ው.ሕ.ሃ. ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ደርቂ እናኸፍአ ኣብ ዝመጸሉ ዘሎ እዋን 13 ሚልዮን ሰባት ከቢድ ጥምየት ከም ዘጋጥሞም ኣጠንቂቑ።

ናይ ውዱብ ሕቡራት ሃገራት ፕሮግራም መግቢ ዓለም ኩነታት ደርቂ ኣብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ኣስታት 13 ሚልዮን ሰባት ከቢድ ጥምየት ከምዘውድቖምም የጠንቅቕ ።

In Ethiopias Somali region, people have seen the failures of what should have been three straight rainy seasons Source: AAP/UNICEF

ቀርኒ ኣፍሪቃ ኣብ ውሽጢ ዓሰርተታት ዓመታት ዝኸፍአ ደርቂ ኣብ ዘጋጥመሉ ዘሎ እዋን ፡ ኣብ ኬንያ ፡ ሶማልን ኢትዮጵያን ኣስታት 13 ሚልዮን ሰባት ከቢድ ጥምየት የጋጥሞም ኣሎ ክብል ፕሮግራም መግቢ ዓለም (WFP) ብሰሉስ ገሊጹ ።

እቲ ዞባ ካብ 1981 ኣትሒዙ ንሰለስተ ተኸታተልቲ እዋናት ዝናም ከም ዘይሃረመ እቲ ናይ ው.ሕ.ሃ. ትካል ገለጸ ።

ብሰንኪ እቲ ደርቂ ፡ ኣእካልን "ዘይንቡር" ብዝሒ ማልን ከምዘህለቐን ፡ ኣብ ገጠራት ንዚነብሩ ስድራ ቤታት ፡ ኣባይቶም ሓዲጎም ክኸዱ ተገዲዶም እዮም ።

ማይን መገሃጫን ኣብዘይብሉን እቲ ኣብ ዝመጽእ ኣዋርሕ ዝወቕዐ ዝናብ ትሕቲ ገምጋም ምዃኑ ኣብዝትንበየሉ ፡ ህዝቢ ንዝያዳ ሕሰም ከም ዘስግእን ማይክል ዳንፎርድ ኣብ ምብራቕ ኣፍሪቃ ናይ WFP ዞባዊ ዳይረክተር ገሊጹ።

A woman and her children cross a dry field as they go in search of water, near Sagalo village in the Somali region of Ethiopia Thursday, Jan. 20, 2022. Source: UNICEF

ንሱ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ "ምህርቲ ይበላሾ: ማል ይሞታ ኣለዋ: በብእዋኑ ብዘጋጥም ደርቂ ንዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ክጸሉ ከሎ ድማ ጥሜት ይበዝሕ ኣሎ" በለ ።

ብ2011 ፡ ኣብ ሶማልያ ዘጋጠመ ን ደርቂ ፡ 250,000 ሰባት ብጥሜት ምስ ሞቱ ፡ "እቲ ኵነታት ብቕልጡፍ ሰብኣዊ ስጕምቲ ከምዝተወስደ ሎሚውን ህጹጽ ስጉምቲ ክውሰድ የድልዮ እዩ" ።

ኣብ ኬንያ ፡ ኢትዮጵያን ሶማልያን ዋሕዲ መኣዛዊ መግብታት ኣብ ዘጋጥመሉ ፡ ኣብ ቀዳማይ ርብዒ ናይዚ ዓመት ድማ ኣስታት 13 ሚልዮን ሰባት ኣብ ከቢድ ጥምየት ኣብ ዝተቓልዑሉ ፡ ናይ መግቢ ረዲኤት ይዕደል ኣሎ ።

ኣብ ደቡባውን ደቡባዊ ምብራቓውን ኢትዮጵያ ኣስታት 5.7 ሚልዮን ዝዀኑ ሰባት ፡ እንተላይ ፍርቂ ሚልዮን ዝዀኑ እተሃስዩ ህጻናትን ኣዴታትን ፡ ሓገዝ ምግቢ የድልዮም ኣሎ ።

ኣብ ሶማል ፡ ኣብ ወርሒ ግንቦት ህጹጽ ምትእትታው እንተ ዘይተገይሩ ፡ ብዝሒ ናይቶም ብኸቢድ ዝጠመዩ ተባሂሎም ዝግምቱ ሰባት ካብ 3.5 ሚልዮን ናብ 4.6 ሚልዮን ክብ ክብል ትጽቢት ይግበረሉ ።

ካልኦት 2.8 ሚልዮን ሰባት ድማ ኣብ ደቡባዊ ምብራቕን ሰሜናዊ ኬንያን ሓገዝ የድልዮም እዩ ፣ ኣብ ወርሒ መስከረም ከኣ ደርቂ ከምዝህሉ ተኣዊጁ ነበረ ።

ኣብ ዝቕጽላ ሽዱሽተ ኣዋርሕ ቅልጡፍ መልሲ ንምሃብ 327 ሚልዮን ዶላር ከም ዘድሊን ኣብ መጓሰ ዝነብሩ ማሕበረሰብ ነቲ ብተደጋጋሚ ዝኽሰት ዘሎ ክሊማዊ ዋዒ ዝያዳ ሓገዝ ንክረኽቡ ከም ዝድግፍን ጸብጻብ WFP ኣመልኪቱ ።

Food supplies of wheat are distributed during a visit by the WFP to a camp for the internally-displaced, Jan. 22, 2022. Source: WFP

ብ2011 ፡ ፍሽለት ዝናም ካብ 1951 ኣትሒዙ ኣብ ኣጻምእ ዞባታት ኬንያ ፡ ሶማል ፡ ኢትዮጵያ ፡ ጅቡቲን ኡጋንዳን ናብ ዝኸፍአ ዓመት ደርቂ ኣምሪሑ ኣሎ ።

ክኢላታት ከም ዝገልጽዎ ፡ ክቱር ኵነታት ኣየር ብሰንኪ ክሊማዊ ለውጢ ፡ እናወሰኸ ዝኸይድ ተደጋጋምነትን ጻዕቂን የጋጥም ኣሎ ፣ ኣፍሪቃ ፡ ኣብ ምውሳኽ ዓለማዊ ዋዒ ዝወሓደ ኣበርክቶ ኣለዋ ።