Thủ tướng Scott Morrison đáp xuống Hoa Thịnh Đốn hồi sáng nay trong chuyến công du chính thức 6 ngày và sẽ gặp gỡ Tổng thống Hoa kỳ Donald Trump. Đây là chuyến viếng thăm chính thức của một Thủ tướng Úc kể từ khi Tổng thống George W Bush tiếp đón Thủ tướng John Howard hồi năm 2006. Chuyến đi của ông Morrison diễn ra khi Mỹ tăng áp lực lên Iran qua vụ máy bay không người lái tấn công vào cơ sở lọc dầu của Á rập Saudi, cũng như cuộc thương chiến với Trung quốc ngày càng gia tăng cường độ.
Thủ tướng Scott Morrison đến Mỹ vào lúc Tổng thống Donald Trump gia tăng áp lực lên Iran, qua vụ tấn công bằng phi cơ không người lái vào các cơ sở lọc dầu của Á rập Saudi.
Hoa kỳ nhanh chóng đổ lỗi cho Iran, trong vụ tấn công mới nhất diễn ra hồi cuối tuần qua và nay thì đồng minh của Mỹ là Á rập Saudi đã hậu thuẫn cho lập trường của mình, khi cho rằng Iran là thủ phạm.
Đại tá Turki el-Maliki thuộc bộ Quốc phòng Á rập Saudi tuyên bố với giới truyền thông, trong khi đứng cạnh những gì mà ông gọi là, các phần còn lại của những chiếc máy bay không người lái của Iran.
“Vụ tấn công phát xuất từ miền Bắc và và không còn nghi ngờ gì là do Iran bảo trợ. Bằng chứng quí vị thấy trước mặt, khiến cho việc nầy không thể bác bỏ được”.
Iran bác bỏ chuyện dính líu nào vụ nói trên và cảnh cáo sẽ trả đũa nếu bị tấn công.
Ông Trump cho biết, ông sẽ xem xét cẩn thận về các giải pháp, trong đó ông cho là có một giải pháp tối thượng.
“Chúng ta sẽ gia tăng các biện pháp cấm vận đáng kể với Iran và có nhiều chọn lựa tốt nhất".
"Có nhiều lựa chọn khác không kém hơn thế và chúng ta sẽ thấy".
"Chúng ta đang ở trong vị thế hết sức mạnh mẽ”, Donald Trump.
Trong khi đó, dân biểu đảng Xanh là ông Adam Bandt cho biết, ông quan ngại về việc mối quan hệ gần gũi của ông Scott Morrison với Tổng thống Trump và việc nầy có thể mang ý nghĩa nào với nước Úc.
“Tôi hết sức quan ngại khi chứng kiến mối quan hệ thân thiện hơn giữa Scott Morrison và Donald Trump".
"Nếu có một nhà lãnh đạo thế giới mà quí vị không nên gần gũi về đường lối vào lúc nầy, thì đó là ông Donald Trump".
"Ai biết được cuộc chiến nào chúng ta sẽ đưa chân vào, có thể đó là một cuộc xung đột khác tại Trung đông, hay bất cứ nơi nào chúng ta bị lôi kéo chúng ta vào một cuộc thương chiến, mà thực sự chẳng có dính líu chi đến chúng ta cả".
"Cuối cùng thì Úc nên đi theo con đường của mình, có chính sách ngoại giao độc lập trên diễn đàn thế giới".
"Thay vào đó, chúng ta dường như chỉ theo đuôi ông Donald Trump về mọi chuyện, từ biến đổi khí hậu cho đến mậu dịch và đó là một dấu hiệu hết sức quan ngại cho nước Úc”, Adam Bandt.
Về vấn đề thay đổi khí hậu, ông Adam Bandt chỉ trích ông Scott Morrison, khi bỏ qua việc tham dự cuộc họp thượng đỉnh về thay đổi khí hậu, tại trụ sở Liên hiệp quốc ở Nữu Ước, khi ông Morrison có mặt tại Mỹ vào thời gian đó.
“Tôi nghĩ đó là một thái độ vừa hèn nhát lại vừa khinh thị".
"Ông Scott Morrison biết rằng trong cuộc họp thượng đỉnh về thay đổi khí hậu, các nhà lãnh đạo đang được yêu cầu cắt giảm thải khí tích cực hơn và bắt đầu loại trừ than đá, còn ông Morrison không muốn làm chuyện đó".
"Thay vào đó ông ta chỉ muốn loanh quanh với ông Donald Trump mà thôi”, Adam Bandt.
Chuyến Mỹ du cũng liên quan đến việc viếng thăm một nhà máy sản xuất giấy, do người Úc làm chủ tại Ohio với chương trình mang tính chất hình thức và nghi lễ.
Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Hoa kỳ, giáo sư Simon Jackman cho biết, nỗ lực của Tổng thống Trump nhắm vào cuộc viếng thăm của ông Morrison cho thấy, cả Úc lẫn Nhật bản là những đồng minh quan trọng, trong mối quan hệ rạn nứt với Trung quốc và sự bành trướng của Trung quốc trong vùng Ấn độ-Thái bình Dương.
“Tôi nghĩ việc nầy cho thấy ý nghĩa quan trọng mà Mỹ nhắm vào Úc trong lúc nầy, như là một mục tiêu chiến thuật hoàn toàn, chuyển sang vùng Ấn độ Thái bình Dương".
"Nước Úc là đối tác hạng nhất hay có thể là hạng hai, tùy theo Nhật bản được xếp hạng ở đâu, trong một ngày nào đó trong tuần".
"Chúng ta đạt được sự quan trọng đối với sự quân bình về các tư tưởng chiến lược tại Mỹ và hành động theo sau đó".
"Nước Úc là một đối tác hết sức quan trọng với Mỹ bây giờ, thế nhưng cũng khiến cho Úc khó khăn trong quan hệ với Trung quốc, trong cuộc thương chiến giữa Mỹ và Trung quốc".
"Úc lả một đồng minh thân cận và sẽ rất quan trọng trong kế hoạch chiến thuật và tư tưởng của Mỹ, bất chấp ai là Tổng thống Hoa kỳ”, Simon Jackman.
"Nếu chúng ta có một tình thân hữu lớn lao và gần gũi, thì chúng ta nên có những cuộc thảo luận thẳng thắn về việc bảo vệ vác nguyên tắc căn bản, cũng như bảo vệ công dân Úc”, Jenny Robinson.
Giáo sư Jackman không hy vọng Hoa kỳ sẽ đưa ra những yêu cầu đáng kể với Úc, trong thời gian diễn ra cuộc thăm viếng, ít ra là ở chỗ công khai.
Thế nhưng ông cho biết, trong một bài diễn văn của đại sứ Mỹ tại Úc là ông Arthur Cilvahouse Jr, đề cập đến một yêu cầu với Úc, có thể liên quan đến chuyện Úc dính líu đến vấn đề Biển Đông.
Ông đại sứ Mỹ kêu gọi, nước Úc nên nhận lấy vai trò lãnh đạo mạnh mẽ trong vùng và chống lại những ảnh hưởng độc ác và thâm hiểm.
Giáo sư Jackman tự hỏi, liệu Mỹ có tìm cách thuyết phục nước Úc tham gia trong chiến dịch tự do lưu thông hàng hải tại Biển Đông, vấn đề mà nhiều chính phủ Úc từ trước đến nay vẫn từ chối.
“Tôi không thể không tự hỏi là, liệu có một chút thúc đẩy phối hợp có lẽ không phải trong chuyến thăm này, nó có thể không phải vào thời gian mà chúng ta công bố".
"Có thể nó sẽ như vậy và chúng ta sẽ ngạc nhiên, nhưng liệu chúng ta sẽ bị đẩy mạnh hơn một chút vào một hành động như vậy hay không".
"Một dấu hiệu rất rõ ràng rằng, chúng ta đi với Mỹ về cách tiếp cận mạnh mẽ hơn, để đối phó với Trung Quốc trong khu vực, Simon Jackman.
Trong khi đó, Thượng nghị sĩ lãnh tụ cho Lao động tại Thượng viện là bà Penny Wong, kêu gọi Thủ tướng Scott Morrison nên dùng chuyến viếng thăm, để kết thúc cuộc thương chiến giữa Mỹ Trung.
Một chủ đề không thấy xuất hiện trên nghị trình, là số phận của nhà sáng lập trang mạng Wikileaks, ông Julian Assange.
Ông nầy là người Úc, có nguy cơ bị trục xuất khỏi Anh quốc và xuất hiện trước một tòa án tại Mỹ, ông nầy hiện bị giam giữ tại một nhà tù ở Anh.
Bất chấp những lời kêu gọi của toán biện hộ cho công dân Úc nói trên, ông Scott Morrison đã nhiều lần từ chối nêu vấn đề nầy với Tổng thống Trump, trong những cuộc họp trước đây.
Luật sư Jenny Robinson cho biết, việc trình bày vấn đề như vậy cần được nêu ra, nhân danh thân chủ của bà.
“Nếu mối quan hệ đặc biệt với Hoa kỳ có nghĩa là, chúng ta không thể nêu các vấn đề quan ngại của công chúng Úc với Mỹ, thì đâu là trọng điểm của quan hệ nầy".
"Nếu chúng ta có một tình thân hữu lớn lao và gần gũi, thì chúng ta nên có những cuộc thảo luận thẳng thắn về việc bảo vệ vác nguyên tắc căn bản, cũng như bảo vệ công dân Úc”, Jenny Robinson.
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/Vietnamese
