ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢ လၢအစးထီၣ်အသးဒီး ၄၈ကရူၢ် တၢ်လိာ်ကွဲပြၢအံၤ, ခဲကနံၣ်အံၤန့ၣ်အိၣ်တ့ၢ်က့ၤဒၣ်ထဲလွံၢ်ကရူၢ်, လၢအမ့ၢ် ဖြၣ်စ့ၣ်, စပ့ၣ်, အဲကလံးဒီး အးကၠ့းထံနါဖျၢၣ်ထူကရူၢ်သ့ၣ်တဖၣ် ဒီးအဝဲသ့ၣ်ခဲလၢာ် ကွၢ်စိဝဲတၢ်လီၢ်ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢ အလီၢ်ခံကတၢၢ် အပတီၢ်န့ၣ်လီၤ.
ဖီးခးစ်တၢ်ကလုၢ်အဂုၤအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်: https://www.sbs.com.au/language/ karen/ kar/collection/podcast/0ms9u5vjn
တချုးလၢ တၢ်စးထီၣ်လိာ်ကွဲဝဲဒၣ် ဆံးမံဖဲးနၢၤလ် တၢ်ပြၢ ဖဲမုၢ်ပျဲၤ—မုၢ်သၢနံၤ ဒ်ဘၣ်န့ၣ်, တၢ်လိာ်ကွဲပြၢအံၤ အခဲအံၤန့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဒုးအိၣ်ဘှံးအီၤခံသီန့ၣ်လီၤ.
ပကကွၢ်သကိးကဒါက့ၤ ကရူၢ်လၢခံကတၢၢ်လွံၢ်ကရူၢ်အံၤ တဖုစုာ်စုာ် အတၢ်မၤန့ၢ်တၢ်လီၢ်ဖဲအပတီၢ်အံၤဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ.
တူၢ်လိာ်မုာ်ဘၣ်သုဖဲ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲကိးနံၤဒဲးတၢ်ပာ်ဖျါအပူၤ. ယၤန့ၣ်မ့ၢ်ရှါဖီၤ, ဒီး အဝဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲဒၣ် FIFA World Cup 2026 — ၂ဝ၂၆နံၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ် ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢ ၃၂သီတသီတၢ်ပာ်ဖျါအဘိၣ်န့ၣ်လီၤ.
———
ကရူၢ်လၢအနုာ်လီၤတၢ်ပြၢတဘျီအံၤအပူၤန့ၣ် ဖြၣ်စ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ် မ့ၢ်ဝဲကရူၢ်တဖုလၢ အဒုးနဲၣ်ဖျါထီၣ် အခီၣ်တၢ်ထူဖျၢၣ်ထူ အကံၢ်အစီ ဂၢၢ်ကျၢၤဒိၣ်ကတၢၢ်တဖု လၢအဒိးန့ၢ်ဝဲဒၣ် ကိအဖျၢၣ် ၁၆ကိ ဒီး ဖဲတၢ်လိာ်ကွဲပြၢအပူၤန့ၣ် ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤဝဲဒၣ် ကိ ထဲခံဖျၢၣ်ဧိၤန့ၣ်လီၤ. မ့မ့ၢ်လၢရှူဟးထီၣ်အပတီၢ် တၢ်လိာ်ကွဲပြၢသၢဘျီလၢၤအပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ် တဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤပှၤကိနီတဖျၢၣ်ဘၣ်.
Les Bleus—ဖြၣ်စ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ ဖဲ ၂ဝ၁၈နံၣ်န့ၣ် န့ၢ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် ပှၤဖျိးစိကတၢၢ်—ခၠၣ်ပံၣ်ယၣ် ခိၣ်ဖးတၢ ဒီး ဖဲ ၂ဝ၂၂နံၣ်န့ၣ် ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် ခိၣ်ဖးခံဝံၤအလီၢ်ခံ ခဲကနံၣ်အံၤ ကရူၢ်အံၤအပှၤနဲၣ်လိဖျၢၣ်ထူ Didier Des-champs အံၤ အိၣ်ဒီးတၢ်ပညိၣ်လၢ အကတီခိၣ်ရိၤမဲလဲၤစိာ်ဝဲဒၣ် Les Bleus ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤဆူ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢ တၢ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ခိၣ်ဖးသၢဘျီတဘျီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.
ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ အကရူၢ်ခိၣ် Kylian Mbappé ဆဲးထီခိၣ်ရိၤမဲဝဲဒၣ် တၢ်လဲၤကျဲအံၤ, ဒီး ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢ လၢခံကတၢၢ်တဘျီအခါန့ၣ် အဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲဒၣ် Golden Boots—ခီၣ်ဖံးထူခိၣ်ဖးတၢ်လၤကပီၤဝံၤအလီၢ်ခံ ခဲကနံၣ်အံၤန့ၣ်အဝဲလူၤထီၣ်ကဒီးဝဲဒၣ် တၢ်ကမၤန့ၢ်ဘၣ်ကဒီးခိၣ်ဖးတၢ်လၤကပီၤအံၤန့ၣ်လီၤ. အခဲအံၤန့ၣ် အဝဲဒီး အးကၠ့းထံနါဖျၢၣ်ထူကရူၢ် လံးယိးနၢၤလ် မဲးဆံး န့ၣ် ဒိးန့ၢ်ဝဲဒၣ် ကိ ပှဲၤသိးသိးလိာ်အသး လၢအမ့ၢ် တဂၤ ၈ ဖျၢၣ်စုာ်စုာ်န့ၣ်လီၤ.
ဖဲဆံးမံဖဲးလ်နၢၤတၢ်ပြၢအပတီၢ်န့ၣ် ဖြၣ်စ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ အကဘၣ်ထူပြၢလိာ်အသးဒီး စပ့ၣ် ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်
စပ့ၣ် ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ ဖဲအပြၢလိာ်သးဒီး Cabo Verde ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အခါန့ၣ် အနၢၤအရှူတအိၣ်နီတခီ, ထီၣ်ထူၣ်လိာ်အသးန့ၣ်လီၤ. ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢတဘျီအံၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် Cabo Verde ဖျၢၣ်ထူကရူၢ် အတၢ်နုာ်လီၤပြၢတၢ်အဆိကတၢၢ်တဘျီန့ၣ်လီၤ.
ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ စပ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ မ့ၢ်လၢအမၤနၢၤပာ်ဝဲဒၣ်တၢ်ပြၢယဲၢ်ဘျီအဃိ လဲၤထီၣ်ဘၣ်ဝဲဒၣ်ဆူ ဆံးမံဖဲးလ်နၢၤအပတီၢ်, ဒီးဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢဒီတကတီၢ်န့ၣ် စပ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အံၤ ဘၣ်ဟ့ၣ်လီၤပှၤ ကိအိၣ်ဒၣ်ထဲတဖျၢၣ်ဧိၤ လၢအမ့ၢ်ဝဲဒၣ်ဖဲ အဝဲသ့ၣ်ပြၢလိာ်အသးဒီး ဘဲးလ်ကၠံးယၢၤဖျၢၣ်ထူကရူၢ် ဖဲကွးတါဖဲးလ်နၢၤအပတီၢ်အခါန့ၣ်လီၤ.
ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢအပူၤန့ၣ် စပ့ၣ် ဖျၢၣ်ထူပှၤလိာ်ကွဲဖိ လၢအသးနံၣ်အိၣ် ၁၈နံၣ် Lamine Yamal အံၤ, ဖဲ Los Angeles တၢ်ပြၢအပူၤန့ၣ် နုာ်လီၤလိာ်ကွဲပြၢဝဲဒၣ် ဒ်သိးတၢ်နုာ်လီၤလိာ်ကွဲဖဲ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢဃုဘျီတဘျီအသိး, ဒီး ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်စံၣ်စိၤတဲစိၤအပူၤန့ၣ် အဝဲကဲထီၣ်စ့ၢ်ကီးဝဲဒၣ် ပှၤထူနုာ်ကိလၢအသးစၢ်ကတၢၢ်တဂၤန့ၣ်လီၤ.
Socceroo ကရူၢ် ပှၤလိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူလီၢ်လံၤ Craig Foster စံးဝဲဒၣ်, ဖြၣ်စ့ၣ်ဒီး စပ့ၣ် ခံဖုအဘၢၣ်စၢၤ တၢ်ပြၢလိာ်သးအံၤကမ့ၢ်တၢ်ပြၢလၢအလီၤသးစၢၢ်ဆၢတခါ မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်ကရူၢ်ခံဖုအံၤ သ့ၣ်ညါလိာ်အသးဂ့ၤဂ့ၤအဃိန့ၣ်လီၤ.
———
“ဖဲအဝဲသ့ၣ်တိနိၣ်လိာ်အသးလၢခံကတၢၢ်တၢ်ပြၢခံဘျီအပူၤန့ၣ် စပ့ၣ်မ့ၢ်ဝဲဒၣ်ပှၤလၢအမၤနၢၤတၢ်, ဒီး ဖဲတၢ်လိာ်ကွဲတဘျီအံၤအပူၤန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်အံၤကမ့ၢ်ဝဲဒၣ် ကရူၢ်ထဲတဖုဧိၤ လၢအအိၣ်ဒီးတၢ်နာ်န့ၢ်လီၤသး လၢအပတုာ်ဖြၣ်စ့ၣ်ကရူၢ်ကန့ၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်တၢ်လိာ်ကွဲပြၢလိာ်သးအပူၤ ဖြၣ်စ့ၣ်မ့ၢ်မၤနၢၤတၢ်န့ၣ်, တၢ်အိၣ်သးအိၣ်ဝဲဒၣ်လၢကမၤနၢၤဝဲဒၣ်တၢ်ပြၢလၢခံကတၢၢ်အပတီၢ်န့ၣ်လီၤ. နာ်သက့ စပ့ၣ်ကရူၢ်အံၤ မၤနၢၤအဝဲသ့ၣ် ကဘၣ်န့ၢ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ.”
အဝဲသ့ၣ်ခံဖုအတၢ်ပြၢလိာ်သးအံၤ ကမ့ၢ်ဝဲဒၣ်ဖဲ မုၢ်ပျဲၤ—မုၢ်သၢနံၤ, လါယူၤလံ ၁၅သီဂီၤခီ ၅နၣ်ရံၣ် ဒီး SBS ဒီး SBS On Demand ကဒုးနဲၣ်အီၤတဘျီဃီန့ၣ်လီၤ.
———
အးကၠ့းထံနါဒီး အဲကလံး ဖျၢၣ်ထူကရူၢ် အတၢ်လဲၤကျဲန့ၣ် အတမ့ၢ်တၢ်ညီအါလၢ်ကဲၣ်ဆိးဘၣ် ဒီး ဒ်သိးကထီၣ်ဘၣ်ဆူ ဆံးမံဖဲးလ်နၢၤ အပတီၢ်အဂီၢ် ကရူၢ်ခံဖုလၢၤအံၤ ဘၣ်ကျဲးစၢးထဲးဂံၢ်ထဲးဘါသပှၢ်ပှၢ်န့ၣ်လီၤ.
ဖဲလၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤထီၣ်တလၢကွံာ် ကရူၢ်တဖုဃီအပူၤ တၢ်ပြၢဝံၤအလီၢ်ခံ ပှၤဒီသဒၢ ခၠၣ်ပံၣ်ယၣ်—ပှၤဖျိးစိ အးကၠ့းထံနါကရူၢ်အံၤ မၤနၢၤဝဲဒၣ် Cabo Verde ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်ဒီး အံးကၠ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်ဒီး လၢခံန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်မၤနၢၤကဒီးဝဲဒၣ် ဆွံးစလဲဖျၢၣ်ထူကရူၢ် လၢအဘၣ်ထူဝဲဒၣ် ဒီးတၢ်ဆၢကတီၢ်အပိၣ်န့ၣ်လီၤ.
Lionel Messi လၢအသးနံၣ်အိၣ် ၃၉နံၣ်အံၤ မ့ၢ်ဝဲပှၤနုာ်လီၤတၢ်ပြၢတဘျီအံၤ အသးနံၣ်ပှၢ်ကတၢၢ် ထဲတဂၤလၢအအိၣ်တ့ၢ်ဒ်ဝဲဒၣ်ဖဲတၢ်ပြၢအပူၤန့ၣ်လီၤ.
England ဖျၢၣ်ထကရူၢ်အတၢ်လဲၤကျဲနာ်သက့န့ၣ် ကီခဲဝဲဒၣ်ဒ်သိးသိးန့ၣ်လီၤ. ဖဲအဝဲသ့ၣ်တၢ်ထူပြၢဒီး DR Congo ဖျၢၣ်ထူကရူၢ်အခါန့ၣ် ဘၣ်လူၤထီၣ်က့ၤဝဲဒၣ်လၢတၢ်လီၢ်ခံဝံၤမး မၤနၢၤတၢ်ဒီး တိနိၣ်လိာ်ဝဲဒၣ်အသးဒီး ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢအဟံၣ်ကစၢ် Mexico ဒီး အဝဲသ့ၣ်မၤနၢၤဝဲတၢ်ပြၢအံၤဝံၤမးဒီး ဘၣ်ပြၢလိာ်ဝဲအသးဒီး Norway ဖျၢၣ်ထူကရူၢ် လၢအမၤန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်လီၢ်ဖဲ ဆံးမံဖဲးလ်နၢၤအပတီၢ် လၢအမ့ၢ်ကရူၢ်အိၣ်တ့ၢ်က့ၤဒၣ်ထဲ လွံၢ်ကရူၢ်အံၤန့ၣ်လီၤ.
Foster စံးဝဲဒၣ် Argentina ဒီး England အဘၢၣ်စၢၤတၢ်ပြၢလိာ်သးန့ၣ် အိၣ်တ့ၢ်ဒံးဝဲဒၣ်ဒ်သိး ဖျၢၣ်ထူတၢ်ပြၢလၢအဆူၣ်မးတခါန့ၣ်လီၤ.
ဖဲ ၁၉၈၆နံၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢ ဆံးမံဖဲးလ်နၢၤအပတီၢ် Diego Maradona အတၢ်မံၤဟူထီၣ်သါလီၤလၢအတဂ့ၤဘၣ်တခါ လၢအဘၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါအီၤဒ်သိး "Hand of God"—ကစၢ်ယွၤအစု ဒီး "Goal of the Century"—နံၣ်ယၤဖှိၣ်ကိလၢအဂ့ၤကတၢၢ်တဖျၢၢ်, န့ၣ်အိၣ်တ့ၢ်ဝဲဒၣ်ဒ်သိး ဒုကလာ်တၢ်လူၤပိာ်ထွဲအခံဂၢၢ်ကျၢၤကျၢၤတခါန့ၣ်လီၤ.
“Hand of God” အတၢ်ကိးန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ်တၢ်ကိး Maradona အတၢ်သွီနုာ်လီၤကိဒီးအစု လၢပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ် တထံၣ်ချုးအီၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ.
လၢခံန့ၣ်အဝဲ တဲဖျါက့ၤဝဲဒၣ်ဒ်သိး “တၢ်သွီကိတခါလၢအဘၣ်ဒီး Maradona ခိၣ်သၣ်ဃံတဆဲးဒီး ကစၢ်ယွၤစုတဆဲး” န့ၣ်လီၤ.
တၢ်ကဲထီၣ်သးဒ်အံၤဝံၤအလီၢ်ခံ လၢတၢ်ဆၢကတီၢ်ဖုၣ်ကိးဖိအတီၢ်ပူၤန့ၣ်, အဝဲသွီနုာ်လီၤဝဲဒၣ် ကိတဖျၢၣ် လၢတၢ်ကိးထီၣ်န့ၢ်အမံၤလၢ “Goal of the Century” ခီဖျိလၢ တၢ်ဒ့ၣ်စၢၤအယံၤအိၣ် ၆ဝမံထၢၣ်အတီၢ်ပူၤန့ၣ် အဝဲလံၣ်န့ၢ် အဲကလံးပှၤလိာ်ကွဲဖျၢၣ်ထူ ယဲၢ်ဂၤဒီး သွီနုာ်လီၤဝဲကိအဃိန့ၣ်လီၤ.
“မ့ၢ်က့ၤကွၢ်ကဒါတၢ်အံၤန့ၣ်မ့ၢ်တၢ်လၢအရ့ဒိၣ်ဖးဒိၣ်တခါ. မ့ၢ်ဝဲတၢ်အရ့ဒိၣ်လၢထံကီၢ်ခံဘ့ၣ်လၢၤအဂီၢ်. အးကၠ့းထံနါပှၤလိာ်ကွဲဖိသ့ၣ်တဖၣ် တၢ်မုၢ်လၢ်ကအိၣ်ပာ်လၢ အကနၢ်ပၢၢ်ဝဲဒၣ်တၢ်တူၢ်ဘၣ်အံၤ, ဒီးအကဟဲစိာ်နုာ်ဝဲတၢ်တူၢ်ဘၣ်အံၤဖဲပျီပူၤလၢအလီၤဆီလိာ်အသးဒီး အဲကလံးဒိၣ်မး, မ့မ့ၢ်လၢအဲကလံးဖျၢၣ်ထူကရူၢ်ဒု အတပာ်လ့ၢ်ပာ်ကါဝဲဘၣ်ဒီး ဒ်သိး Thomas Tuchel စံးဝဲအသိး, လိၣ်ကွဲသကိးအီၤဒ်သိး တၢ်လိာ်ကွဲတခါ ဒ်ပမၤအီၤန့ၢ်အဂ့ၤကတၢၢ်တခါအသိးန့ၣ်လီၤ. လဲၤခီဂာ်ကွံာ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤဒီး တဘၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်သးဒံဝ့ၤဒံဝီၤတဂ့ၤ. မ့မ့ၢ်လၢ အးကၠ့းထံနါဒု အကအိၣ်ဒီးတၢ်သးဒံဝ့ၤဒံဝီၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်အဝဲအံၤန့ၣ်မ့ၢ်ဝဲဒၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢအတၢ်ဃံတၢ်လၤန့ၣ်လီၤ.”
Argentina ဒီး England ကဘၣ်ထူပြၢလိာ်အသးဖဲ မုၢ်လ့ၢ်ဧိၤ—မုၢ်လွံၢ်နံၤ, ဂီၤခီ ၅နၣ်ရံၣ်ဒီး SBS ဒီး SBS On Demand ကစးထီၣ်ဒုးနဲၣ်အီၤ စးထီၣ်လၢဂီၤခီ ၄နၣ်ရံၣ်န့ၣ်လီၤ.
အခဲအံၤန့ၣ်နဒိကနၣ်ဝဲဒၣ် World Cup Daily Update တၢ်ရဲၣ်အတၢ်ကျဲၤ ၃၂ သီအနံၤအတၢ်ကစီၣ်. ယၤန့ၣ်မ့ၢ် ရှါဖီၤ.
FIFA World Cup 2026™—၂ဝ၂၆နံၣ် ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်ဖျၢၣ်ထူတၢ်လိာ်ကွဲပြၢန့ၣ် နကွၢ်ကီ ကလီအီၤ ဖဲ SBS ဒီး SBS On Demand အပူၤ သ့ဝဲကိးဆၢကတီၢ်ဒဲးန့ၣ်လီၤ.
