Bang giao Úc - Trung tiếp tục xuống dốc

Mối căng thẳng trong quan hệ giữa Úc và Trung Quốc lại tiếp tục gia tăng, trong bối cảnh phía Trung Quốc đưa ra các cáo buộc cho rằng chính phủ Úc sách nhiễu các nhà báo nước này.

Hồi đầu tuần, hai nhà báo Úc là Bill Birtles của đài ABC và Michael Smith từ tờ Australian Financial Review đã buộc phải rời Trung Quốc vì lo ngại về an toàn. 

Phát ngôn nhân Bộ ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên chỉ trích giới chức Úc khi nói rằng Bắc Kinh thực hiện chính sách ngoại giao thù địch, đồng thời lên án việc giới chức Úc bố ráp nhà của bốn ký giả Trung Quốc.

"Các hành động trên cũng đã gây ra những tổn hại nghiêm trọng đến sức khỏe thể chất và tinh thần của các nhà báo và gia đình họ. Những hành động của chính phủ Úc đã bộc lộ hoàn toàn sự đạo đức giả của tự do báo chí và cái gọi là sự tôn trọng nhân quyền mà một số người ở Úc rêu rao.”

Ông Triệu Lập Kiên nói rằng vụ bố ráp các phóng viên thường trú tại Úc được tiến hành hồi cuối tháng Sáu. 

Ông cho hay Cảnh sát Liên bang Úc và cơ quan tình báo ASIO đã tịch thu máy tính, điện thoại di động, máy tính bảng và các đồ chơi của con họ.

“Trung Quốc đã nhiều lần tiếp cận với phía Úc về vụ việc. Chúng tôi yêu cầu phía Úc ngay lập tức dừng lại các hành vi tàn bạo và thô lỗ, dừng lại việc sách nhiễu và đàn áp công dân Trung Quốc ở Úc dưới bất kỳ lý do nào, bảo đảm sự an toàn, những quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Trung quốc, và ngừng làm bất cứ điều gì khiến cản trở các trao đổi văn hóa giữa hai quốc gia.” 

Các cuộc bố ráp được cho biết có liên quan đến cuộc điều tra về sự can thiệp của nước ngoài, liên quan đến Dân biểu ở NSW Shaoquett Moselmane.

Vị Dân biểu ghế sau của đảng Lao động đã bị đình chỉ tham gia quốc hội do các nghi ngờ về mối liên hệ với Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Cựu thủ tướng Malcolm Turnbull, người đã đưa ra luật ngăn cản can thiệp từ ngoại quốc hồi năm 2017, nói rằng các hành động mới đây của Trung Quốc đối với các nhà báo Úc là một hình thức trả đũa.

Ông Turnbull nói với đài ABC rằng mối bang giao Trung Quốc-Úc là thiết yếu - tuy nhiên nước Úc có quyền ngăn cản các quốc gia khác can thiệp vào vấn đề nội bộ.

"Chúng ta đều muốn có một mối quan hệ nồng ấm nhất, thân thiện nhất và gần gũi nhất với Trung Quốc. Bạn không thể hình dung một nước Úc hiện đại mà không có hơn 1.2 triệu người Úc gốc Trung Quốc.”

Bộ trưởng của đảng Lao động Chris Bowen đã bày tỏ những lo ngại mới đối với việc Trung Quốc bắt giữ phóng viên quốc tịch Úc Cheng Lei.

Ông Bowen cũng thể hiện sự ủng hộ các quan chức an ninh Úc với những hành động họ thực hiện vì an ninh quốc gia.

“Tôi không tham gia vào việc lên kế hoạch cho cách tiếp cận của họ. Thế nhưng chúng ta nên hỗ trợ các cơ quan an ninh của chúng ta trong các nỗ lực mà họ đang thực hiện, và họ nên nhận được sự hỗ trợ từ cả hai đảng, và họ có sự ủng hộ từ cả hai. Đây rõ ràng là một tình huống rất khó khăn.”

Trong khi đó Bắc Kinh cũng tỏ ra phẫn nộ khi hai học giả có tiếng của Trung Quốc đã bị rút lại thị thực Úc.

Giáo sư Chen Hong là một trong hai người trên. Ông Hong nói ông là một người bạn của dân biểu Moselmane - và cả hai người đều từ chối có bất cứ hành vi sai trái nào.

Giáo sư Chen không không muốn được phỏng vấn, tuy nhiên đã chỉ trích quyết định của chính phủ Úc khi thu hồi visa của ông. 

“Rất ngạc nhiên và vô cùng đáng thất vọng. Tôi hoàn toàn không chấp nhận quyết định này, và tin rằng đã có một sai lầm trong việc đánh giá mối quan hệ của tôi với nước Úc.”

Trước các cáo buộc nhằm vào chính phủ Liên bang Úc, Thượng nghị sỹ Simon Birmingam đã phủ nhận những điều trên, khẳng định rằng “chính phủ nhìn nhận vấn đề can thiệp từ nước ngoài một cách nghiêm trọng, và chính phủ sẽ tiếp tục hoạt động để ngăn chặn bất cứ hành vi can thiệp nào, nhưng làm điều đó một cách minh bạch và tuân thủ luật pháp Úc.”

Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese