tính, bệnh tim hoặc các yếu tố nguy cơ mắc bệnh tim.
• Người đang hồi phục sau phẫu thuật hoặc chấn thương.
• Người đã ngừng vận động trong một thời gian dài vì vấn đề sức khỏe.
• Người có vấn đề về xương khớp, khả năng giữ thăng bằng hoặc thường xuyên bị té ngã.
• Người đang mang thai và không chắc hoạt động nào phù hợp.
• Người đang uống thuốc có thể gây chóng mặt hoặc choáng váng.
• Người khuyết tật hoặc bị hạn chế khả năng vận động và cần một chương trình được điều chỉnh.

GP có thể giới thiệu người bệnh đến chuyên viên vật lý trị liệu hoặc chuyên gia sinh lý vận động để được tư vấn chương trình phù hợp. Người có bệnh mạn tính vẫn có thể nhận được nhiều lợi ích từ việc vận động, nhưng nên bắt đầu chậm và tăng dần theo khả năng.

Nếu xuất hiện đau ngực, khó thở bất thường, choáng váng, ngất xỉu hoặc đau dữ dội trong khi vận động, hãy ngừng lại và tìm sự trợ giúp y tế.

Dịch vụ miễn phí nào có thể giúp người dân NSW?

Người từ 16 tuổi trở lên sống tại NSW có thể sử dụng Get Healthy Service, chương trình tư vấn sức khỏe miễn phí qua điện thoại và trực tuyến của NSW Health.

Chuyên viên sức khỏe có thể giúp người tham gia đặt mục tiêu phù hợp về vận động, ăn uống, cân nặng và sức khỏe nói chung, sau đó hỗ trợ họ duy trì những thay đổi này. Chương trình có dịch vụ thông dịch miễn phí, vì vậy người không tự tin giao tiếp bằng tiếng Anh vẫn có thể tham gia.

Bạn có thể gọi 1300 806 258 hoặc tìm hiểu thêm trên trang Get Healthy Service.

NSW Multicultural Health Communication Service cũng đã chuẩn bị tài liệu về vận động và sức khỏe tinh thần bằng 41 ngôn ngữ, trong đó có tiếng Việt. Video, áp phích và các tài liệu của Tuần lễ Sức khỏe Đa văn hóa 2026 được đăng trên trang chính thức của chương trình.

Nếu cần thông tin y tế, người dân có thể gọi Healthdirect theo số 1800 022 222. Nếu cảm thấy sức khỏe tinh thần đang ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống, hãy liên hệ với GP thay vì chỉ dựa vào việc tự chăm sóc tại nhà.

Trong trường hợp một người có ý nghĩ tự sát hoặc đang gặp nguy hiểm tức thời, hãy gọi 000. Lifeline cung cấp hỗ trợ khủng hoảng 24 giờ qua số 13 11 14.

Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese

Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube

Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play