ประเด็นสำคัญ
- ความต้องการที่อยู่อาศัยในระบบโซเชียล เฮาส์ซิงทั่วออสเตรเลียมีมากกว่าจำนวนที่พักที่มีอยู่
- แต่ละรัฐและเขตปกครองมีบัญชีรายชื่อผู้ที่รอสำหรับโซเชียล เฮาส์ซิงของตนเอง
- ที่อยู่อาศัยในราคาเอื้อมถึง หมายถึงโครงการเช่าที่ได้รับเงินอุดหนุน อยู่กึ่งกลางระหว่างระบบโซเชียล เฮาส์ซิง และตลาดเอกชน
ในออสเตรเลีย มีความช่วยเหลือจากภาครัฐสำหรับผู้ที่ประสบปัญหาในการหาหรือรักษาที่อยู่อาศัยที่มีราคาย่อมเยาและเหมาะสม
ความช่วยเหลือนี้อยู่ภายใต้ระบบที่เรียกว่า “โซเชียล เฮาส์ซิง (social housing)”
และแต่ละรัฐและเขตปกครองต่างมีกฎเกณฑ์และหลักเกณฑ์สำหรับสัญญาเช่าระยะยาวในระบบนี้แตกต่างกันไป
ก่อนอื่น มาทำความเข้าใจพื้นฐานกันก่อนว่า “โซเชียล เฮาส์ซิง” คืออะไร
ดร ไมเคิล ฟอเธอริงแฮม ผู้อำนวยการฝ่ายการจัดการของสถาบันวิจัยด้านที่อยู่อาศัยและเมืองแห่งออสเตรเลีย (Australian Housing and Urban Research Institute) อธิบายเรื่องนี้ว่า
“มีคำศัพท์หลายคำที่ใช้ในบริบทนี้ โซเชียล เฮาส์ซิงเป็นคำครอบคลุมที่หมายถึงทั้งที่อยู่อาศัยของรัฐ (public housing) ซึ่งเป็นทรัพย์สินของรัฐบาลรัฐและบริหารจัดการโดยรัฐบาลรัฐ และที่อยู่อาศัยชุมชน (community housing) ซึ่งบริหารจัดการและอาจเป็นเจ้าของโดยองค์กรไม่แสวงหากำไรด้านที่อยู่อาศัยชุมชน ที่ทำงานร่วมกับรัฐบาล”
อ่านเพิ่มเติม
ที่พักฉุกเฉินในออสเตรเลีย
หากต้องการขึ้นทะเบียนในระบบโซเชียล เฮาส์ซิง คุณต้องยื่นสมัครกับหน่วยงานที่อยู่อาศัยในพื้นที่ของคุณ เพื่อขึ้นบัญชีผู้ที่รอ
โดยคุณจะต้องกรอกแบบฟอร์มที่กำหนด และผ่านการประเมินคุณสมบัติด้วย
ดร ฟอเธอริงแฮมอธิบายว่า ขั้นตอนนั้นแตกต่างกันไปตามสถานการณ์ของแต่ละบุคคลและพื้นที่ที่อาศัยอยู่
“ค่าเช่าในที่พักประเภทนี้จะกำหนดตามรายได้ของครัวเรือน และโดยทั่วไปจะถูกจำกัดไว้ที่ประมาณร้อยละ 30 ของรายได้ครัวเรือน และผู้คนสามารถเข้าถึงได้ตามคุณสมบัติ เช่น ครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำมาก ผู้ที่มีความเปราะบางเฉพาะด้าน ผู้ที่หลบหนีความรุนแรงในครอบครัว ผู้ที่มีความพิการ และเกณฑ์อื่น ๆ อีกหลายประการ หลักเกณฑ์ลำดับความสำคัญหรือคุณสมบัติแตกต่างกันไปในแต่ละรัฐและเขตปกครอง แม้จะคล้ายกัน แต่ไม่เหมือนกันทั้งหมด”
ด้วยเหตุนี้ จึงควรตรวจสอบข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับพื้นที่ที่คุณอาศัยอยู่โดยตรงกับหน่วยงานที่อยู่อาศัยของรัฐหรือเขตปกครองที่คุณอาศัยอยู่
อย่างไรก็ตาม บางคนเข้าใจผิดว่าผู้ที่เกิดในต่างประเทศไม่มีสิทธิ์เข้าถึงโซเชียล เฮาส์ซิง ซึ่งไม่เป็นความจริง
และความเชื่อที่ว่า ผู้อพยพสามารถเข้าสู่ระบบโซเชียล เฮาส์ซิงได้โดยอัตโนมัติ ก็ไม่เป็นความจริงเช่นกัน
ผู้คนจะไม่ได้รับสิทธิ์เพียงเพราะอพยพเข้ามา เงื่อนไขขึ้นอยู่กับประเภทวีซ่าหรือสถานะการพำนักของพวกเขาด้วย และการเป็นผู้อพยพก็ไม่ได้หมายความว่าจะถูกตัดสิทธิ์ หากมีคุณสมบัติด้านอื่นที่เข้าเกณฑ์ดร ฟอเธอริงแฮมอธิบาย
อีกหนึ่งความเข้าใจผิดที่พบบ่อยเกี่ยวกับโซเชียล เฮาส์ซิง คือเรื่องของผู้ที่อาศัยอยู่ในระบบนี้
ดร สเตฟานี เพลจ นักวิจัยจากคณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยควีนส์แลนด์ เธอทำงานวิจัยเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างที่อยู่อาศัยกับสุขภาพ อธิบายถึงความเข้าใจผิดที่พบบ่อยที่สุด คือการเหมารวมผู้พักอาศัยในระบบนี้
“ความเข้าใจแบบเหมารวมว่า ความเปราะบางและความเสี่ยงถูกรวมอยู่ในผู้อยู่อาศัยในที่อยู่อาศัยของรัฐ เป็นภาพจำที่ตายตัวเกินไป เพราะในความเป็นจริง ผู้อยู่อาศัยมีความหลากหลาย ไม่ต่างจากที่อยู่อาศัยรูปแบบอื่น”
ดร เพลจชี้ถึงความตึงเครียดด้านค่าเช่าและความสามารถในการเข้าถึงที่อยู่อาศัย เป็นเหตุผลหลักที่ทำให้หลายคนเลือกหรือจำเป็นต้องเข้าสู่ระบบโซเชียล เฮาส์ซิง
“มีผู้คนจำนวนมากขึ้นที่ไม่เคยมีปัญหาในการหาที่พัก หรือเช่าที่อยู่อาศัยมาก่อน แต่ตอนนี้เริ่มตระหนักว่ามันสามารถเกิดขึ้นกับใครก็ได้ ประสบการณ์ที่พบมากที่สุดในงานของฉันคือ ทั้งผู้ที่มีภูมิหลังของความเสียเปรียบทางสังคมระยะยาว หรือเพิ่งเริ่มประสบปัญหา สิ่งหนึ่งที่เหมือนกันคือ พวกเขาถูกผลักออกจากตลาดเช่าเพราะราคา เมื่อคุณไปดูห้องเช่าครั้งที่สี่สิบ และมีผู้คนจำนวนมากมาย ความรู้สึกสิ้นหวังย่อมเกิดขึ้น”
คุณเคยได้ยินคำว่า “ที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึง” หรือ affordable housing หรือไม่
หลายครั้งคำนี้ถูกเข้าใจผิดว่าเป็นโซเชียล เฮาส์ซิง แต่ในความเป็นจริงแตกต่างกัน โดยเป็นรูปแบบการอุดหนุนที่ต่ำกว่า และแตกต่างกันไปในแต่ละรัฐและแต่ละโครงการ
ไซมอน นิวพอร์ต ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ โฮมส์ วิกตอเรีย (Homes Victoria) อธิบายว่า
“ในบริบทนี้ เราหมายถึงที่อยู่อาศัยสำหรับเช่าในราคาเอื้อมถึง ซึ่งผมมองว่าเป็นส่วนที่ขาดหายไปในระบบที่อยู่อาศัย กล่าวคือ ในช่วงต้นของระบบจะมีที่พักสนับสนุนสำหรับผู้ไร้บ้าน จากนั้นเป็นโซเชียล เฮาส์ซิง ทั้งที่อยู่อาศัยของรัฐและชุมชน และต่อมาคือที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึง ซึ่งอยู่กึ่งกลางระหว่างโซเชียล เฮาส์ซิงกับตลาดเอกชน โดยส่วนใหญ่รองรับผู้มีรายได้ต่ำถึงปานกลาง”
โครงการที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึงจัดให้มีที่พักในอัตราค่าเช่าที่ต่ำกว่าตลาดสำหรับผู้มีคุณสมบัติเข้าเกณฑ์
นิวพอร์ตยกตัวอย่างการดำเนินงานในรัฐวิกตอเรีย
“โดยทั่วไป ที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึงจะกำหนดค่าเช่าไม่เกินร้อยละ 75 ของราคาตลาด หรือราวร้อยละ 25 ต่ำกว่าที่ผู้เช่าจะจ่ายในตลาด อีกความแตกต่างสำคัญคือ ไม่จำเป็นต้องมาจากบัญชีรายชื่อรอ โดยส่วนใหญ่ดำเนินการโดยผู้ให้บริการที่อยู่อาศัยชุมชน ซึ่งคุณสามารถสมัครโดยตรงผ่านผู้ให้บริการเหล่านั้น เรามีโครงการของเราเองผ่านโฮมส์ วิกตอเรีย ที่สมัครผ่านเว็บไซต์ได้ แต่โดยภาพรวม ผู้ให้บริการแต่ละแห่งจะมีวิธีสมัครของตนเอง ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับกลุ่มเป้าหมายที่ให้บริการ”
ควรติดต่อหน่วยงานที่อยู่อาศัยในพื้นที่ของคุณ เพื่อขอข้อมูลเกี่ยวกับโครงการที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึง เนื่องจากหลักเกณฑ์แตกต่างกันไปในแต่ละเขตอำนาจ
โครงการที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึงติดตามข้อมูลในระดับประเทศได้ยากกว่า
แต่โซเชียล เฮาส์ซิงมีรายงานข้อมูลโดยละเอียดในแต่ละรัฐและเขตปกครอง
ข้อมูลล่าสุดระบุว่า ออสเตรเลียมีที่อยู่อาศัยในระบบโซเชียล เฮาส์ซิงประมาณ 452,000 แห่ง และสามในสี่ของที่อยู่อาศัยของรัฐตั้งอยู่ในเมืองใหญ่
ดร ฟอเธอริงแฮมระบุว่า ความต้องการมีมากกว่าปริมาณที่มีอยู่ ทั้งในเขตเมืองและเขตภูมิภาค
“มีความต้องการในพื้นที่ภูมิภาค โดยเฉพาะในศูนย์กลางภูมิภาค ปัจจุบันหลายรัฐและเขตปกครองกำลังพยายามเพิ่มอุปทานที่อยู่อาศัยทั่วทั้งเขตอำนาจ ไม่ใช่เฉพาะเมืองหลวง ปัจจุบันเรามีบ้านราว 11 ล้านหลังในประเทศนี้ และประมาณร้อยละ 4 เป็นโซเชียล เฮาส์ซิง นั่นหมายความว่าความต้องการมากกว่าอุปทาน และกระบวนการพิจารณาคุณสมบัติและจัดสรรที่พักที่เหมาะสมอาจใช้เวลาพอสมควร”
อย่างไรก็ตาม ไม่ว่าคุณกำลังมองหาความช่วยเหลือรูปแบบใด หน่วยงานที่อยู่อาศัยของรัฐหรือเขตปกครองคือจุดติดต่อแรก
นิวพอร์ต จากโฮมส์ วิกตอเรียกล่าวเพิ่มเติมว่า
“ที่อยู่อาศัยชุมชนและที่อยู่อาศัยของรัฐเป็นสองส่วนของระบบเดียวกัน ไม่ได้มีไว้เพื่อแข่งขันกัน แต่ทำงานควบคู่กัน ผู้คนควรเข้าใจว่าไม่มีประตูไหนผิด พวกเขาสามารถติดต่อขอความช่วยเหลือได้ผ่านหลายช่องทาง”
อ่านเพิ่มเติม
'ไร้บ้านทั้งๆ ที่มีงานทำ' วิกฤตบ้านเช่าในออสเตรเลีย
ค้นหาข้อมูลที่พักในระบบโซเชียล เฮาส์ซิงที่นี่
ค้นหาข้อมูลเพิ่มเติมและสมัครผ่านหน่วยงานด้านที่อยู่อาศัยของรัฐหรือเขตปกครองของคุณได้ที่ลิงก์ด้านล่าง
ข้อมูลเพิ่มเติมเรื่องนี้
- โซเชียล เฮาส์ซิง พับลิก เฮาส์ซิง และคอมมูนิตี เฮาส์ซิง คืออะไร
- ใครที่สามารถขอความช่วยเหลือด้านที่อยู่อาศัยได้
- ผู้อพยพในออสเตรเลียสามารถสมัครขอความช่วยเหลือโซเชียล เฮาส์ซิงได้หรือไม่
- จะสมัครขอความช่วยเหลือด้านที่อยู่อาศัยได้อย่างไร
- ออสเตรเลียมีโซเชียล เฮาส์ซิงในระบบกี่แห่ง
- ต้องรอคิวนานเท่าไหร่ สำหรับที่อยู่อาศัยของรัฐในออสเตรเลีย
- เหตุใดจึงมีผู้ที่เลือกหรือจำเป็นต้องเข้าสู่ระบบโซเชียล เฮาส์ซิง
- ที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึงคืออะไร
- จะสมัครที่อยู่อาศัยราคาเอื้อมถึงได้อย่างไร
อ่านเพิ่มเติม
วิกฤตค่าครองชีพสาหัส คนรายได้ต่ำเสี่ยงไร้บ้าน
Australia Explained เป็นพอดคาสต์ข้อมูลและความรู้เกี่ยวกับการปรับตัวให้เข้ากับชีวิตใหม่ในออสเตรเลีย
คุณสามารถส่งคำถามหรือไอเดียหัวข้อที่น่าสนใจมาได้ที่ australiaexplained@sbs.com.au
ติดตามเอสบีเอส ไทย ได้อีกทาง เว็บไซต์ | เฟซบุ๊ก | อินสตาแกรม
