Trong một nỗ lực chưa từng có tiền lệ nhằm bảo vệ ngân sách gia đình trước đà tăng phi mã của giá nhiên liệu, hai tiểu bang Victoria và Tasmania đã chính thức công bố các gói hỗ trợ giao thông công cộng quy mô lớn. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh những cú sốc cung ứng từ Trung Đông đang đẩy giá xăng dầu tại các trạm bơm lên mức kỷ lục, gây sức ép nặng nề lên đời sống của hàng triệu người dân Úc.
Cú hích 70 triệu đô la từ chính phủ Victoria
Tại tiểu bang Victoria, Chính quyền của Thủ hiến Jacinta Allan đã xác nhận toàn bộ hệ thống giao thông công cộng trên toàn bang sẽ được miễn phí hoàn toàn trong suốt tháng 4 năm 2026. Chính sách này bao gồm tất cả các loại hình dịch vụ: từ mạng lưới tàu điện nội đô (Metropolitan), xe buýt, xe điện (Tram) cho đến hệ thống tàu liên tỉnh V/Line.
Theo thông báo, chương trình sẽ bắt đầu có hiệu lực từ thứ Ba, ngày 31 tháng 3 và kéo dài đến hết ngày 30 tháng 4. Đây được xem là một biện pháp can thiệp kinh tế trực tiếp nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính cho người dân ngay lập tức.
"Đây là một giải pháp tạm thời để hỗ trợ chi phí sinh hoạt — giúp giảm bớt áp lực chi tiêu tại các trạm xăng và giúp người dân tiết kiệm hơn," Thủ hiến Jacinta Allan khẳng định. Bà cũng thừa nhận rằng dù đây không phải là chiếc chìa khóa vạn năng cho mọi vấn đề kinh tế, nhưng nó là một bước đi thiết thực để hỗ trợ người dân Victoria trong giai đoạn khó khăn này.
Dự kiến, việc miễn phí vé tàu xe sẽ khiến ngân sách bang thất thu khoảng 70 triệu đô la doanh thu. Tuy nhiên, đổi lại, một hộ gia đình thường xuyên sử dụng phương tiện công cộng có thể tiết kiệm được tới 500 đô la mỗi tháng — một con số đáng kể trong bối cảnh lạm phát hiện nay.
Quy trình vận hành đơn giản hóa cho hành khách
Để đảm bảo tính thuận tiện, Bộ trưởng Giao thông Công cộng Victoria, bà Gabrielle Williams, cho biết các cổng soát vé tại các ga tàu sẽ được mở công khai. Người dân sẽ không cần phải thực hiện thao tác quẹt thẻ Myki (tap on/off) khi sử dụng dịch vụ.
Đáng chú ý, đối với những hành khách đang sử dụng vé định kỳ như vé năm, hệ thống sẽ tự động tạm dừng tính phí và sẽ chỉ kích hoạt trở lại sau khi chương trình kết thúc vào cuối tháng 4. Chính phủ cũng cam kết rằng mạng lưới giao thông hiện tại hoàn toàn đủ khả năng đáp ứng lưu lượng hành khách dự kiến sẽ tăng cao trong thời gian tới.
Tasmania nối dài cánh tay hỗ trợ đến tháng 7
Không đứng ngoài cuộc đua hỗ trợ người dân, chính phủ tiểu bang Tasmania cũng đã công bố một lộ trình miễn phí giao thông công cộng thậm chí còn kéo dài hơn. Theo đó, toàn bộ xe buýt và phà trên toàn tiểu bang sẽ được miễn phí vé trong vòng ba tháng, kết thúc vào ngày 1 tháng 7 năm 2026.
Thủ hiến Tasmania, ông Jeremy Rockliff, nhấn mạnh rằng đây là hành động quyết liệt để bảo vệ người dân trước biến động của thị trường năng lượng toàn cầu. Thực tế cho thấy, ngay khi giá xăng bắt đầu leo thang, lượng người sử dụng phương tiện công cộng tại Tasmania đã tăng vọt 20% chỉ trong vòng một tuần.
Bộ trưởng Giao thông Tasmania, ông Kerry Vincent, đã đưa ra những con số cụ thể về mức độ tiết kiệm: một học sinh đi xe buýt đến trường có thể giữ lại được 20 USD mỗi tuần, trong khi một người trưởng thành di chuyển từ vùng ngoại ô như Dodges Ferry vào trung tâm Hobart sẽ tiết kiệm được 88 USD mỗi tuần. Điểm ưu việt của chính sách tại Tasmania là sự bao phủ rộng khắp, áp dụng cho cả các tuyến đường vùng sâu vùng xa và nông thôn, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau.
Những kỳ vọng và thách thức về hạ tầng
Chính sách miễn phí giao thông công cộng nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ các bên liên quan. Tại Victoria, đảng Xanh (Victorian Greens) – đơn vị sớm đề xuất giải pháp này – đánh giá đây là một thắng lợi cho người tiêu dùng. Tại Tasmania, nghị sĩ độc lập Helen Burnet gọi đây là "một kết quả tuyệt vời", giúp người dân có thêm lựa chọn thay thế cho xe cá nhân.
Tuy nhiên, giới quan sát cũng đặt ra những yêu cầu về mặt chất lượng dịch vụ. Bà Burnet lưu ý rằng việc miễn phí vé mới chỉ là một nửa của phương trình. Để chính sách thực sự hiệu quả và bền vững, chính phủ cần xem xét tăng tần suất các chuyến xe và mở rộng thêm các lộ trình mới để đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng của người dân.
Việc hai tiểu bang lớn đồng loạt áp dụng chính sách này không chỉ đơn thuần là một gói cứu trợ tài chính, mà còn là một cuộc thử nghiệm quy mô lớn về việc thay đổi thói quen di chuyển của người dân, hướng tới một hệ thống giao thông bền vững và ít phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch hơn trong tương lai.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
