Đã 35 năm kể từ khi Ghania Dib rời bỏ một đất nước Lebanon bị xé toạc do chiến tranh, lúc cô còn là một bé gái 9 tuổi. Thế nhưng cô nói rằng vụ nổ hồi tháng trước ở Beirut đã mang cô trở lại ký ức đau buồn của quá khứ.
Tôi nhớ rằng tôi phải chạy ra khỏi văn phòng và vào nhà vệ sinh bởi vì tôi muốn nôn ói. Đó là một phản ứng vật lý rất mạnh mẽ.
"Tôi nge thấy tiếng của những người dân, nhìn thấy những tòa nhà. Tôi vẫn còn những ký ức sâu đậm của lần lái xe qua Beirut như là một thành phố ma - tất cả các tòa nhà đều đã bị phá hủy. Và những ký ức đó quay trở lại. Nó rất ghê sợ.”
Trong chín năm đầu đời của mình, Ghania và gia đình di chuyển qua lại giữa Sydney và Tripoli về phía bắc Lebanon.
Và khi cuộc nội chiến leo thang, cha mẹ của Ghania quyết định rời Lebanon - một quyết định được đưa ra trong phút chốc, khi họ chỉ kịp cuốn gói một ít đồ đạc và ra đi. Ghania cho hay, sau đó cô được biết rằng quyết định đó đã cứu sống tính mạng của cả gia đình.
“Tôi nghĩ cha tôi đã có được những tấm vé cuối cùng - cho 7 người chúng tôi - 7 tấm vé cuối cùng để lên con tàu. Và sau đó khi chúng tôi tới Cyprus, mẹ tôi gọi điện về Lebanon để báo cho hàng xóm biết là chúng tôi đã an toàn, và chúng tôi nhận được tin rằng tòa nhà mà chúng tôi ở đã bị đánh bom.”
Trong những tuần theo sau vụ nổ ở Beirut, Ghania đã phải đối mặt với ký ức sống lại từ những năm chiến tranh.
Khoảng 30,000 di dân từ Lebanon đến Úc trong suốt 15 năm của cuộc nội chiến, và các chuyên gia về chấn thương tâm lý nói rằng cách phản ứng của Ghania khá phổ biến trong cộng đồng này.
Cố vấn tâm lý Nicole Loehr đến từ trung tâm cung cấp Dịch vụ Hồi phục cho các nạn nhân bị tra tấn và tổn thương tâm lý ở NSW.
Bà cho hay những sự kiện như cháy nổ có thể khiến các chấn thương trở lại đối với những người sống sót từ chiến tranh - kể cả khi nó xẩy ra ở nửa kia của thế giới.
Một người sống sót qua các chấn thương sẽ ghi nhớ những ký ức về chấn thương đó theo dạng dữ liệu về cảm giác - là những gì mà họ ngửi thấy, nghe thấy tại thời điểm đó. Và những cảm xúc mà họ cảm nhận - như nỗi sợ hãi, hay hoảng loạn - tất cả cũng được ghi lại.
"Sau đó khi người đó cảm nhận một mùi tương tự hay nhìn thấy những cảnh tan tác giống như khung cảnh mà họ chứng kiến trong cuộc nội chiến Lebanon, nó có thể đưa những ký ức cũ tràn về.”
Và không chỉ những di dân thế hệ thứ nhất mới có thể bị ảnh hưởng.
Bà Loehr cho hay những vết thương kéo dài hàng thế hệ được biết đến ít hơn, thế nhưng cũng mạnh mẽ không kém.
“Chúng tôi nhanh chóng cung cấp sự giúp đỡ cho các trường học, cung cấp sự hỗ trợ về các mặt tư vấn, việc học tập một cách chuyên nghiệp, và nhấn mạnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe tâm thần của các em học sinh đó. Bởi vì những học sinh này - thậm chí cho dù họ đã sống cả đời tại Úc - họ vẫn có người thân ở Lebanon, họ có thể chứng kiến sự đau khổ và lo lắng của các thành viên gia đình, cha mẹ họ ở Úc.”
Trong khi các hạn chế do coronavirus và việc đóng cửa biên giới khiến cộng đồng Li Băng tại Úc không thể quay về quê hương để giúp đỡ, nhiều người vẫn xoay xở tìm các cách khác nhau để có thể hỗ trợ nhiều nhất có thể.
Nhóm thiện nguyện có tên gọi Sydney to Lebanon đã gởi một chuyến bay chở nhu yếu phẩm đến Beirut hồi tuần rồi; chuyến hàng hiện đã đến nơi và đã được mang đến tay những người cần giúp đỡ.
Một nhóm khác là Humans Unite, cũng đã gửi sáu chuyến hàng containers với các mặt hàng thực phẩm, quần áo và thuốc men.
Giám đốc Hiệp hội Hồi giáo Li Băng, Khaled Alameddine nói rằng những hỗ trợ đã vô cùng lớn lao - và nó đến từ mọi cộng đồng khác nhau trên toàn nước Úc.
“Sự đoàn kết đó thực sự khiến chúng tôi lạc quan về các thế hệ tương lai và tương lai của cộng đồng - rằng mọi người không chỉ nghĩ cho bản thân mình.", Alameddine nói.
Đã có những sáng kiến rất hay đưa đưa ra cho chúng ta thấy rằng chúng ta đều thuộc về nhau. Tất cả các cộng đồng khác nhau chứ không chỉ riêng cộng đồng Lebanon - tất cả chúng ta là anh em trong nhân loại, và chúng ta nên chăm sóc bản thân và quan tâm lẫn nhau.
Đó là một thông điệp về hy vọng - kể cả trong những khoảng thời gian tăm tối nhất.
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
