Các nhà khoa học và khảo cổ học bắt đầu tìm hiểu các mối liên hệ gia đình bí ẩn của khoảng 6, 7 thành viên người cổ đại Neanderthal [[nee-an-der-tahls]]. Nghiên cứu này mới được công bố trên tạp chí Nature trogn đó phân tích gen của người Neanderthal qua những mẫu khảo khổ được tìm thấy trong hai hang động tại Nga.
Các nhà khoa học đã phát hiện ra sự tương tự trong hạt nhân DNA giữa ít nhất 13 người Neanderthal trong một nghiên cứu đầu tiên trên thế giới.
Tác giả nghiên cứu Benjamin Peter cho biết qua phân tích DNA ở các mảnh xương nhỏ, họ có thể xác định ai là người thân của ai trong nhóm người cổ đại Neanderthal sống trong cùng hang động.
"Những gì chúng tôi tìm thấy ở đó là chúng tôi có hai cá thể mà chúng tôi nghĩ là một người cha và một đứa con gái. Và bằng chứng ộ bộ gen hạt nhân và xem chúng khác biệt với nmà chúng tôi có được khi xem xét toàn bộ hạt nhân của gen xem sự cá biệt của chúng khác nhau như thế nào, và khác bao nhiêu. Thì chúng tôi thấy rằng chúng có ít khác biệt hơn nhiều từ những gì chúng tôi nhìn thấy chỉ căn cứ trên xương của hai người hoặc rằng của họ, so sánh với của những người còn lại ong nhóm."
Bên cạnh hai người là cha-con-gái thì cũng có những người họ hàng khác, được cho là dì hoặc anh em họ, tất cả đều có chung rất nhiều DNA.
Ewa Dutkiewicz là người phụ trách Phòng Thời kỳ Đồ đá tại Bảo tàng Lịch sử Tiền và Sơ khai ở Berlin.
Cô nói rằng việc phát hiện ra một cây phả hệ tạo ra một sự quan tâm nhiều hơn cho cả các nhà nghiên cứu lẫn công chúng đến phát hiện này.
"Tôi nghĩ rất cảm động khi bạn đến gần những số phận cá nhân này và nói vâng, đây là cha và đây là anh họ và họ đã sống trong cùng một hang động. Điều đó cho chúng ta thấy nhiều hơn bức tranh về cuộc sống chứ không chỉ là xương và đá. Nó trở thành những người gần gũi với chúng ta và tôi nghĩ rằng điều đó rất cảm động. Không chỉ đối với các nhà khoa học mà còn đối với công chúng."
Các tác giả cho rằng phát hiện này cho thấy người Neanderthal, cụ thể là nhóm người sống ở vùng chân đồi hẻo lánh phía trên một thung lũng sông ở Siberia, họ tụ lại với nhau tạo thành các cộng đồng nhỏ khoảng 10 đến 20 người.
Rất hiếm khi tìm thấy xương của nhiều người Neanderthal ở cùng thời điểm và địa điểm.
Giả thuyết hàng đầu giữa các tác giả là hai hang động ở Siberia nơi các nhà khoa học tìm thấy các mẫu xương người cổ đại Neanderthal có thể là điểm dừng chân săn bắn tạm thời của người Neanderthal.
Kesnia Kolobova là Nhà nghiên cứu hàng đầu tại Viện Khảo cổ học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga, nói rằng nghiên cứu này là phát hiện đầu tiên trên thế giới.
"Nghiên cứu mới bổ sung đáng kể cho chúng ta các mảnh ghép còn thiếu vào kiến thức của chúng ta về các cộng đồng người Neanderthal cổ đại, cách họ sống, loại xã hội mà họ có, thậm chí một số phong tục hôn nhân như nó cho thấy. Loại nghiên cứu này vẫn chưa được tiến hành trên thế giới."
Nghiên cứu đã xác định các manh mối cấu tạo di truyền khác từ ty thể D-N-A, vốn đặc trưng chỉ truyền từ mẹ, và nhiễm sắc thể Y, được truyền từ cha.
Các manh mối di truyền của nữ giới cho thấy sự khác biệt về gen nhiều hơn nam giới, cho thấy nữ giới Neanderthal có thể di chuyển giữa các nhóm thường xuyên hơn. Điều đó có nghĩa là người nữ Neanderthal có con giữa các nhóm nhiều hơn so với đàn ông Neanderthal.
Những khám phá này đã được giới khoa học tiết lộ, bà Kolobova tin rằng điều quan trọng là phải hiểu càng nhiều càng tốt các liên kết vốn có trong loài của chúng ta.
"Người Neanderthal là tổ tiên của chúng ta, tức là mỗi người chúng ta mang khoảng 1,2 đến 4% bộ gen Neanderthal, tùy thuộc vào họ hàng của chúng ta từ Châu Phi và Châu Đại Dương, và tất cả người Neanderthal đều biến mất khi tổ tiên của chúng ta đến. Vì vậy, một mặt, chúng ta nhận được một số đặc điểm tính cách từ họ, màu da, bệnh tật của chúng tôi. Mặt khác, rất có thể, chúng ta là nguyên nhân dẫn đến sự tuyệt chủng của người Neanderthal. Vì vậy, điều quan trọng là chúng tôi phải hiểu biết càng nhiều càng tốt về họ."
Người Neanderthal sống trên khắp châu Âu và châu Á trong hàng trăm ngàn năm.
Nhưng họ đã xóa sổ cách đây khoảng 40.000 năm, ngay sau khi tổ tiên chính của loài người là giống Homo Sapiens, di cư đến châu Âu từ châu Phi.
Niên đại sống của họ được phát hiện qua nghiên cứu này càng khiến cho khám phá này trở nên lý thú như nhận xét của tác giả nghiên cứu Benjamin Peter.
"Điều đầu tiên khiến tôi thực sự ngạc nhiên là họ có thể sống cùng thời điểm. Bởi vì với người Neanderthal, chúng ta luôn nói về một khoảng thời gian thực sự, rất dài, người ta vẫn thường nói về niên đại sống của họ cách chúng ta hàng nghìn, hàng vạn năm và thật là ấn tượng khi người ta tìm thấy những cá thể có khả năng sống cùng thời gian với tổ tiên loài người."
Những phát hiện DNA của người cổ đại Neanderthal mới này là một nỗ lực khoa học rất đáng quan tâm, với nghiên cứu đầu tiên về vấn đề này được công bố cách đây hơn một thập niên.
Cho đến nghiên cứu này được công bố trên tạp chí Nature, các nhà khoa học chỉ mới giải mã được 18 bộ gen của người Neanderthal, với những phát hiện gần như không liên quan đến các liên kết di truyền giữa chúng với nhau.
Mời vào phần audio để nghe toàn bộ nội dung
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Tải SBS Radio app để nghe SBS Tiếng Việt bất cứ lúc nào
