Nước Úc có thể trở thành một nơi đổ rác mới, với các chất thải nguyên tử, cho cả thế giới,
Trong phúc trình sơ khởi, Ủy ban Điều tra Nam Úc tìm thấy địa điểm và việc phân hủy nguyên tử, có thể mang lại những lợi lộc đáng kể cho nền kinh tế tiểu bang.
Thế nhưng các đề nghị nói trên cũng dấy lên sự phản kháng mạnh mẽ, từ các nhóm tranh đấu cho môi trường, cũng như các cộng đồng.
Ủy ban Điều tra đã hậu thuẩn các kế hoạch, nhằm tồn trữ các chất thải nguyên tử của thế giới tai Nam Úc, vào cuối thập niên tới.
Việc nầy có nghĩa là, Nam Úc phải giữ các chất thải nguyên tử, đến hàng trăm ngàn năm.
Tiết lộ bản phúc trình sơ khởi của Ủy ban Điều tra về Chu Kỳ Chất thải Nguyên tử, Ủy viên Kevin Scarce cho biết đã có một đường hướng thận trọng, liên quan đến vấn đề nầy.
"Chúng tôi biết vấn đề nguyên tử là một chủ đề gây nhiều xúc động, thế nhưng tôi muốn nhấn mạnh tờ lúc đầu rằng, tiến trình chúng tôi đang theo đuổi là một diễn tiến khoa học và dựa trên những gì đã biết".
Được thiết lập hồi tháng 3 năm rồi, Ủy ban Điều tra được thiết lập nhằm tìm xem, liệu Nam Úc có nên giữ một vai trò lớn lao hơn trong việc khai thác, tinh luyện và tồn trữ, về mặt chu kỳ của nguyên tử năng.
Ủy ban tìm thấy, việc thành lập một nhà máy điện nguyên tử trong tiểu bang, là điều không thích hợp về mặt kinh tế.
"Quả là bất nhân và có thể gây ra thảm họa lớn lao, khi nói về chuyện đổ rác nguyên tử.Chất thải sẽ không kết thúc tại Adelaide, tại khu vực đô thị, mà sẽ cuối cùng đổ xuống những vùng xa xôi của Nam Úc". Bà Katrina Lester, Chủ tịch của Tập đoàn Thổ quyền cuả sắc dân Yankunytjatjara thuộc Thổ dân Úc.
Thế nhưng,Ủy ban xem xét về một cơ sở tồn trữ sâu dưới lòng đất, đủ sức chứa đựng đến 13 phần trăm chất thải nguyên tử của thế giới.
"Những gì chúng tôi biết rõ là, có ít nhất 390 ngàn tấn nhiên liệu đã xử dụng, tạm thời được tồn trữ trên khắp thế giới".
Nếu được chấp nhận, nơi nầy được dự đoán sẽ phát sinh lợi tức đến 257 tỷ đô la, với phí tổn tổng cộng là 145 tỷ đô la trong 120 năm.
Ngoài ra việc nầy có thể tạo ra 1500 công việc toàn thời, cộng thêm 5 ngàn công việc trong thời gian xây cất, đối với tiểu bang Nam Úc, vốn có nhiều người thất nghiệp nhất ở Úc.
Thế nhưng, vài người hiện lo ngại các chi phí về môi trường, nếu Nam Úc chấp nhận là nơi đổ rác nguyên tử.
Ông Craig Wilkins, thuộc Hội đồng Bảo tồn Thiên nhiên Nam Úc, là một trong số những người lên tiếng chống đối.
"Nếu chúng ta thực hiện chuyện nầy, nếu chúng ta nói rằng sẽ nhận các chất thải nguyên tử của thế giới, chúng tôi cho rằng điều tốt nhất mà Nam Úc có thể làm, là nhận rác thải tệ hại nhất của thế giới nầy".
Còn bà Katrina Lester, Chủ tịch của Tập đoàn Thổ quyền cuả sắc dân Yankunytjatjara thuộc Thổ dân Úc, cũng lên tiếng chống đối.
"Quả là bất nhân và có thể gây ra thảm họa lớn lao, khi nói về chuyện đổ rác nguyên tử".
"Chất thải sẽ không kết thúc tại Adelaide, tại khu vực đô thị, mà sẽ cuối cùng đổ xuống những vùng xa xôi của Nam Úc".
Trong khi đó, Thủ hiến Nam Úc, ông Jay Weatherill nói rằng, chính phủ của ông chưa có lập trường, dựa trên các khám phá nói trên.
"Không có gì nghi ngờ rằng, có những cơ hội phấn khởi cho Nam Úc, liên quan đến phúc trình nầy".
Ủy ban cũng chưa đưa ra bất cứ đề nghị, cho một địa điểm đặc biệt nào, để thiết lập một cơ sở tồn trữ chất thải nguyên tử, thế nhưng nói rằng bất cứ quyết định nào, cũng cần có sự thảo luận với cộng đồng rộng lớn hơn.
Các cuộc họp của công chúng, sẽ được tổ chức tại các trung tâm trong vùng trên khắp tiểu bang, trước khi bản phúc trình chung kết, được công bố vào tháng 5 sắp tới.
