Nhân viên Úc tại các trại giam giữ kêu gọi đóng cửa các trại

Chỉ vài giờ sau khi bản thỉnh nguyện này được công bố thì Tổng trưởng Di trú Peter Dutton và Thủ tướng Papua New Guinea Peter O'Neill đã có cuộc gặp gỡ tại Port Moresby để bàn thảo việc đóng cửa cơ sở trên Đảo Manus.

 "Có một điều như thế này về những nhân viên giám thị trại giam mà tôi nghĩ có lẽ là họ bị khủng hoảng từ cuộc chiến Vùng Vịnh vì vậy họ rất dễ bị kích động và dễ trở nên hung hãn với những người con tan nát và những tâm hồn đổ vỡ kia, họ chế nhạo những người này (sigh) ... lựa đúng một điểm ở chân họ mà đá liên tục chẳng hạn vậy, ... (sighs) nhốt cách ly họ để trừng phạt."

Những cáo buộc này về các nhân viên giám thị Úc được nên lên torng báo cáo gần đây nhất về những hành động ngược đãi đã diễn ra trong cả năm qua tại trại giam giữ chờ thanh lọc ở Papua New Guinea.

Người đàn ông cung cấp những lời khai này, yêu cầu được tạm giấu danh tính, là cựu nhân viên tại trại Papua New Guinea với vai trò là giáo viên từ năm 2014 và 2015 theo như hợp đồng ký với Transfield, một công ty Úc có nhiệm vụ quản lý những cơ sở giam giữ của Bộ Di trú.

Để minh chứng thêm về tình hình tồi tệ tại những nơi này, người cựu giáo viên trại Manus thuộc đảo quốc PNG kể một trong những nạn nhân là học sinh của ông.

"Tôi nhìn thấy câu bị giam giữ cách ly và cậu ấy bị vậy là vì những cơn động kinh do phải chịu đựng những cơn ác mộng cả ngày lẫn đêm. Hai mươi năm liền cậu đã không còn những cơn động kinh cho đến khi cậu bị quăng vào nhà tù Manus, và rồi một số hành hung lạm dụng từ thể xác đến tinh thần, từ lời nói đến hành động, và không từ cả lạm dụng tình dục đã xảy ra. Đó là tôi đang nói đến việc nhân viên trại giam đã thò tay rờ rẫm bên ngoài bộ phận sinh dục của cậu rờ trước rờ sau và đe dọa hãm hiếp. Điều này là không phải là phổ biến tôi không muốn nói nó là phổ biến thế nhưng nó đã xảy ra."

Người cựu giáo viên này là một trong số 103 nhân viên đã và đang làm việc trong hệ thống các trại giam giữ nằm ngoài nước Úc đã ký vào một bức thư ngỏ gởi chính phủ Liên bang kêu gọi đóng cửa các trại này.

Các nhân viên của các tổ chức từ thiện như là Save the Children, Salvation Army cũng như công ty chuyên cung cấp các dịch vụ y tế và chăm sóc sức khỏe quốc tế  International Health and Medical Services gọi tắt là I-H-M-S và công ty Transfield nay đổi tên thành Broad Spectrum mà người cựu giáo viên làm việc đã cùng ký tên vào bức thư ngõ này.

Hành động của những nhân viên có lương tâm và trách nhiệm đã và đang làm việc tại các trại bên ngoài nước Úc như là một sự phản hồi từ những tin tức rò rĩ về tình hình tồi tệ và ngược đãi người bị giam giữ tại đây từ bản báo cáo mới nhất về tình hình của các trại này.

Theo các nhân viên này thì cách duy nhất để bảo đãm an toàn cho những người bị giam giữ bên ngoài Úc là đem họ về Úc ngay lập tức.

Đã có thêm những bằng chứng từ những người ký tên vào thư ngõ cho thấy cuộc điều trần lần trước và cuộc điều tra sắp tới do Lao Động đề xuất là không đi đến đâu cả.

Tiến sĩ Peter Young là một trong những người ký tên, ông là chuyên gia tâm lý và từng giữ chức vụ giám đốc của dịch vụ Sức khỏe tâm thần cho I-H-M-S tại Australia.

"Cái ý kiến có thêm một cuộc điều tra nữa chỉ làm chậm trễ việc cần làm mà cái việc cần làm ngay lúc này tõ ràng là đóng cửa các trung tâm ở đó chỉ như vậy mới chấm dứt việc họ bị ngược đãi hành hung và đem họ về Úc hay một nơi khác như New Zealand chẳng hạn vì NZ đã ngỏ lời muốn nhận họ. Không thể cứ tiếp tục cố tình đày ải và trừng phạt họ theo cách này được."

Tờ báo The Guardian công bố việc có hơn 2,000 vụ việc vi phạm trong bản báo cáo bị tiết lộ về tinh hình trại giam Nauru.

Những tiết lộ cho thấy có những vụ lạm dụng tình dục phụ nữ và trẻ em, hành hung đánh đập tự hủy hoại rõ ràng đã bị bỏ mặc không dòm ngó trong suốt gần hai năm cho tới tháng 10/2015.

Tiến sĩ Young nói Bộ Di trú đã biết về những chuyện này từ lâu rồi chứ không phải là không biết.

"Vấn đề đó là chính phủ đã phủ một tấm màn dày che phủ tất cả nhưgn4 gì xảy ra bên trong hệ thống này vì vậy công chúng không thể biết được điều gì dang xảy ra. Bản báo cáo rò rĩ về hồ sơ Nauru Files đã hé lộ cho công chúng biết được chuyện gì đang diễn ra là việc nằm ngoài dự kiến của chính phủ dù họ đã rất nỗ lực ngăn chặn lại. Và tất nhiên là chính phủ cố gắng để hạn chế sự nghiêm trọng của các thông tin này và mong muốn là nó sẽ bị quên lãng. "

Tổng trưởng Peter Dutton nói rằng những người tầm trú đã cho lời khai không đúng về những cáo buộc lạm dụng và tự hủy hoại nhằm mục đích để được đưa vào Úc.

Đáp lại điều này của ông Tổng trưởng thì Judith Reen, một trong những người ký vào bức thư ngõ người từng làm việc cho Salvation Army trên Nauru từ 2014 đến 2015 nói cô là người có tham gia làm bản báo cáo này và một trong những điều đặc biệt đáng quan tâm là về những người trẻ đang bị giam giữ  

"Trẻ em trong trại sống trong những căn lều không khóa không gì cả ai muốn ra vào lúc nào tùy thích. Tôi thật sư quan tâm việc các em không đi học và không cảm thấy an toàn để đi đến trường. Tôi lo vì việc các trường ở Nauru đã không được chuẩn bị về sự khác biệt văn hóa dể có thể dạy dỗ và gắn bó các em, trong lúc các em thật sự cần hỗ trợ, tư vấn và sinh sống. Điều kiện sống ở đây nói chung là khắc nghiệt và không phải là một nơi lành mạnh cho trẻ nhỏ chập chững tập đi. Bên ngoài khu trại thì không phải là nơi thân thiện chào đón cho tụi nhỏ ra vào chơi đùa vì những lời chọc ghẹo xua đuổi của dân địa phương, những người cũng đang gánh chịu hoàn cảnh sống khó khăn và cảm thấy bất an khi nguồn sống của mình bị đe dọa bởi quá nhiều người đến dây."

Giám đốc giáo dục của Save the Children Pam Oakes là người đã làm việc để giúp định cư những người tầm trú trên Nauru.

Bà nói bà thấy thất vọng vì những báo cáo nhân quyền cùng những lời phê phán từ các tổ chức như Cao Ủy tị nạn, Human Rights Watch và Tổ chức ân xá quốc tế và thậm chí LHQ không thể khiến các trại này bị đóng cửa.

"Tôi không thể tưởng tượng được rằng rằng chính phủ Úc này hay các chính phủ từ trước đến nay đã can dự vào thứ quyết định này và sau đó thì dường như ngoan không chịu nhìn nhận rằng những chuyện đã và đang xảy ra là sai trái, là phi nhân, rằng chúng ta đã và đang vi phạm tất cả các luật lệ quốc tế trong cách chúng ta đối xử với người tị nạn người tầm trú làm cho họ bị thương tổn và phải mất lâu lắm họ mới phụ hồi được. Chúng ta càng trì hoãn lâu chừng nào thì sự thương tổn chúng ta gây ra cho tất cả những người ở đó càng nặng nề."

Bức thư ngỏ này của 103 nhân viên cũ cũng như những người đang làm viêc tại các trại giam giữ chỉ là một trong số các thư gởi tới chính phủ.

Một nhóm nhỏ các cựu nhân viên của Save the Children cũng đã có một thư riêng của nhóm họ, và một thư khác được ký bởi hơn 1,800 các người trí thức Úc làm việc cho các cơ quan nghiên cứu các viện và trường đại học cũng đã gởi tới chính phủ yêu cầu đóng của các trại giam giữ và chấm dứt các hành động ngược đãi những người ở đây.

Tổng trưởng di trú nói trong một bản thông cáo báo chí cho biết ông sẽ đưa ra quyết định di dời những người trong các trại tạm giam giữ và trại chờ thanh lọc sớm nhất có thể.  .

Tuy nhiên ông cũng nói rằng quyết định phải dựa trên điều kiện là nó sẽ không khiến cho có thêm các tàu bè buôn người lại đổ vào nước Úc  .