ኣዕዋፍ ማግፒ (magpies) ጥራይ ኣይኮኑን ኣብዚ ወቕቲ ናብ ሰባት መጺኦም ዝተዂቡ: ንምንታይ እዮም ግን እዞም ኣዕዋፍ ዝታኾቡ፧

ማግፒ ከም ወከልቲ ተዃቦ ኣዕዋፍ ይቑጸሩ እዮም፡ እንተኾነ ንሳቶም ጥራይ ኣይኮኑን ኣዕዋፍ ኣውስትራሊያ ንዝጥርጥርዎ ሰባት ተነቚቶም ዝተዂቡ።

Plovers, noisy miners, and crows are three species of birds common in Australia that are capable of swooping. Source: SBS / Rosemary Vasquez-Brown

ከልቢ ከተዛውር ወይ ብሽግለታ ኣብ ትዝውረሉ ፣ በዓል ክንቲት ዑፍ ሸልቢቡካ ክሓልፍ ክስመዓካ እንከሎ ብኡ ንብኡ ብርእስኻ ሸቡቡ ዝሕሚሙ ይተኽበካ ። ከይተፈለጠካ ብ ማግፒ ዘይኮነ ብኻልእ ዑፍ ተተዂብካ ትኽእል ፡ እሞኸ ደኣ እዚ ዑፍ እንታይ እዩ ?

እቲ ፍልይ ዝበለ ጸሊምን ጻዕዳን ሕብሪ ዘለዎ ክንቲት ዝውንን ዑፍ ማግፒ ኣብ ኣውስትራልያ እቲ ኣዝዩ ሓደገኛ ተዃቢ እኳ እንተ ኰነ ፡ ተኾብቲ ግና ንሳተን ጥራይ ኣይኰናን ።

ኣብ ዩኒቨርሲቲ ግሪፊዝ ናይ ስነ-ኢኮሎጂ ተመራማርን ጡረታ ዝወጸ ናይ ዩኒቨርሲቲ ተመራማርን ዳሪል ጆንስ: ኵለን እተን ዝታኾባ ኣዕዋፍ ሰፈረን ከይድፈር ካብ ምፍርራሕ ንምክልኻል: እቲ እንኮ ምኽንያት ምዃኑ ገለጸ ።

"ኵለን እዘን ኣዕዋፍ እዚኣተን ሓንቲ ነገር እየን ዝገብራ ዘለዋ: ነቶም ኣብ ሰፈሮም ዘለዉ ጫቚቶም ከይድፈሩ ንዝፈርሕዎም ንምርሓቕ እዩ ። "

Urban ecologist Darryl Jones stresses that it's important not to antagonise swooping birds that are only defending their nest. Source: Supplied / Darryl Jones

ሚነርስ ፡ ምይናስ (Miners v mynas)

ነዘን ክልተ ኣዕዋፍ ብቐሊሉ ከነደናግረን ንኽእል ኢና ፡ ክልቲአን ኣብ ምብራቓዊ ገማግም ኣውስትራልያ እየን ዝጐዓዛ ። እንተኾነ ግን ሓንቲ ዓይነት ካብ አን ጥራይ እያ ናይ ምትዃብ ባህሪ ዘለወን።

ጆንስ ፡ "እዛ ንዛረበላ ዘለና ፡ እታ ወጫጪት ሚነር እያ" በለ ።

ዝውጭጫ ሚነራት ሓሙኽሽታይ ሕብሪ ኣለዎም ፡ ጸሊም ምዕጉርትን ብጫ ሕብሪ ኣለዎም ። ብዙሕ ዓው ይብሉ እዮም ።

The noisy miners travel in packs and breed in colonies, meaning there's plenty of miners prepared to defend their nests. Source: Getty / Universal Image Group

"The shrieking plover" እዚ'ውን ካልእ ፍሉጥ ኣውስትራሊያዊ ዑፍ ዝታኾብ እዩ፡

ካልእ ዝታኾብ ዑፍ ድማ እቲ ፕሎቨር እዩ።

ኣብ መላእ ሃገር ዝርከብ ፡ ጻዕዳ ከብድን ቡናዊ ኣኽናፍን ጸሊም ኣኽሊልን ኣለዎ ። መትኮቦም ብጫ እዩ ፣ ካብ ኣኽናፎም ከኣ ንእሽቶ እሾዅ እዩ ዝውንጨፍ ።

ሰፈሮም ኣብ ባይታ ስለዝቕመጥ ፡ ሰፈሮም ከይትንከፍ "ኣዝዮም ተነቀፍቲ" ስለ ዝዀኑ ፡ ወትሩ ኣብ ተጠንቅቕ እዮም ዘሕልፉ ።

ጆንስ ከምዝገልጾ፡ ላፕዋንግ ሳሕቲ እንተ ዘይኰይኑ ፡ ኪቶኽቡ ከለዉ ኣይትንክፉኻን እዮም ፣ ኰይኑ ግና ፡ እቲ ኣብ ኣቀራርባኦም ዝርእይዎ ብርቱዕ ድምጺ ኼፍርሃካ ይኽእል እዩ ።

"ሃሪሞም ኣይፈልጡን ፡ ኬፈራርሁኻ ኢሎም እዮም ከምኡ ዝገብሩ ።"

ጆነ ኢልካ ምትኳብ

ገሊአን ኣዕዋፍ ከጥዓኻ ይደልያ እየን ። ጆንስ ካልእ ኣብ ኣውስትራልያ ዝርከብ በዚ ኣዝዩ ዝፍለጥ ዓይነት ኣዕዋፍ ከምዘሎ ይሕብር ።

"ኪሐልፉኹም ከለዉ ፡ ካባኻትኩም ገለ ስጋ ቀንጢቦም ተኺቦሙኻ ዝሓልፉ እዮም ። እዚ ብዙሕ ግዜ እዩ ኣጋጢሙ "በለ ።

ሓርድቲ ኣዕዋፍ (Butcherbirds ) ን ማግፒ ዝመሳሰላን ጻዕዳ ክሳድ ዘለወን እየን ።

The butcherbird is an aggressive swooper that can cause injuries, but the incidence of swooping is much rarer than magpies. Source: AAP / Mary Evans

"ነዚኣተን ክትምክተን ኣጸገምቲ እየን ። ማፒታት ብቐሊሉ ኺተሓዛ ዝኽእሉ እዮየ ፣ ግናኸ ፡ ኣዕዋፍ ቡቸር ንኽትሕዘን ዘይትኽእል በላሕቲ "በለ።

---

For the latest from SBS News, download our app and subscribe to our newsletter.